konya bam 5. hukuk dairesinin, eser sözleşmesinden doğan yüklenicinin eksik ürün teslimatı ve temerrüdü nedeniyle peşinat iadesi talepli itirazın iptali davasına ilişkin istinaf incelemesi.

Konya BAM 5. Hukuk Dairesinin, eser sözleşmesinden doğan yüklenicinin eksik ürün teslimatı ve temerrüdü nedeniyle peşinat iadesi talepli itirazın iptali davasına ilişkin istinaf incelemesi.

Özet: Davacı iş sahibi, davalı yüklenici ile imzalanan eser sözleşmesi kapsamında taahhüt edilen 1000 adet ürünün eksik ve süresinde teslim edilmemesi üzerine, yaptığı 1.178.000 TLlik ödemeye karşılık fazla ödenen 446.120 TLnin tahsili için başlattığı icra takibine davalının haksız itirazının iptalini ve inkar tazminatı talep etmiştir. Davalı ise net bir teslim tarihi belirlenmediğini, mücbir sebep (şirket yetkilisinin oğlunun vefatı) nedeniyle gecikmeler yaşandığını ve parça parça teslimatların kabul edildiğini savunmuştur; ilk derece mahkemesi ise ihtilafı davalı tarafından teslim edilen ürün bedeli ile davacının bir alacağının olup olmadığı ve miktarı üzerinden incelemiştir.

T.C. KONYA BAM 5. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: ... - ...

T.C.

KONYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

5. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : ...

KARAR NO : ...

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

BAŞKAN : ..... (...)

ÜYE : ..... (...)

KATİP : ..... (...)

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: Konya .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : █████/2025

NUMARASI: ... Esas - ... Karar

DAVACI : ........

VEKİLİ : Av.....

DAVALI : ........

VEKİLİ : Av.....

DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ : █████/2026

G. KARAR YAZIM TARİHİ : █████/2026

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş ve dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere Dairemize gönderilmiş olmakla 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davacı iş sahibi şirket ile davalı yüklenici şirket arasında imzalanan sözleşme uyarınca davalı şirketin 1000 adet kalıbı toplamda 1.900.000,00 TL + KDV bedelle imal edip davacı şirkete teslim edeceğini, taraflar arasında imzalanan sözleşmeye göre teslim tarihinin 01.11.2023 olduğunu, iş bedelinin %20'sinin ödeneceğini, ayrıca her teslimde ayrı ayrı çek vermek suretiyle iş bedelinin ödeneceğini, tüm ürünlerin teslimatının peşinatın ödendiği tarihten itibaren (█████/2023) 60 gün sonra olacağının kararlaştırıldığını, davacı iş sahibinin anlaşma gereğince 456.000,00 TL lik peşinat ödemesini sözleşmenin imza edildiği █████/2023 tarihinde yaptığını, ayrıca 361.000,00 TL bedelli 4 adet çek verdiğini, verilen çeklerden iki adedinin davalıya ödendiğini, böylece davalıya toplam 1.178.000,00 TL ödeme yapıldığını, davalının peşinat ödemesinden itibaren sözleşme konusu 1000 adet malı 60 gün içerisinde teslim etmeyi taahhüt etmesine rağmen davalı yüklenicinin 321 adet mal teslimi yaptığını ve bakiye ürünleri teslim etmediğini, davalı yüklenicinin temerrüde düştüğünü, teslim edilmeyen ürünler için fazladan ödenen iş bedelinin tahsili amacıyla başlatılan Konya .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sırasında kayıtlı icra takibine davalının haksız olarak itiraz ettiğini belirterek itirazın iptali ile takibin devamına, asıl alacağın %20’sinden aşağı olmamak kaydıyla inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, müvekkili şirket ile davacı şirket arasında 06.09.2024 tarihli müşteri teklif ve sipariş formu düzenlendiğini, ilgili belgeye göre, müvekkili şirket tarafından 5 cm kızılçam 135*150 cm 1.000 adet palet üretimi yapılarak davacı şirkete teslim edilecek, davacı şirket tarafından da bu ürünler karşılığında 1.900.000,00 TL ödeme yapacağını, taraflar bu hususta anlaşmışlar ancak net bir teslim tarihi belirlenmediğini, sipariş formunda planlanan teslim tarihinin 01.11.2023 tarihi olarak belirlendiğini ancak net bir vade belirlenmediğini, tarafların iradi olarak müvekkili şirketin parça parça ürettiği paletleri davacı şirkete teslim edeceğine dair anlaşma sağladıklarını, müvekkili tarafından ilk teslimatın 21.11.2023 tarihinde yapıldığını, müvekkili şirket yetkilisi ile davacı şirket yetkilisinin 04.12.2023 tarihinde yeni teslimat için görüşme sağladıklarını ancak müvekkili şirket yetkilisinin 05.12.2023 tarihinde oğlu ........'i kaybettiğini, ani bir ölüm olması nedeniyle bu durumdan oldukça etkilendiğini, bu hususa ilişkin müvekkili şirket yetkilisi ile davacı şirket yetkilisi arasında geçen Whatsapp mesajlarına ilişkin ekran görüntüleri sunduklarını, müvekkili şirket yetkilisi yaşadığı acı olay nedeniyle uzun bir süre işlerin başına geçemediğini, bu nedenle birtakım aksaklıklar meydana geldiğini, akabinde müvekkili şirket tarafından 18.12.2024 ve 30.12.2024 tarihinde teslimatlar yapıldığını, davacı şirket tarafından kabul edildiğini, bu husus dahi tarafların iradi olarak teslimat tarihlerini ayarladıklarını gösterdiğini, davacı, teslim edilen paletleri kabul ettiğini, müvekkili şirket bakımından somut olayda mücbir sebep koşulları gerçekleştiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:

İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonunda; "...Taraflar arasında görülmekte olan davanın; Taraflar arasında akdedildiği hususunda ihtilaf bulunmayan █████/2023 tarihli sözleşme kapsamında davacı tarafından yapılan 1.178.000,00 TL'lik ödemeye karşılık davalı tarafından eksik ürün gönderildiği iddiasıyla bakiye kalan 446.120,00 TL avans olarak verilen paranın iadesi amacıyla başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali davası olduğu,

Taraflar arasındaki ihtilafın ise; Sözleşme kapsamında davalı tarafından ne kadar tutara denk gelecek ürün teslimi yapıldığı, davacı tarafından avans olarak verilen 1.178.000,00 TL'den davalı tarafından gönderilen ürün bedeli düşüldüğünde davacının bir alacağı olup olmadığı, var ise miktarı, davacı ya da davalının edimini ifa etmede temerrüde düşüp düşmediği, bakiye bir davacı alacağı var ise davalıdan tahsilinin talep edilip edilemeyeceği hususunda olduğu görüldü.

Yukarıda yapılan açıklamalar, amir kanun hükümleri, bilirkişi raporları, banka müzekkere cevapları, taraflar arasında akdedilen sözleşme ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde davacı ile davalı arasında █████/2023 tarihli sözleşme ile ayrıntıları ve özellikleri sözleşmede belirtilen 1.000 adet kalıbın davalı tarafından üretiminin yapılarak davacıya teslimi hususunda 1.900.000,00 TL + KDV olmak üzere 2.280.000,00 TL üzerinden sözleşme akdedildiği, davacı tarafından █████/2023 tarihinde EFT yoluyla 456.000,00 TL, █████/2023 Tarihli ve 361.000,00 TL bedelli çek ve █████/2023 Tarihli ve 361.000,00 TL bedelli çek olmak üzere toplamda 1.178.000,00 TL ödeme yapıldığı, davalının sözleşme kapsamında davacıya █████/2023 tarihinde 160 adet, █████/2023 tarihinde 161 adet olmak üzere toplam 321 adet ürün teslim edildiği, teslim edilen ürün bedelinin KDV dahil olmak üzere 731.880‬,00 TL olduğu, bakiye kalan ürünlerin süresinde teslim edilmemesi üzerine davacı tarafından teslim edilmeyen ürünler için davalıya T.C. Mersin ... Noterliğinin █████/2023 Tarih ve ........ Yevmiye nolu ihtarı ile ayrıca süre verilerek sonuçlarının ihtar edildiği, söz konusu ihtarnamenin davalıya █████/2024 tarihinde tebliğ edildiği, davacı tarafından ihtarname ile verilen 7 günlük ek sürenin ise █████/2024 tarihinde sona erdiği, bu tarihe kadar davalı tarafından bakiye ürün tesliminin yapılmadığı, dolayısıyla davalının temerrrüde düştüğü ve davacının sözleşmeyi fesh etmesinde haklı olduğu, davacı tarafından yapılan ödeme miktarı olan 1.178.000,00 TL'den davalının yapmış olduğu teslimat bedeli 731.880‬,00 TL mahsup edildiğinde davacının bakiye alacağının 446.120,00 TL olduğu, davalının temerrüd tarihinin █████/2024 tarihi olduğu, davacı tarafından icra takibinde değişen oranlarda avans faizi talep edildiği, alacak aslı 446.120,00 TL, temerrüt tarihi █████/2024 tarihi ve faiz türü avans faizi olmak üzere yapılan hesaplamada davacının takip öncesi işlemiş faiz alacağının 24.878,83 TL olduğu anlaşılmakla(faiz hesabı basit matematik hesabını gerektirdiğinden Mahkememiz hakimi tarafından hesaplanmış ve değişen faiz oranlarına ilişkin tebliğler ile hesap raporu dosyamız arasına alınmış ve ayraçlanmıştır) davacının davasının kısmen kabulü ile T.C. Konya .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra dosyasında davalı(borçlu) tarafından asıl alacak ve takip öncesi işlemiş faiz yönünden yapılan itirazın kısmen iptaline, takibin alacak aslı 446.120,00 TL ve takip öncesi işlemiş faiz 24.878,83 TL olmak üzere toplam 470.998,83‬ TL üzerinden devamına davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir.

