İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, mali zafiyet yaşayan sigorta şirketinden acentelik komisyonu ve teminat iadesi alacağı itirazın iptali davası.
Özet: Bu hukuki evrak, bir acentenin sigorta şirketine karşı, acentelik sözleşmesinden kaynaklanan ödenmemiş komisyon alacakları ve teminat iadesi talebiyle başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali davasını konu almakta olup; davacının, davalının mali yapısındaki zafiyet nedeniyle poliçe düzenleme yetkisinin kaldırılması sonucu sözleşmenin sürdürülemez hale gelmesiyle alacaklarının tahsili için icra takibi başlattığı, davalının haksız itirazı üzerine bu davanın açıldığı ve bilirkişi raporuyla davacı acentenin ödenmemiş komisyonlar ile iade edilmemiş teminat bedeli olmak üzere toplam 52.984,65 TL alacaklı olduğu tespit edilmiştir.
T.C.
İSTANBUL5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████DAVA : İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : █████/2025KARAR TARİHİ : █████/2026Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile davalı ... Sigorta A.Ş. arasında 18.10.2024 tarihinde Acentelik Sözleşmesi imzalanmış olduğunu, müvekkilinin acentelik sözleşmesi kapsamında davalı şirket adına çok sayıda poliçe tanzim ettiğini ve bu poliçeler karşılığında toplam 24.802 TL tutarında komisyon prim alacağına hak kazandığını, ayrıca davalıya teminat olarak 1.000,00 USD teminat verildiğini, davalı tarafın müvekkilinin hak ettiği komisyon prim alacaklarını hiçbir gerekçe göstermeksizin ödemekten imtina ettiğini, bu sebeple davalıya teminat bedelinin iadesi ve komisyon alacağının tahsili için ihtarname gönderildiğini, alacağın tahsili amacıyla ... 23. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattıklarını, ancak davalı tarafça haksız ve kötü niyetli olarak takibe itiraz ettiğini, ... Kurumu'nun (...) 09.04.2025 tarihli ve 1038 sayılı kararı ile davalının mali yapısındaki zafiyet nedeniyle tüm branşlarda yeni sigorta sözleşmesi akdetme yetkisinin geçici olarak kaldırıldığını, davalının hak edilen 24.802,00 TL komisyon alacağını ödemeyerek sözleşmeden doğan yükümlülüğünü ihlal ettiğini beyan ederek izah edilen nedenlerle davalının ... 23. İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyasına yaptığı haksız ve kötü niyetli itirazının iptali ile takibin devamına, haksız ve kötü niyetli olarak takibe itiraz eden borçlu(davalı) aleyhine asıl alacak miktarının %20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini dava ile talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin davacıya karşı herhangi bir tazminat sorumluluğunun bulunmadığını, davanın kabulü halinde davacı tarafın sebepsiz zenginleşmiş olacağını, müvekkilinin temerrüdü söz konusu olmadığından faiz talebinin de yersiz olduğunu beyan ederek izah edilen nedenlerle haksız ve kötü niyetli olarak açılan itirazın iptali davasının reddine, takibin haksız ve kötü niyetli olan alacaklı hakkında takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :Dava ; taraflar arasındaki █████/2024 tarihli Acentelik Sözleşmesi kapsamında sözleşmenin feshi kaynaklı komisyon primi ve teminat primi alacaklarının tahsiline yönelik ... 23. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.... 