ticari satımdan kaynaklanan itirazın iptali davasında, faturalı ticari mal alacağının tahsili talebi ve davalının defter ibraz etmemesiyle güçlenen yargılama süreci.

Ticari satımdan kaynaklanan itirazın iptali davasında, faturalı ticari mal alacağının tahsili talebi ve davalının defter ibraz etmemesiyle güçlenen yargılama süreci.

Özet: Bu dava, davacının ticari mal satışından kaynaklanan fatura alacağının tahsili amacıyla başlattığı icra takibine davalının itirazı üzerine açılan itirazın iptali talebiyle ilgili olup, davacı müvekkili şirketin 60.960 TL değerindeki malı teslim etmesi ve davalının kısmi ödeme yapmasının ardından kalan 29.960 TL alacak için takip başlattığını iddia ederken, davalı ise faturaların tek taraflı ve borç ilişkisinin geçersiz olduğunu savunarak itiraz etmiş, ancak mahkemece davalının ticari defterlerini ibraz etmemesi nedeniyle, davacının usulüne uygun defterleri ve belgelerine dayalı bilirkişi raporuyla 29.960 TL bakiye alacağın varlığı tespit edilmiştir.

T.C.

İSTANBUL

5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : ████████ Esas

KARAR NO : ████████

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : █████/2025

KARAR TARİHİ : █████/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirket ile davalı şirket arasında █████/2025 tarihinde sözleşmeden kaynaklı bir satış işleminin gerçekleştiğini, toplam 60.960,00 TL değerindeki ticari malın müvekkil şirketçe davalı şirkete teslim edildiğini, teslime istinaden faturanın kesildiğini, davalı şirketin işbu bedelin bir kısmını ödediğini, kısmi alacağın tahsili amacıyla arabuluculuğa başvurduklarını, görüşmeden sonuç alamadıklarını, davalının fatura içeriğine itiraz etmediğini, fatura bedelinin bir kısmını ödediğini, kalan kısmı için icra takibine kötü niyetli olarak itiraz ettiğini beyan ederek izah edilen nedenlerle ... 22.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyanın celp edilmesi, davalının ... Vergi Dairesi'nden 01.01.2025 ve 01.02.2025 Tarihleri arasında bildirdiği faturaların celp edilmesini, takip tarihinden itibaren ticari temerrüt faizi işletilmek suretiyle davanın kabulüne, davalının taşınmaz malları üzerine ihtiyati haciz tedbir uygulanmasına, haksız itiraz nedeniyle alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere alacağın %40'ı oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ile talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın müvekkil şirket aleyhine ... 22.İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyası üzerinden başlattığı takibe dayanak olarak tek taraflı düzenlediği ve herhangi bir teslim/ticari ilişki ile desteklenmeyen faturaları sunduğunu, müvekkil şirketin işbu faturaları kabul ettiğine dair bir belgenin bulunmadığını, taraflar arasındaki hukuki anlamda geçerli ve karşılıklı rızaya dayalı bir borç ilişkisinin bulunmadığını, davacı tarafından düzenlenen faturalar üzerinden borç iddiasının kurulmasının mümkün olmayacağını, davacının yalnızca kendi ticari defter kayıtlarına ve tek taraflı düzenlediği belgelere dayandırdığını beyan ederek müvekkil şirket hakkında başlatılan takibin hiçbir hukuki temelinin bulunmadığını, dayanak belgelerin tek taraflı geçersiz ve yasaya aykırı olduğu dikkate alınmak sureti ile davacının haksız ve dayanaksız davasının reddine, müvekkil aleyhine başlatılan icra takibinin iptaline, davacının talep ettiği alacak talebinin reddine, davacı tarafın %20 oranındaki kötüniyet tazminatı talebinin reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :

Dava ; fatura alacağının tahsiline yönelik ... 22. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.

...22. İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasının incelenmesinde, davacı / alacaklı tarafından davalı / borçlu aleyhine█████/2025 tarihli Faturadan kaynaklı 29.960 TL asıl alacak ile 1.966TL işlemiş faiz toplamı 31.926 TL'nin tahsiline yönelik icra takibi başlatıldığı, davalının takibe itirazı üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği, bu defa davacı tarafından İİK 67 maddesi uyarınca işbu itirazın iptali davasının ikame edildiği anlaşılmaktadır.

Mahkememizin █████/2025 duruşma tarihli ara karar gereğince, davalının ticari defter ve belgelerin üzerinde inceleme yapılmak üzere ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi'ne talimat yazılmasına karar verilmiştir.

Mahkememizin █████/2026 duruşma tarihli ara kararı doğrultusunda; ... 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Talimat sayılı dosyası incelenmiş; talimat mahkemesince davalı vekiline ticari defter ve belgelerini sunması için 2 haftalık kesin süre içerir ihtaratlı tebligatın █████/2025 tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, davalı tarafça süresinde ticari defter ve belgelerin ibraz edilmediği ve talimat mahkemesince usule aykırı olarak davalıya 2. Kez tebligat çıkardığı tespit edilmiştir. Bu itibarla, ilk kesin süre içerisinde defterlerin ibraz edilmemesi nedeniyle talimatın işlemsiz iadesine karar verilmiştir.