Davacı ile davalı arasında █████/2023 tarihli sözleşme ile ayrıntıları ve özellikleri sözleşmede belirtilen 1.000 adet kalıbın davalı tarafından üretiminin yapılarak davacıya teslimi hususunda 1.900.000,00 TL + KDV olmak üzere 2.280.000,00 TL üzerinden sözleşme akdedildiği, davacı tarafından █████/2023 tarihinde EFT yoluyla 456.000,00 TL, █████/2023 Tarihli ve 361.000,00 TL bedelli çek ve █████/2023 Tarihli ve 361.000,00 TL bedelli çek olmak üzere toplamda 1.178.000,00 TL ödeme yapıldığı, davalının sözleşme kapsamında davacıya █████/2023 tarihinde 160 adet, █████/2023 tarihinde 161 adet olmak üzere toplam 321 adet ürün teslim edildiği, teslim edilen ürün bedelinin KDV dahil olmak üzere 731.880‬,00 TL olduğu, teslim edilmeyen ürün bedelinin 446.120,00 TL olduğu, bir başka ifade ile alacağın likit olduğu ve davalının borca itirazında haksız olduğu anlaşılmakla T.C. Konya .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra dosyasında Mahkememizin kabulü ve itirazın iptali davası sonucu tespit edilen asıl borç miktarı üzerinden %20 oranında hesaplanan 89.224‬,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Davanın reddedilen kısmı yönüyle davalının cevap dilekçesinde(dava basit usule tabidir) ve süresinde kötüniyet tazminatı talebinde bulunmadığı anlaşılmakla T.C. Yargıtay 15. Hukuk Dairesinin █████/2016 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı da emsal alınarak reddedilen kısım yönüyle kötüniyet tazminatı değerlendirilmesi yapılmamıştır..." gerekçesiyle Davacının davasının KISMEN KABULÜ İLE; (a) T.C. Konya .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra dosyasında davalı(borçlu) tarafından asıl alacak ve takip öncesi işlemiş faiz yönünden yapılan itirazın KISMEN İPTALİNE, takibin alacak aslı 446.120,00 TL ve takip öncesi işlemiş faiz 24.878,83 TL olmak üzere toplam 470.998,83‬ TL üzerinden DEVAMINA, (b) Davacının fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE, Davalı(borçlunun) takibe itirazında haksız olduğu anlaşılmakla 2004 Sayılı Kanunun 67/2. Maddesi gereğince; T.C. Konya .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra dosyasında Mahkememizin kabulü ve itirazın iptali davası sonucu tespit edilen asıl borç miktarı üzerinden %20 oranında hesaplanan 89.224‬,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle, cevap dilekçesindeki hususlar tekrar edilerek müvekkilinin davacı şirket ile yapılan sözleme ilk teslimatını yaptıktan sonra müvekkili şirket yetkilisinin 05.12.2023 tarihinde oğlu ........'i kaybettiğini, ani bir ölüm olması nedeniyle her insan gibi bu durumdan oldukça etkilendiğini, bir süre işleriyle ilgilenemediğini, müvekkili şirket yetkilisinin mücbir sebep durumunu davacı şirkete de iletip müsaade istediğini, ancak davacı şirketle olan konuşma kayıtları yerel mahkemece değerlendirilmemiş olup müvekkilinin mücbir sebebinin dikkate alınmadığını, kaldı ki davacı şirketin de bu hususu bilmesine rağmen kötü niyetli olarak teslimatın gerçekleşmediğini ileri sürdüğünü, müvekkilinin bu duruma rağmen yine de elinden geleni yapıp 18.12.2025 tarihinde 161 palet daha teslim ettiğini ve davacı şirketçe bu teslimlerin kabul edildiğini, bu hususun tarafların harici olarak teslim tarihinde anlaştıklarının göstergesi olduğunu, kaldı ki davacı şirketçe 21.11.2023 tarihli ve 18.12.2023 tarihli yapılmış olan teslimatların faturasının e-fatura portalında reddedildiğini, dosya kapsamında alınan 14.04.2025 tarihli bilirkişi raporunda da tespit edildiğini, davacı şirketin müvekkiliyle olan ticari ilişkisinde kötü niyetli olarak hareket ettiğini, teslim almış olduğu ürünlerin dahi faturasını reddettiğini, kalan iki adet çeklerin █████/2023 tarihinde iptal işlemini gerçekleştirerek bir anlamda sözleşmeye devam etmek istemediğini gösterdiğini ancak daha sonra █████/2023 tarihli ihtarname göndererek kalan malların makul süre içerisinde tamamlanmasını talep ettiğini, müvekkilinin oğlunun acı kaybına ve bütün artan maliyetlere rağmen gece gündüz çalışarak davacının teslim edilecek ürünleri hazırlayarak █████/2024 tarihinde teslimat gerçekleştirmek istediğini ancak davacının kötü niyetli davranarak bu teslimatı kabul etmediğini, aynı zamanda davacı şirketin müvekkili hakkında icra takibine başlarken 446.120 TL asıl alacak üzerinden temerrüt tarihini net olarak bilmesine rağmen daha geri bir tarihten başlayarak daha fazla faiz miktarı işlettiğini, bu şekilde hakkı olmayan bedeli talep ettiğini, mahkemece inkar tazminatına hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirterek istinaf talebinin kabulü ile kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde;