23. İcra Dairesi’nin ...esas sayılı dosyasının incelenmesinde davacı / alacaklı tarafından davalı / borçlu aleyhine 67.000 TL asıl alacak üzerinden ilamsız takip başlatıldığı,takip talebinde borcun sebebi olarak düzenlenen 18.10.2024 tarihli acentelik sözleşmesi kapsamında verilen 1.000,00 USD teminatın sözleşmenin haklı feshi nedeniyle Türk Lirası karşılığı olan 42.200,00 TL ve kesilen poliçeler dolayısıyla hak edilen komisyon alacağı olan 24.802,00 TL olmak üzere toplam 67.000,00 TL alacak gösterildiği, davalı tarafın ise, takip alacaklısına borçlarının bulunmadığı gerekçesiyle takibe, borca, faize ve tüm ferilerine itiraz etmesi üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği, bu defa davacı tarafça İİK 67 maddesi uyarınca işbu itirazın iptali davasının ikame edildiği anlaşılmıştır.Mahkememiz dosyasına Mali Müşavir bilirkişi... tarafından sunulan bilirkişi raporunda özetle; dosya kapsamında yer alan tüm belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda; Davacı tarafın usulüne uygun tutulmuş olmakla sahibi lehine delil vasfı taşıyan ticari defter kayıtları ve davalı tarafça düzenlenen sigorta komisyon gider belgelerinin karşılaştırılması sonucunda; davacı acentenin Mart 2025 döneminde düzenlemiş olduğu sigorta poliçeleri nedeniyle davalı sigorta şirketinden 10.784,65 TL komisyon alacağı bulunduğunun anlaşıldığı, davalı sigorta şirketinin mali yapısı sigortalılara karşı yüklenmiş olduğu taahhütlerini yerine getiremeyecek düzeyde sarsılmış olması ve poliçe düzenleme yetkisinin kaldırılması nedeniyle taraflar arasındaki acentelik sözleşmesini devam ettirme imkanının kalmadığı, ayrıca davacının düzenlemiş olduğu son poliçe tarihi üzerinden sözleşme ile belirlenen 1 yıllık sürenin de geçmiş olduğu dikkate alındığında; davacı tarafça verilen 1.000,00 USD tutarındaki nakit teminatın iadesi için gerekli koşulların oluştuğu, davacı tarafın ödenmemiş komisyon bedelleri ve iade edilmemiş nakit teminat alacağı nedeniyle takip tarihi itibarıyla davalı taraftan 52.984,65 TL alacaklı olduğu ve bu tutar yönüyle itirazın iptali koşullarının oluştuğu, Mahkemece Acentelik Sözleşmesinin Belirsiz Süreli Sözleşmelerde taraflardan herhangi biri 3 ay önceden ihbarda bulunmak şartıyla sözleşmeyi feshettiğinin kabul edilmesi halinde; davacının fesih ihbarının 02.10.2025 tarihinde davalı şirkete tebliğ edilmiş olması nedeniyle 02.01.2026 tarihine kadar Acentelik Sözleşmesinin devam ettiği, tarafların bu tarihe kadar yapılan işlemler bakımından Acentelik Sözleşmesine bağlı olduğu ve sözleşmenin █████/2026 tarihi itibari ile sona ermiş sayılacağı, Mahkemece haklı nedenle fesih olduğu ve bu nedenle derhal feshin geçerli olduğu kanaatine varılması halinde ise sözleşmenin feshine dair ihtarnamenin tebliğ edildiği █████/2025 tarihi itibarıyla sona ermiş sayılacağı kanaatine varılmıştır. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; itirazın iptali davasına konu icra takibinde 18.10.2024 tarihli acentelik sözleşmesi kapsamında verilen 1.000,00 USD teminatın (TL karşılığı) ile kesilen poliçeler dolayısıyla hak edilen komisyon alacağının tahsilinin talep edildiği, bu nedenle her iki alacak kalemi yönünden ayrı ayrı değerlendirme yapılması gerektiği, 18.10.2024 tarihli acentelik sözleşmesi kapsamında verilen 1.000,00 USD teminatın iadesi talebi yönünden yapılan incelemede, Sigortacılık Ve Özel Emeklilik Düzenleme Ve Denetleme Kurulu’nun ... tarih ve ... Sayılı Kararı ile davalı şirketin gerekli sermayenin nakden şirket hesaplarına intikal ettirildiğinin tevsik edilmesine kadar yeni sigorta sözleşmesi akdetme ve temdit yetkisinin kaldırılmasına, şirket ödemelerinin; sigortalıların hak ve menfaatlerinin korunabilmesini teminen sigortalılara yapılacak tazminat ödemeleri, mahkeme ve tüketici hakem heyeti kararlarına istinaden yapılacak ödemeler ve bahse konu ödemelerin yapılabilmesi için katlanılması zorunlu olan diğer giderlerle sınırlandırılmasına karar verildiği, davacının da davalı sigorta şirketinin sözleşme