ihaleye fesat karıştırma suçundan verilen beraat kararının bölge adliye mahkemesince bozularak ilk derece mahkemesine gönderilmesi üzerine verilen mahkumiyet hükümlerinin temyiz edilebilirliği hakkında içtihat.

İhaleye fesat karıştırma suçundan verilen beraat kararının bölge adliye mahkemesince bozularak ilk derece mahkemesine gönderilmesi üzerine verilen mahkumiyet hükümlerinin temyiz edilebilirliği hakkında içtihat.

Özet: İhaleye fesat karıştırma suçundan ilk derece mahkemesince beraat ettirilen sanıklar hakkında Bölge Adliye Mahkemesinin bozma kararı üzerine ilk derece mahkemesince verilen mahkumiyet hükümlerinin istinaf tarafından onanması sonrasında, Yargıtay, Bölge Adliye Mahkemesinin Ceza Muhakemesi Kanununun 280/1. maddesinde belirtilen bazı durumlarda dosyayı yeniden yargılama için ilk dereceye göndermek yerine kendisinin esas hakkında karar vermesi gerektiğini, aksi takdirde tarafların temyiz haklarının kısıtlanacağını belirterek, bozmaya uyularak kurulan bu mahkumiyet hükümlerinin temyizen incelenebilir nitelikte olduğuna karar vermiştir.

5. Ceza Dairesi ██████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : ████████ Esas, █████████ Karar

SUÇ : İhaleye fesat karıştırma

HÜKÜM : İstinaf başvurularının esastan reddi

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Yapılan ön inceleme neticesinde; Antalya 14. Asliye Ceza Mahkemesince sanıklar hakkında atılı suçtan verilen 28.04.2022 tarihli beraat hükümlerinin Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesince bozularak İlk Derece Mahkemesine gönderilmesinden sonra anılan karara direnme yetkisi olmayıp, kanunen uyma zorunluluğu bulanan mahkemece bozma kararı doğrultusunda 19.12.2023 tarihli mahkumiyet hükümleri kurulduğu, somut olayda hükmün gerekçe içermemesi ve hüküm için önemli olan hususlarda mahkeme kararı ile savunma hakkının sınırlandırılmış olması hallerinden birinin bulunmamasına ve Bölge Adliye Mahkemesince 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 280/1-(e-f) maddelerinde düzenlenen durumların söz konusu olmamasına rağmen kararın hukuka aykırı olarak bozulup İlk Derece Mahkemesine gönderildiği, bu kararın 5271 sayılı Kanun'un 280/1. maddesine göre Bölge Adliye Mahkemesince verilmesi gereken karar olarak kabulünde zorunluluk bulunduğu, bu şekilde verilen hükümlerin ilk derece mahkemesi kararları niteliğinde bulunduğunun kabulü halinde tarafların temyiz haklarının ellerinden alınmış olacağı, bu itibarla mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda kurulan yeni hükümlerin 5271 sayılı Kanun'un 286/1. maddesi uyarınca temyizen incelenmesinin Anayasa'nın 36 ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6. maddelerinde düzenlenen hak arama özgürlüğünün doğal bir sonucu olduğu gözetilerek, sanıklar hakkında kurulan hükümlerin temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, temyiz istemlerinin süresinde olduğu, temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKİ SÜREÇ

A. İlk Derece

Sanıkların yüklenen suçlardan beraatlerine dair Antalya 14. Asliye Ceza Mahkemesinin 28.04.2022 tarihli ve ████████ Esas, ████████ sayılı Kararının O yer Cumhuriyet savcısı ile katılan vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin 19.06.2023 tarihli ve █████████ Esas, █████████ sayılı Kararı ile dava konusu olayda ihale görevlisi sanık ...'ın ihaleye katılma yeterliğine veya koşullarına sahip olmayan sanık ...'ın suça konu ihalelere katılmasını sağlamak suretiyle ihaleye fesat karıştırma suçunu işlediği, diğer sanık ...'ın da kamu görevlisi olan sanık ...'ın işlediği suça iştirak ettiği tüm dosya kapsamından anlaşıldığı halde beraat hükümleri kurulduğu gerekçesiyle 5271 sayılı Kanun'un 280/1. maddesi uyarınca hükümlerin bozulmasına karar verilmesi sonrasında, İlk Derece Mahkemesince söz konusu bozma kararına uyularak yapılan yargılama neticesinde 19.12.2023 tarihli ve ████████ Esas, █████████ sayılı Karar ile sanıkların atılı suçtan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 235/2-a-2 ve 62. maddeleri uyarınca ayrı ayrı 2 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmalarına karar verilmiştir.

