Vefat eden yayanın asli kusurlu bulunduğu trafik kazasında sigorta şirketine ödenen rücu tazminatının araç işleteni tarafından istirdadı talebi davası.
Özet: Bu istirdat davasında, trafik kazasında yayanın vefat etmesi üzerine sigorta şirketine rücuen ödeme yapan araç sahibi, ilk baştaki kusur oranları değerlendirmesinin aksine, Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Kurulu raporuyla yayanın %65, sürücünün ise %35 kusurlu olduğunun tespit edilmesi üzerine, yaptığı ödemenin iadesini talep etmektedir; mahkeme, bilirkişi raporuyla davacının geri alabileceği tutarı belirleyerek, başlangıçtaki kusur değerlendirmesine dayalı rücu talebinin sigorta şirketinin ödediği tazminatın tamamını kapsamayacağını ortaya koymuştur.
T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : ████████KARAR NO : ████████ DAVA : İstirdat DAVA TARİHİ : █████/2024KARAR TARİHİ : █████/2026Mahkememizde görülmekte olan istirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Dava konusu müvekkiline ait araç █████/2022 tarihinde ---- sevk ve idaresinde iken yaya ----ile yaptığı kazada yaya -----vefat ettiğini, davalı şirket, kazaya karışan aracın sürücüsünün kaza mahallini terk ettiği gerekçesi ile mütevefanın yakınlarına ödemiş olduğu tazminatın müvekkilinden rücusunu talep ettiğini, öncelikle araç sürücüsünün kaza yerini terk etmesi rücu için yeterli olmadığını, araç sürücüsünün alkollü olduğuna dair ortada hiçbir delil olmadığını, her ne kadar davalı taraf araç sürücüsünün asli kusurlu, yaya mütevefanın tali kusurlu olduğuna dair rapora istinaden talepte bulunmuş ise de söz konusu rapora yapılan itiraz neticesinde yargılamaya konu ---- Asliye Ceza Mahkemesinin----- Sayılı dosyasına sunulan T.C. Adalet Bakanlığı Adli Tıp Kurumu Başkanlığının █████/2023 tarihli genişletilmiş uzmanlar kurulu raporuna göre mütevefa yaya asli kusurlu, araç sürücüsü ise tali kusurlu olduğu şeklinde rapor edildiğini, davalı taraf önce müvekkilinden 124.000 TL rücuen tazminat talep etmiş ve bu bedel müvekkili tarafından olayın sıcaklığından sürücünün asli kusurlu olduğu düşüncesi gibi sebeplerle müvekkili tarafından ödeme yapıldığını, açıklanan nedenlerden dolayı davanın kabulüne karar verilerek yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirkete ZMMS sigortalı olan ----- plakalı araç █████/2022 tarihinde olay yerini terk eden kusurlu sürücü sevk ve idaresinde iken yaya ----- vefat etmesine sebebiyet verildiği, savacılık bilirkişi raporlarında ---- plakalı aracın şüpheli sürücüsünün meydana gelen kazada asli kusurlu olduğu, maktul yaya ------ ise meydana gelen kazada kusurunun bulunmadığı şeklinde kanaate varıldığını, dava konusu kazada %100 kusurlu olduğu ve iş bu davanın açılmasında herhangi bir hukuki yararı olmaması sebebiyle davanın reddine karar verilerek yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, hukuki niteliği itibari; ile istirdat davasıdır.Taraflar arasındaki uyuşmazlık ise, █████/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında sürücü ve yayanın kusur oranları, sürücünün kaza yerini terk etmesi nedeniyle davalı----- ödemiş olduğu tazminatın araç işleteninden rücu şartlarının oluşup oluşmadığı, davacının bu kapsamda ---- İcra Müdürlüğünün ----- Esas sayılı dosyasında yapmış olduğu ödemenin istirdatı koşullarının oluşup oluşmadığı hususlarında uyuşmazlık olduğu tespit edilmiştir.Taraflarca bildirilen tüm belge ve dokümanların toplandığı, nüfus kayıt örneği, ----. İcra Müdürlüğünün ---- esas sayılı dosyasının bir suretinin, ---. Asliye Ceza Mahkemesinin ----- Esas sayılı dosyasının bir suretinin, kaza anını gösteren CD 'nin, poliçe ve hasar dosyasının, Sigorta Tahkim Kurulu'dosyası nın dosya içerisine alındığı, mahkememiz █████/2024 tarihli ----nolu ara kararı gereğince dosyanın