yapma yetkisinin kısıtlanması nedeniyle acentelik sözleşmesini noter kanalı ile feshettiği, anılan feshin haklı nedenle olduğu, sözleşmenin akdedildiği dönemde davacı tarafça verilen teminatın iade koşullarının oluşmadığı yönünde bir savunma ve ispat vasıtasının davalı tarafça sunulamadığı, böylece talep edilen 42.000 TL yönünden davalının takibe itirazında haksız olduğu; kesilen poliçeler dolayısıyla hak edilen komisyon alacağı talebi yönünden ise aldırılan teknik bilirkişi raporunda taraflar arasındaki acentelik sözleşmesi hükümleri uyarınca davacı tarafın düzenlemiş olduğu poliçe bedellerine karşılık hak kazanmış olduğu komisyon tutarlarının davalı sigorta şirketince aylık olarak hesaplandığı ve düzenlenen sigorta komisyon gider belgeleri ile davacı acenteye bildirildiği, tarafların ticari defter ve belgelerinin ibrazı yönünde meşruhatlı olarak taraflara yapılan ihtar sonucunda davalı sigorta şirketi tarafından ticari defter ibrazında bulunulmadığı gibi, davacı acenteye hitaben düzenlemiş olduğu sigorta komisyon gider belgelerinde belirtilen komisyon alacaklarını ödemiş olduğuna dair her hangi bir yazılı belge de sunmadığı, buna karşılık davacı tarafça sunulan ticari defter kayıtlarından davacı acentenin Mart 2025 dönemine ait 10.784,65 TL komisyon alacağının davalı tarafça ödenmemiş olduğunun anlaşıldığı tespitlerine yer verildiği, anılan raporun denetime elverişli ve hükme esas alınabilir nitelikte olduğu kanaatine varılmakla netice itibari ile davalının takibe itirazında 52.984,65 TL asıl alacak yönünden haksız olduğu anlaşılmış, davanın kısmen kabulüne, davalının İstanbul 23. İcra Müdürlüğü'nün ██████████ esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın 52.984,65 TL asıl alacak yönünden iptaline, tespit edilen bedelin davalı tarafça hesap edilebilir olması nedeniyle likit olduğu kanaati ile iptaline karar verilen alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davanın kısmen kabulüne, 2-Davalının ... 23. İcra Müdürlüğü'nün ...esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın 52.984,65 TL asıl alacak yönünden iptaline, iptaline karar verilen alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, 3-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 3.619,38 -TL karar ve ilam harcından peşin alınan 809,20 TL harçtan mahsubu ile bakiye 2.810,18 -TL harcın davalıdan tahsil edilerek Hazineye irat kaydına, 4-Davacı tarafından yatırılan 809,20TL peşin harç bedelinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan; posta, tebligat müzekkere ve bilirkişi ücretlerinden oluşan toplam 20.635 -TL yargılama giderinin ret ve kabul oranına göre hesaplanan 16.318,48TL sinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine, kalan miktarın davacı üzerine bırakılmasına, 6-Davalı tarafından yapılan yargılama masrafı olmadığından karar verilmesine yer olmadığına, 7-Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca takdiren 45.000 -TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,8-Davalı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden red edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca takdiren 14.015,35-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsil edilerek davalı tarafa verilmesine, 9-Arabaluculuk ücreti olan 4.600,00 TL bedelin kabul ve ret oranında hesaplanan 3.637,75 TL sinin davalıdan, kalan 962,24-TL sinin davacıdan tahsil edilerek Hazineye irat kaydına, 10-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde HMK 333 maddesi uyarınca yatıran tarafa iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.█████/2026 Katip E-imzalıdır Hakim E-imzalıdır