Danıştay 12. Daire, infaz ve koruma memurunun 657 sayılı Kanunun 125/1-e-g maddesi uyarınca yüz kızartıcı eylemlerle devlet memurluğundan çıkarma cezasının iptaline dair alt derece mahkeme kararının temyizen incelenmesi.
Özet: Bir infaz ve koruma memurunun, önceki görev yerinde usulsüz iş ve işlemlerle kurumu zarara uğrattığı iddiaları üzerine verilen devlet memurluğundan çıkarma cezasına karşı açtığı iptal davasında, ilk derece ve istinaf mahkemeleri, isnat edilen fiillerin her türlü şüpheden uzak, somut bilgi ve belgelerle sübuta ermediğini belirterek cezanın iptaline ve özlük haklarının iadesine karar vermiştir; davalı idarenin bu kararların bozulması talebiyle yaptığı temyiz başvurusu Danıştay tarafından incelenmektedir.
T.C.
D A N I Ş T A YONİKİNCİ DAİREEsas No : █████████Karar No : █████████ TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVACI) : ...VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: İstanbul ili, ... Numaralı ... Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda infaz ve koruma memuru olarak görev yapan davacının, ... Açık Ceza İnfaz Kurumunda görev yaptığı dönemde işlediği iddia edilen eylemi nedeniyle, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali ile yoksun kalınan özlük haklarının iadesine karar veren istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; uyuşmazlıkta; soruşturma raporu ve eki bilgi ve belgelerin içeriğindeki tespitler doğrultusunda, davacı hakkında disiplin ceza uygulanması teklifinde bulunulmakla birlikte, davacının ihmal ve kusuru ile kurum personeli veya kurum dışındaki alım yapılan firma veya şahıslardan menfaat temin ettiğine yönelik somut bilgi ve belgelerin ortaya konulamadığı gibi, davacının muayene ve kabul işlemleri süreçlerinde yer almasının fiillerin sübuta erdiği yönündeki değerlendirme açısından tek başına yeterli olmaması, ayrıca isnad edilen her bir fiil yönünden ayrı ayrı olmak üzere her türlü şüpheden uzak, bilgi ve belgelere dayalı tespitlerin gerçekleştirilememesi karşısında "memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" fiilinin sübuta ermediği sonuç ve kanaatine varıldığı gerekçesiyle dava konusu işlemin davacıya yönelik kısmının iptaline, işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı özlük haklarının iadesine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacının, usulsüz iş ve işlemler yaparak kurumun zarara uğramasına neden olduğu, görevini kötüye kullandığı, bu haliyle kusurlu olduğu ve üzerine atılı suça konu eylemlerinin sabit olduğu, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Alımlarda müstahsil alımı ve doğrudan temin alımları için herhangi bir görevlendirmesi olmadığı, isnat edilen suçların tamamen satın alma görevlendirmesi ile görevlendirilen komisyon personeli ile ilgili bir durum olduğu, kararın hukuka uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ :Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, işin gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : İstanbul ili, ... Numaralı ... Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda infaz ve koruma memuru olarak görev yapan davacının, ... Açık Ceza İnfaz Kurumu'nda görev yaptığı dönem yönünden yapılan denetim sonucunda düzenlenen ... tarih ve ... sayılı özel denetim raporuna ve ... Cumhuriyet Başsavcılığının ... sayılı Soruşturma dosyasına konu kurumun zarara uğratılması ile usulsüz iş ve işlemlerin yapılmasında kusurlu olduğu iddialarıyla disiplin soruşturması başlatılmış, soruşturma sonucunda getirilen teklif doğrultusunda, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına karar verilmesi üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.İLGİLİ MEVZUAT:657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde, “Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak” fiili Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve haller arasında sayılmıştır.Aynı Kanun'un 131. maddesinde, "Aynı olaydan dolayı memur hakkında ceza mahkemesinde kovuşturmaya başlanmış olması disiplin kovuşturulmasını geciktiremez. Memurun ceza kanununa göre mahkum olması veya olmaması halleri, ayrıca disiplin cezasının uygulanmasına engel olamaz." hükmü yer almaktadır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME:657 sayılı Kanun'un yukarıda metnine yer verilen hükmü kapsamında ceza mahkemesi kararlarının, disiplin cezalarına etkisinin değerlendirilmesi gerekmektedir. Disiplin cezasının sebebini oluşturan eylem ve davranışlar, aynı zamanda ceza kanununda da suç sayılabilir. Bu durumda, disiplin cezası yaptırımı ile birlikte ceza yaptırımı da uygulanabilir. Bu iki yaptırım türünün hukuki dayanağı, amaç ve sonuçları birbirlerinden farklıdır. Ceza yargılamasında suçun niteliği ve delillerin takdirinde uygulanan ilke ve kurallar ile disiplin hukuku açısından uygulanan ilke ve kurallar birbirinden farklı olduğundan, idarenin, kamu görevlisi hakkında disiplin cezası vermemesi, ceza mahkemelerince ceza verilmesine hukuki engel oluşturmayacağı gibi, aynı şekilde, ceza yargılaması sonucu beraat kararı verilmiş olmasının da, kuramsal olarak, disiplin cezası verilmesine engel teşkil etmeyeceği açıktır.Ancak; ceza yargılaması neticesinde suçun unsurlarının oluşmadığı ya da suçun o kişi tarafından işlenmediği gerekçesiyle verilen beraat kararının, disiplin cezası bakımından da sadece aynı suç nev'i bakımından bağlayıcı olacağı; bir başka ifadeyle, ceza yargılamasının (beraat kararının) konusunu teşkil eden fiil, disiplin hukuku yönünden aynı suç kapsamında değerlendirilerek disiplin cezası verilemeyeceği kuşkusuzdur. Öte yandan, ceza yargılaması neticesinde suçun unsurlarının oluşmadığı gerekçesiyle beraat eden memurun eylem, tutum ve davranışlarının bir başka disiplin suçu kapsamına girmesi halinde, disiplin hukuku yönünden başka bir disiplin cezası ile cezalandırılmasına, delil yetersizliğinden dolayı beraat eden memurun eyleminin de disiplin hukuku yönünden değerlendirilerek aynı veya farklı cezayla cezalandırılmasında hukuki bir engel bulunmamaktadır.Dosyada bulunan bilgi ve belgeler ile UYAP sistemi üzerinden yapılan araştırma sonucunda, davacıya isnat edilen ve disiplin soruşturmasına konu olan fiillerin aynı zamanda 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu kapsamında da suç teşkil etmesi nedeniyle davacının, "görevi kötüye kullanma ve kamu görevlisinin resmi belgede sahteciliği" suçlarından yargılandığı davada, ... Ağır Ceza Mahkemesinin E:... sayılı dosyasında, davacı hakkındaki ceza yargılamasının devam ettiği anlaşılmaktadır.Bu durumda, söz konusu ceza davasının sonucunun araştırılması ve davacı hakkındaki ceza yargılaması sonuçlandıktan sonra disiplin cezasına konu fiillerin niteliği ve işlenip işlenmediği konusunda yeniden bir değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerekirken, bu husus gözetilmeksizin verilen kararda hukuki isabet görülmemiştir.KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle davacıya yönelik kısmının iptaline, işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük haklarının iadesine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, kesin olarak, █████/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.