istanbul bölge adliye mahkemesinde, bir otel kiracısının elektrik sayacı geçiş sürecinde maruz kaldığı kaçak elektrik faturasına yönelik menfi tespit ve itirazın iptali davasının incelenmesi.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinde, bir otel kiracısının elektrik sayacı geçiş sürecinde maruz kaldığı kaçak elektrik faturasına yönelik menfi tespit ve itirazın iptali davasının incelenmesi.

Özet: Bir otel işletmecisi kiracı şirketin, bina sahibinin elektrikçileri tarafından bağımsız sayaç geçişi sırasında yapıldığı iddia edilen hatalı bağlantıdan sorumlu olmadığını, mevcut şantiye aboneliği kapsamında yanlış tanımlandığını ve dağıtım şirketi tarafından kısa bir süreye karşılık gelen, otelin tam kapasite çalıştığı varsayılarak fahiş şekilde hesaplanan kaçak elektrik tüketim bedelinden dolayı borçlu olmadığını belirterek menfi tespit davası açtığı, dağıtım şirketinin ise kaçak tespitinin ve tahakkukunun mevzuata uygun olduğunu, davacının aksini ispatlayamadığını savunarak davanın reddini talep ettiği bir hukuki uyuşmazlıktır.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

3. HUKUK DAİRESİ

ESAS NO : █████████

KARAR NO : █████████

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

K A R A R

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İSTANBUL 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: █████/2025

NUMARASI : ████████ E - ████████ K

DAVA: Menfi Tespit

DAVA TARİHİ: █████/2024

BİRLEŞEN İSTANBUL 18.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN ████████ ESAS SAYILI DOSYASINDA ;

DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali

KARAR TARİHİ: █████/2026

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; müvekkili şirketin 04.04.2024 tarihinde Güneşli Mah. .... Sk. No: ..Bağcılar / İstanbul adresinde yer alan binanın bir bölümünü otel olarak işletmek üzere kiraladığını,binada kiralamış olduğu bölüm dışında yer alan 2 adet bağımsız bölüm bulunmakta olup, bunların da dükkân olarak kullanılmakta olduğunu, müvekkilinin elektrik aboneliği yapmak istediğinde, bina içerisinde yer almakta olan bağımsız bölümlere ilişkin bağımsız sayaç tesisinin yapılmadığını, binanın inşaat döneminde yapılmış olan şantiye aboneliğinin olduğunu ve tüm bağımsız bölümlerin bu şantiye aboneliği üzerinden enerjiyi kullandığını öğrendiği, müvekkilinin de şantiye aboneliğine gelen faturayı ödemek suretiyle enerji kullandığını, söz konusu şantiye aboneliğinin bina sahibine ait olduğunu ,kiralayan tarafından binanın müstakil sayaca geçişi ile ilgili olarak 27.12.2023 tarihinde davalı ...’a başvuru yapıldığını sürecin akamete uğradığını ve yeniden süreç için çalışmalara bir mühendislik firması aracılığı ile başlayacağını; enerji firması çalışmalara Temmuz 2024 tarihinde başlamış pano hazırlanmış ve davalıya yapılan ... numaralı başvuru ile 1 merdiven otomatiği 1 asansör 3 ticarethane olarak müstakil sayaçlara geçiş aşamasına gelindiği, 24 Temmuz tarihinde panoya takılacak olan akım trafoları davalı ...’a götürülerek test edildiği, söz konusu akım trafolarının 29 Temmuz’da mahaline bırakılmış ve 30 Temmuz’da gelen elektrikçiler tarafından montajının yapılmış olduğunu, buna ilişkin kamera görüntülerinin mevcut olduğu; tüm işlemlerin bitmesi akabinde 31 Temmuz 2024 tarihinde davalı ...’a ... sayılı başvuru yapılarak panonun muayene edilmesi ve akabinde müstakil bağlantı anlaşmalarının kurulmasının talep edildiğini, müvekkilinin söz konusu binada kiracı olup panoya müdahalesinin söz konusu olmadığını, söz konusu tesisat işleri bina sahibinin vekaleti ile yetkili elektrikçiler tarafından yapıldığı; kiracı olarak panonun yapılmasından sorumlu olmadığı gibi mal sahibi namına hareket eden elektrikçilerin hatalı iş ve işlemlerinden de herhangi bir sorumluluğunun olmadığını, söz konusu tarihte binanın tamamına enerji sağlayan şantiye elektriği aboneliği devam etmekte olduğundan kaçak elektrik tüketim hesabının “Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi” olarak kabul edilip buna göre hesaplamanın yapılması gerektiğ, tesisatın akım trafolarının montajı sırasında 30.07.2024 tarihinde hatalı bağlantı yaptığı kabul edilse bile, kaçak tutanağının tutulduğu 06.08.2024 tarihine kadar ancak 7 günlük bir tüketimden bahsedilebileceği; davalının yapmış olduğu kaçak elektrik tüketim hesabında otelin tüm odalarının şirketin açılış tarihinden itibaren dolu olduğu, odalarda yer alan tüm cihazların 24 saat çalıştığı kabul edilerek kaçak hesabı yapıldığı, neticeten müvekkilinin söz konusu kaçak elektrik faturasından dolayı borcunun olmadığı yönünde menfi tespit kararı verilmesini, borcun kabulü manasına gelmemekle birlikte davalı ... tarafından yapılan kaçak elektrik tüketim hesabının adil ve hukuka uygun hesaplanmadığını, elektrikçilerin pano testini yapmış olduğu 30.07.2024 tarihinden kaçak elektrik tespit tutanağının tutulmuş olduğu 06.08.2024 tarihine kadar geçen sürede 680.068,63TL Enerjinin tüketilmiş olmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu,bu nedenle kaçak elektrik bedelinin bilirkişi marifetince doğru ve adil hesaplanması ile menfi tesbite karar verilmesi istenmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, kaçak elektrik kullanım tespiti ve tahakkuku mevzuata uygun olup Kurum işlemlerinde herhangi bir hata bulunmadığını, davacı her ne kadar kaçak elektrik kullanmadığını, ve kullanılmış olan kaçak elektrikten sorumlu olmadığını iddia etmiş ise de; dosyasına iddiasını ve tutanakların aksini kanıtlar nitelikte tespit tutanağı, ve sair belgelerle aynı kapsam ve mahiyette herhangi bir somut delil sunamadığını beyanla ,davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Birleşen dava ;