ATK Trafik İhtisas Kuruluna gönderilerek kazanın oluşumunda sürücü ve yayanın kusur oranının belirlenmesinin istenildiği, █████/2025 tarihli ATK Trafik İhtisas Kurulu raporunda özetle; "..Sürücü ----, idaresindeki otomobil ile yaya geçidi tabelasının bulunduğu mahale yaklaştığında hızını uygun seviyeye düşürmesi, mevcut görüş alanını kontrolü altında tutması ve sağından kaplamaya giren yayaya çarpmamak adına zamanında, etkin tedbirini alması gerekirken bu hususlara riayet etmediği anlaşılmakla meydana gelen kazada %35 kusurlu olduğu, müteveffa yaya ----- karşıdan karşıya geçiş için olay mahalli yakınında bulunan yaya geçidini kullanması gerekirken bunu yapmadığı, karşıdan karşıya geçmeden önce yol üzerinden yaklaşan araçların varlığını kontrol etmediği, ilk geçiş hakkının taşıtlara ait olduğu alandan kaplamaya girdiği ve kontrolsüz bir şekilde karşıdan karşıya geçmekte olduğu sırada sol tarafından gelen sürücü idaresindeki otomobilin çarpmasına maruz kaldığı anlaşılmakla meydana gelen kazada %65 kusurlu olduğu.." şeklinde rapor sunulduğu, raporun taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı taraf vekillerince itiraz ve beyan dilekçesi sunulduğu anlaşılmıştır.Mahkememiz █████/2026 tarihli 1 nolu ara kararı gereğince dosyanın bir aktüerya ve bir sigorta uzmanı bilirkişiye tevdi ile uyuşmazlık konusunda rapor alınmasına karar verildiği, █████/2026 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "..davacının istirdatını talep edebileceği tutarın 272.597,00 TL olarak tespit edildiği.." şeklinde rapor sunulduğu, rapora karşı taraf vekillerince itiraz ve beyan dilekçesi sunulduğu, mahkememizce bilirkişi raporunun denetime elverişli olması nedeni ile itirazların reddine karar verildiği anlaşılmıştır.Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; █████/2022 tarihinde ----- sevk ve idaresindeki ---- plakalı araç ile yaya --- çarpması neticesinde yaya --- vefat ettiği, sürücünün olay yerini terk etmesi nedeniyle ------ plakalı aracın sigortacısı olan davacının yapmış olduğu ödemenin rücu şartlarının oluştuğu, davacı tarafından sürücü ve yayanın kusur oranı dikkate alınarak ve dava dışı müteveffa ----- yakınlarının gerçek zararlarının ödenmesi gerektiği, ATK trafik ihtisas kurulu'nun █████/2025 tarihli raporunda da belirlendiği üzere, müteveffanın yakınında yaya geçidi olmasına rağmen yaya geçidini kullanmayarak yolun karşısına geçmeye çalışması nedeniyle asli düzeyde %65 oranında kusurlu olduğu, sürücü ---- ise yaya geçidine yaklaşırken yağışlı havada hızını azaltmaması nedeniyle tali kusurlu olduğu, ceza yargılamasındaki kusur belirlemesi ile mahkememizce alınan rapordaki kusur tespiti arasında çelişkinin oluşmadığı, davacının sorumluluğunun bu kusur oranında olacağı, davalı tarafından davacıdan 272.597,00 TL fazladan tahsilat yaptığı anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile; 272.597,00 TL’nin 31.07.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,2-Alınması gerekli 18.621,10 TL harçtan davacının peşin olarak yatırdığı 5.853,10 TL harcın mahsubu ile bakiye 12.768,00 TL 'nin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, 3-Davacı tarafından yapılan 5.853,10 TL peşin harç, 427,60 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 6.280,70 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,4-Davacı tarafından tebligat ve bilirkişi masrafı olarak yapılan 27.952,00 TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre (%79,54 kabul %20,46 ret) 22.231,72 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 5-Davacı kendini vekil ile temsil ettiğinden AAÜT gereğince 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,6-Davalı kendini vekil ile temsil ettiğinden AAÜT gereğince 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.