Dava eser sözleşmesinden dönme nedeniyle fazladan ödenen iş bedelinin tahsili istemine yöneliks başlatılan icra takibine vaki itirazın iptaline ilişkindir.

Dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillere, duruşma sürecini yansıtan tutanaklara ve gerekçe içeriğine göre, mahkemece taraflar arasındaki uyuşmazlığın somut olayın özelliklerine uygun olarak belirlendiği, yargılamanın Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda belirtilen usullere uygun olarak yürütüldüğü, taraflarca gösterilen hükme etki edecek delillerin usulüne uygun olarak toplandığı, davalı yetkilisinin oğlunun ölümünün, sözleşme konusu borcun sözleşmeye uygun olarak ifasına engel oluşturmaması nedeniyle mücbir sebep olarak sayılmasının mümkün olmadığı, sözleşme bedeli ile teslim edilen ürünlere ilişkin uyuşmazlık bulunmadığından alacağın likit olduğu, buna göre mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, davalının ileri sürdüğü istinaf nedenlerinin yerinde olmadığı, mahkemece delillerin takdirinde ve yasa kurallarının olaya uygulanmasında bir isabetsizlik görülmediği, davanın kısmen kabulüne ilişkin kararda kamu düzenine aykırı herhangi bir husus bulunmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;

1-Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesinin █████/2025 tarihli ve ... Esas - ... Karar sayılı kararı usul ve yasaya uygun bulunduğundan davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2-Davalıdan alınması gereken 32.173,93 TL istinaf karar harcından peşin alınan 8,043,48 TL'nin mahsubu ile bakiye 24.130,45 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına, (Harç tahsil müzekkeresinin Dairemiz kararı temyiz edilirse Dairemize, temyiz edilmeden kesinleşirse İlk Derece Mahkemesince düzenlenmesine)

3-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

4-Gider avansından kalan kısmın karar kesinleştiğinde İlk Derece Mahkemesince re'sen ilgili tarafa iadesine,

5-İstinaf kararının Dairemizce taraflara tebliğ edilmesine,

Dair; dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 361. maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.█████/2026

.....

Başkan

...

¸e-imzalıdır.

.....

Üye

...

¸e-imzalıdır.

.....

Üye

...

¸e-imzalıdır.

.....

Katip

...

¸e-imzalıdır.

¸Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında Elektronik İmza ile imzalanmıştır.¸