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı/borçlunun kullanımında bulunan ... hesap numaralı tüketim noktasına ait adreste 06.08.2024 tarihinde yapılan kontrolde; Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tükettiği tespit edilmiş olup davalı/borçlunun işbu tüketiminin, zabıt tarihinde cari olan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 42/1-a maddesi kapsamında kaçak elektrik kullanımı niteliğinde olması sebebiyle davalı/borçlu adına ... seri numaralı kaçak elektrik kullanım tespit tutanağı tanzim edildiği; işbu kaçak elektrik kullanımına istinaden davalı adına; Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin ilgili maddeleri doğrultusunda ... numaralı fatura ile kaçak hesap bülteninde de görüleceği üzere nihai tespit edilen 93.565 kWh enerji tüketimi karşılığı 680.068,63-TL tutarında kaçak tüketim tahakkuk ettirildiği; davalı borçlu aleyhine yukarıda arz edilen kaçak elektrik bedeline gecikmiş gün faizi ve faizin KDV'si ilave edilerek 709.447,59-TL'nin tahsili amacıyla İstanbul 5. İcra Dairesi ... Esas sayılı takip dosyası ile ödeme emri gönderildiği; davalı borçlu tarafından borca itiraz edilmesi üzerine takibin durduğunu beyanla, davalının İstanbul 5. İcra Dairesi ... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu haksız ve yersiz itirazının iptali ile takibin devamına, davalı/borçlu aleyhine hükmolunacak meblağın % 20’sinden az olmamak kaydıyla icra inkâr tazminatı ödemesine karar verilmesini talep etmiştir.

İstinaf Konusu Mahkeme Kararı ;

Mahkemece yapılan yargılama sonunda ; 1-Asıl Dava Yönünden;davacının Davasının Kısmen Kabulü İle,

1-Davacının ... sayılı █████/2024 son ödeme tarihli fatura yönünden 659.416,60 TL borçlu olmadığının tespitine,Fazlaya ilişkin talebin reddine,

2-Birleştirilen İstanbul 18. Atm ████████ Esas Sayılı Dava Yönünden;davacının Davasının Kısmen Kabulü İle,

1-İstanbul 5. İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyası yönünden davalıların itirazının 20.652,03 TL üzerinden iptaline, takibin iş bu miktar üzerinden takip talepnamesindeki şartlarla devamına,Fazlaya ilişkin talebin reddine,

Alacak yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine, şeklinde hüküm kurulmuştur.