Mahkememiz dosyasına Mali Müşavir bilirkişi ... tarafından sunulan bilirkişi raporunda özetle; dosya kapsamında yer alan tüm belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda; davacı şirketin 2025 yılına ait ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde yapıldığı ve kayıtların birbirini doğruladığı, bu haliyle davacı lehine delil olma niteliğini haiz olduğu, davacı tarafından davalı adına düzenlenen 17.01.2025 tarihli ve 60.960,00 TL bedelli faturaya karşılık davalı tarafından 21.01.2025 tarihinde 31.000,00 TL ödeme yapıldığı, bu işlemler neticesinde davacı kayıtlarına göre davalıdan olan alacağın icra takip tarihi (03.03.2025) itibariyle 29.960,00 TL olduğu, bu tutarın davacı tarafından başlatılan icra takibine konu edilen asıl alacak ile uyumlu bulunduğu, Faiz Talebine İlişkin Değerlendirme: Davacı tarafından icra takibinde işlemiş faiz talebinde bulunulduğu ancak dosya kapsamı incelendiğinde; Taraflar arasında davalıya tebliğ edildiği ödeme şartlarını ve vade tarihini açıkça belirleyen bir sözleşme veya ihtarnameye rastlanmadığı, düzenlenen faturada da açık bir vade tarihinin yer almadığı, bu haliyle davalının temerrüde düşürüldüğünü gösterir kesin ve yazılı bir delilin dosyada bulunmadığı görüşüne varılmıştır.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; HMK'nın 222/3 maddesinde tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği belirtilmiştir. Mahkememizce ön inceleme duruşması ara kararı ile taraflara ticari defter ve belgelerini mahkememizce belirlenen inceleme gün ve saatinde hazır etmeleri, aksi halde 222/3. maddesi gereğince ,inceleme günü defter, kayıt ve belgelerini ibraz etmedikleri ve ayrı sürede delilleri ile birlikte ibraz etmemesi hakkında kabul edilebilir bir mazeret te göstermedikleri yada belgenin ellerinde bulunduğunu inkar ettikleri ve teklif edilen yemini kabul veya icra etmedikleri taktirde mahkemenin belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanının kabul edilebileceğinin ihtarına karar verilmiştir. Anılan ara karar duruşmada taraflara tebliğ edilmiş, davacı tarafça ticari defterler ibraz edilmiş ise de, davalı tarafça ticari defterlerin ibraz edilmediği, davacı tarafın ticari defterlerinin incelenmesinde ise takibe konu edilen █████/2025 tarihli Faturanın defterlerde kayıtlı olduğu, 17.01.2025 tarihli ve 60.960,00 TL bedelli faturaya karşılık davalı tarafından 21.01.2025 tarihinde 31.000,00 TL ödeme yapıldığı, bu işlemler neticesinde davacı kayıtlarına göre davalıdan olan alacağın icra takip tarihi (03.03.2025) itibariyle 29.960,00 TL olduğunun tespit edildiği, ticari defterlerin şekil şartını sağlayarak kanun gereği sahibi lehine delil teşkil ettiği anlaşılmıştır.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davanın ticari ilişki içindeki fatura alacağından kaynaklandığı, 28 Temmuz 2020 tarihinde Resmi Gazete’de yayınlanan 7251 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun ile değişiklik yapılan 6100 sayılı HMK m. 222/3 “İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir” hükmünü havi olduğu, tarafların ticari defterlerinin incelenmesine karar verilerek bilirkişi incelemesi için gün tayin edilerek taraflara meşruhatlı bir şekilde ihtarda bulunulduğu, mahkememizce belirlenen günde davacı tarafın ticari defter ve belgelerini bilirkişi incelemesi için sunduğu ancak davalı tarafça defterlerin ibraz edilmediği, davacı ticari defterleri üzerinden yapılan inceleme sonucunda ibraz edilen raporda davacının ticari defterlerinde icra takibinde talep edilmiş olan takibe konu edilen █████/2025 tarihli Faturanın defterlerde kayıtlı olduğu, 17.01.2025 tarihli ve 60.960,00 TL bedelli faturaya karşılık davalı tarafından 21.01.2025 tarihinde 31.000,00 TL ödeme yapıldığı, bu işlemler neticesinde davacı kayıtlarına göre davalıdan olan alacağın icra takip tarihi (03.03.2025) itibariyle 29.960,00 TL olduğu, 6100 sayılı HMK m. 222/3 maddesi gereğince, yapılan ihtara rağmen davalı taraf ticari defter ve kayıtlarının incelemeye sunulmamış olması nedeniyle usul ve yasaya uygun olarak tutulmuş olan davacı şirket ticari defter kayıtlarının, sahibi lehine delil olarak kabul edilmesi gerektiği, buna göre incelenen davacı defterleri uyarınca davacı tarafça ispat yükünün yerine getirilmiş olduğu anlaşılmakla, davalının icra takibine itirazının iptaline takibin aynen devamına, takibin faturaya dayalı olması ve ispat yükünün yerine getirilmesi karşısında alacak likit kabul edilerek asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davanın kabulüne,

2-Davalının ... 22. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin aynen devamına, asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

3-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 2.046,56 TL karar harcından peşin alınan 615,40TL'nin mahsubu ile bakiye 1.431,16 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

4-Davacı tarafından yatırılan 615,40 TL peşin harcın davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,

5-Davacı tarafından yapılan; posta, tebligat müzekkere ve bilirkişi ücretlerinden oluşan toplam 10.000 TL yargılama giderinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,

6-Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca takdiren 29.960,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,

7-Arabuluculuk ücreti olan 4.600,00 TL bedelin davalıdan tahsil edilerek Hazineye irat kaydına,

8-Bakiye gider avansının HMK 333 maddesi uyarınca yatıran tarafa iadesine,

Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda miktar itibari ile kesin olmak üzere karar verildi. █████/2026

Katip

E-imzalıdır

Hakim

E-imzalıdır