B. İstinaf

Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin 26.09.2024 tarihli ve ████████ Esas, █████████ sayılı Kararı ile sanıklar hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükümlere yönelik sanıklar müdafiilerinin istinaf başvurularının, 5271 sayılı Kanun'un 280/1-a maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Sanık ... Müdafiinin Temyiz İstemi

Sanığın suç işleme kastı ile hareket etmediğine, eyleminin ihale sonucuna etki etmediğine, atılı suçtan beraati yerine mahkumiyetine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğuna,

Sanık ... Müdafiinin Temyiz İstemi

Delillerin takdirinde hataya düşerek sanığın beraati yerine mahkumiyetine karar verilmesinin usul ve kanuna aykırı olduğuna,

İlişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

5271 sayılı Kanun’un 280/1-e-f bentlerinde, Bölge Adliye Mahkemelerinin duruşma açmaksızın hükmün bozulmasına karar verebileceği haller sınırlı olarak şu şekilde belirlenmiştir:

''Bölge adliye mahkemesi, dosyayı ve dosyayla birlikte sunulmuş olan delilleri inceledikten sonra; e) İlk derece mahkemesinin kararında 289 uncu maddenin birinci fıkrasının (g) ve (h) bentleri hariç (g-Hükmün 230. madde gereğince gerekçeyi içermemesi, h-Hüküm için önemli olan hususlarda mahkeme kararı ile savunma hakkının sınırlandırılmış olması) diğer bentlerinde belirtilen bir hukuka aykırılık nedeninin bulunması hâlinde hükmün bozulmasına ve dosyanın yeniden incelenmek ve hükmolunmak üzere hükmü bozulan ilk derece mahkemesine veya kendi yargı çevresinde uygun göreceği diğer bir ilk derece mahkemesine gönderilmesine,

f) Soruşturma veya kovuşturma şartının gerçekleşmediğinin veya önödeme ve uzlaştırma usulünün uygulanmadığının anlaşılması ya da davanın ilk derece mahkemesinde görülmekte olan bir dava ile birlikte yürütülmesinin zorunlu olması hâlinde hükmün bozulmasına ve dosyanın yeniden incelenmek ve hükmolunmak üzere hükmü bozulan ilk derece mahkemesine veya kendi yargı çevresinde uygun göreceği diğer bir ilk derece mahkemesine gönderilmesine.... karar verir.''

Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 30.04.2025 tarihli ve 2024/6-490 Esas, ████████ sayılı Kararı ile bölge adliye mahkemelerinin, kanuni dayanağı bulunmayan (5271 sayılı Kanun'un 280. maddesinin birinci fıkrasının (e ve (f) bentlerinde sayılanlar hariç) bozma kararları ile iş bu bozma kararına istinaden ilk derece mahkemesince tesis edilen kararların, görevsiz mahkeme tarafından verilmiş olmaları nedeniyle "hukuka açık ve ağır aykırılıkla malul olduklarından hükümsüz sayılmaları" gerektiğine hükmolunmuştur.

Belirtilen mevzuat hükümleri ve Yargıtay Ceza Genel Kurulunun içtihadı gözetildiğinde; ilk derece mahkemesi kararlarının hangi hallerde bozulabileceği ilgili kanuni düzenleme ile sınırlı şekilde belirlenmiş olup Bölge Adliye Mahkemesince verilen bozma kararının 5271 sayılı Kanun'un 280. maddesinin birinci fıkrasının (e) ve (f) bentlerinde sınırlı olarak sayılan bozma nedenleri kapsamında kalmadığı anlaşılmıştır. Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesi tarafından 5271 sayılı Kanun’un 280/1-g maddesi uyarınca duruşma açılarak ve taraflar çağırılarak delillerin değerlendirilmesi sonucunda anılan maddenin ikinci fıkrasına göre hüküm kurulması gerektiği halde kanunda sınırlı olarak sayılan bozma nedenleri göz ardı edilerek dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde verilen 19.06.2023 tarihli bozma kararı, 5271 sayılı Kanun’un 284. maddesi uyarınca direnme yetkisi bulunmayan İlk Derece Mahkemesince bu karara uyularak yeniden kurulan 19.12.2023 tarihli hükümler ve bu hükümlere yönelik istinaf incelemesine ilişkin 26.09.2024 tarihli kararlar hukuka aykırı bulunmakla, temyiz incelemesine konu kararın sair yönleri incelenmeksizin bozulmasına karar verilmiştir.

III. KARAR

Değerlendirme ve gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle sanıklar müdafiilerinin temyiz istemleri yerinde görüldüğünden, Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin sair yönleri incelenmeyen Kararının 5271 sayılı Kanun’un 302/2. maddesi uyarınca Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 28.04.2022 tarihli hükümler yönünden 5271 sayılı Kanun’un 280/1-g maddesi uyarınca istinaf incelemesi yapılmak üzere 5271 sayılı Kanun'un 304. maddesi uyarınca Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesine gönderilmesi için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

25.02.2026 tarihinde karar verildi.