İstinaf Başvurusu ;

Mahkemece verilen kararı, davalı-birleşen dosya davacısı ... vekili istinaf etmiştir.

Davalı-davacı vekilince verilen istinaf dilekçesinde özetle; kaçak elektrik tutanağına istinaden Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin ilgili maddeleri doğrultusunda, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin ilgili maddeleri doğrultusunda , fatura ile kaçak hesap bülteninde de görüleceği üzere nihai tespit edilen 93.565 kWh enerji tüketimi karşılığı 680.068,63-TL tutarında kaçak tüketim tahakkuk ettirilmiş olduğu, tahakkuk incelendiğinde, mevzuata uygun olarak 124 gün x 52,4 kW x 0.6 x 24 H: 93565 kW üzerinden kaçak hesabı yapıldığı, dolayısıyla müvekkili şirketin tüm işlem ve tahakkuklarının usul ve yasaya uygun olduğu, mahkemece kaçak elektrik tüketim bedelinin mevzuata aykırı hesaplanmış olan bilirkişi raporu esas alınmak suretiyle davanın ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, mahkemece kaçak kullanım süresinin başlangıcı ile kaçak tüketim süresinin hatalı belirlenmiş olduğunu, mahkemece hükme dayanak alınan ve taraflarınca itiraz olunan bilirkişi raporunda, tutanak tarihi olan 06.08.2024 ile davacının müvekkili şirkete başvuru yaparak panonun muayene edilerek müstakil bağlantı anlaşması kurulmasını talep ettiği 31.07.2024 tarihleri arasındaki 7 gün üzerinden kaçak tüketim hesabı yapılmış olup, gerek kaçak tüketim süresi, gerekse kaçak kullanım başlangıç tarihinin hatalı tespit olunduğu, dosya içindeki bilgi ve bulgular incelendiğinde; dahası davacının dava dilekçesinde de açıkça kabul ve ikrar ettiği üzere, davacının dava konusu mahalde resmi kayıtlara göre 04.04.2024 tarihinden itibaren faaliyet gösterdiği ve dava konusu mahalli en az bu süreden beri kullandığı ve daha da önemlisi kaçak elektrik kullanımının bu tarihten itibaren sözleşmesiz sayaç üzerinden yapıldığının sabit olduğu, tüm itirazlarına rağmen ek rapor alınmadan yerel mahkemece davacı yanın gerçek kullanımı görmezden gelinerek, doğru bulgu ve belge bulunmadığından bahisle yapılan hesaplamanın kabulü hatalı olduğ,karara dayanak alınan güç tespitinin de mevzuata aykırı olduğu, davacı yanın kurulu gücü, tespit edilen cihazların toplam kurulu gücü olan 53,4 kW olup hükme dayanak rapordaki hesap yönteminin mevzuata aykırı olduğu, mahkemece günlük kaçak çalışma süresi tespitinin de hatalı yapıldığı, dayanak alınan bilirkişi raporunda davacı yan işletmesinin otel olduğu göz ardı edilerek sanki ticarethane imiş gibi günlük kullanım 8 saat olarak alınarak abonesiz kullanım olduğundan %20 oranında artırım sonucunda 9,6 saat olarak tahakkuk yapılması gerektiği kanaati ile yapılan hesaplamanın hatalı olduğu, dayanak rapordaki tespitlerin, aynı olay nedeniyle yürütülen ceza davasındaki tespitler ile çelişkili olup ,yerel mahkemece çelişki giderilmeden verilen kararın eksik incelemeye dayalı olduğu, eksik enerji bedeline dayalı olarak eksik BTV ve KDV hesabının da hatalı olduğu,

Birleşen itirazın iptali davasında asıl alacak hesabı davadaki gibi yanlış belirlendiği gibi ayrıca temerrüde düşürülmediğinden bahisle gecikme zammı hesabı ve KDV hesabı yapılmaması ile de eksik bedel belirlenmiş olduğu,her ne kadar yerel mahkemece takip öncesi davacı yanın temerrüde düşürülmediğinden bahisle fatura ödeme tarihi ile takip tarihi arasındaki gecikme zammı ve KDV hesabı yapılmamış ise de, müvekkili şirket tahakkukunun faturaya dayandırılmış ve son ödeme tarihinin belirlenmiş olduğundan , ortada kesin bir ödeme tarihi bulunmakta olup davacının ayrıca temerrüde düşürülmesine gerek olmadığı,

Kaçak tespit tarihinde cari olan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğine göre tüketici tarafından zamanında ödenmeyen borçlar için 6183 sayılı Kanunda belirlenen gecikme zammının uygulanacağı belirlendiğinden ,söz konusu kaçak tahakkuklarına, son ödeme tarihinden itibaren gecikme zammı işletilmesi gerektiği,

İcra inkar tazminatı talebimizin kabulü yerine reddinin hatalı olduğu, Birleşen davada davalı taraf için hükmolunan vekalet ücretinin yanlış takdir olunduğu, birleşen davada davacı müvekkili avukatı lehine 20.652,03 TL vekalet ücreti hükmedilmesine rağmen, AAÜT 13/(3) maddesine aykırı olarak davalı yan yararına 107.319,63 TL vekalet ücretine hükmolunmasının hatalı olduğu,bu sebeplerle kararın usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek,kaldırılması istenmiştir.

HMK.nun 355. maddesi uyarınca, kamu düzeni yönünden ve ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda;

Asıl dava ; menfi tesbit ,birleşen dava itirazın iptali talebine ilişkindir.

Davanın dayanağı olan İstanbul 5. İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasında ; 680.068,63TL kaçak elektrik kullanım bedeli; 24.482,47 TL gecikmiş gün faizi; 4.896, 49 TL faizin KDV'si olmak üzere toplam 709.449,57 TL üzerinden davalılar aleyhine takip başlatıldığı, davalıların borca ve ferilerine itiraz etmesi nedeniyle, ilamsız takibin durmuş olduğu görülmüştür.

Dosyadaki bilgi ve belgelere göre ; Davacı tarafça █████/2024 tarihli ... seri numaralı kaçak/usulsüz elektrik kullanım tespit tutanağında "EPDK THY'nin 42. Maddesi 1/a bendine göre şirketimizle ikili anlaşması olmaksızın sözleşmesiz bir şekilde dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçsız elektrik enerjisi kullanıldığı tespit edilmiştir." şeklindeki açıklama ile tutanak düzenlendiği görülmektedir.

Mahkemece yargılamada alınan bilirkişi kurulu raporunda özetle; dosya kapsamına göre aboneliği bulunmayan bir elektrik sayacı üzerinden elektrik kullanımı olduğu, aboneliği olmayan bir sayaç üzerinden elektrik kullanımı yapmanın ise usulsüz elektrik kullanımı olduğu, dava dosyasında kaçak elektrik kullanım tespitine ilişkin ikinci bir tutanak, sayaç değiştirme formu, resmi evrak veya video kaydı bulunmadığından, kaçak kullanım başlangıcına dair somut bir delil olmadığı ,dosyaya sunulan belgelerden, 24 Temmuz 2024 tarihinde panoya takılacak akım trafolarının ...'a test ve muayene için götürüldüğü, işlemlerin tamamlanmasının ardından 31 Temmuz 2024 tarihinde panonun muayene edilmesi ve müstakil bağlantı anlaşmalarının yapılması için başvuru yapıldığı , kaçak kullanımın tespit edildiği 6 Ağustos 2024 tarihinden geriye doğru en fazla 7 günlük bir kaçak kullanım söz konusu olabileceği değerlendirilmiş olup, ticarethane niteliğindeki otelde günlük 8 saat kullanım esas alınarak ve abonesiz kullanım nedeniyle %20 artırımla 9,6 saatlik tahakkuk yapılması gerektiği,ayrıca, dava dosyasına sunulan belgelerden, davacının şantiye elektriği üzerinden faturalı kullanım yaptığı, faturalarını ödediği, müstakil sayaç başvurularını gerçekleştirdiği ve sürecin uzaması nedeniyle yeniden elektrik tüketimi için başvuru yaptığı anlaşılmakta olduğunu, tüm süreçler devam ederken, kaçak veya usulsüz elektrik kullanımına dair ilave bir tutanak ya da belgenin dosya kapsamında bulunmadığı tespit edildiğini, perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcut değilken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen davacı tarafın kaçak elektrik enerjisi kullandığı tespit edildiğini,Asıl dosya davacısı şirket tarafından Güneşli Mahallesi ... sokak no:... Bağcılar adresinde mahalin 60,78 kW kurulu güç ile davalı birleşen dosya davacısı ...'a başvurusu yaptığı, akım trafolarını davacının muayene ettirdiği; kurulu gücün kullanma faktörü ile 36,46 kW değerinin göz önüne alınması gerektiği, kaçak kullanım bedelinin vergili ve cezalı tutarı olarak, tarafımızca yapılan hesaplamada elektrik fatura bedelinin toplam 20.652,03 TL olacağı görüşÜ beyan edilmiştir.

Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinde Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği’nin 13. maddesinde “Kaçak elektrik enerjisi tüketimi” 14. maddesinde de “Usulsüz elektrik enerjisi tüketimi” düzenlenmiş iken ,iş bu davada uygulanması gereken EPTHY'de 42. Maddenin başlığı "Kaçak ve Usulsüz Elektrik Kullanımı " şeklinde olup,usulsüz elektrik kullanımı şeklinde ayrı bir düzenleme bulunmamaktadır.

Dosya kapsamına göre , ilgili mahalde EPTHY Madde 42 (a) bendi kapsamında perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcut değilken dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketimi şeklinde elektrik kullanımı,kaçak kullanım olarak düzenlenmiştir.

Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması : Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği Madde 44 uyarınca; (7) 42 nci maddenin birinci fikrasının (a) ve (c) bendi kapsamındaki kaçak olarak tüketilen elektrik enerjisi miktarı, tüm tüketiciler için;

a) Öncelikle tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerine göre, b) Tüketimi doğru olarak kaydetmiş yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerinin bulunmaması durumunda, ihtilafsız aynı dönemki tüketim miktarına göre, hesaplanır.

KAÇAK ELEKTRİK ENERJİSİ TÜKETİM MİKTARININ HESAPLANMASINDA VE FATURALANMASINDA ESAS ALINACAK SÜRE

MADDE 45 – (1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır;

a) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır.

Davalı-davacı ... vekilince yargılama sırasında bilirkişi raporuna gerekçeli itirazlar yöneltilmiş olup,mahkemece itirazların niteliği dikkate alındığında hesaplamaya yönelik itirazlar da olmasına rağmen ,bilirkişi kurulundan ek rapor alınmamıştır.

Davacı tarafın dava dilekçesindeki beyanları dikkate alındığında,davacının mahallinde 04.04.2024 tarihinden itibaren faaliyet gösterdiği anlaşılmasına rağmen , bilirkişi raporunda, tutanak tarihi olan 06.08.2024 ile davacının davalı şirkete başvuru yaparak panonun muayene edilerek müstakil bağlantı anlaşması kurulmasını talep ettiği 31.07.2024 tarihleri arasındaki 7 gün üzerinden kaçak tüketim hesabı yapılması, dosya kapsamına ve mevzuata uygun bulunmamaktadır.

Tesbit edilen bu hususlar yeniden yargılama gerektirdiğinden, açıklanan nedenlerle; bilirkişi kurulundan itirazları karşılayıcı ek rapor alınması ile sonuca gidilmesi gerektiğinden ,davalı-davacı ...'ın istinaf başvurusunun kabulü ile kararın HMK 353/1-a-6 maddesi uyarınca kaldırılmasına, yukarıda açıklanan şekilde yeniden yargılama yapılmak üzere dosyanın ilk derece mahkemesine geri gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.

K A R A R : Yukarıda açıklanan nedenlerle;

Davalı-birleşen dosya davacısı ...'ın istinaf başvurusunun kabulü ile, kararın, HMK 353/1-a-6 maddesi uyarınca kaldırılmasıyla,açıklanan şekilde yeniden yargılama yapılıp bir karar verilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine,

Peşin alınan istinaf karar harcının istinaf edene isteği halinde iadesine,

İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine,

Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 353/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi.█████/2026