alkollü sürücünün karıştığı ölümlü trafik kazasında sigortacının ödediği tazminatın sigortalısından rücuen tahsili amacıyla açılan itirazın iptali davası.

Alkollü sürücünün karıştığı ölümlü trafik kazasında sigortacının ödediği tazminatın sigortalısından rücuen tahsili amacıyla açılan itirazın iptali davası.

Özet: Bir sigorta şirketi, alkollü sürücünün %75 kusurlu olduğu ölümlü trafik kazası sonucu ödediği tazminat için sigortalısına rücu amacıyla başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptalini talep etmektedir; davalı sigortalı şirket ise önceki bir kararda husumet yokluğundan reddedildiğini, aracın işleteni olmadığını, sigortacıyla imzaladığı protokolle bu durumun teyit edildiğini ve alkolün kaza ile illiyet bağı kurmadığını savunarak davanın reddini istemektedir.

T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : ████████

KARAR NO : ████████

DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ : █████/2024

KARAR TARİHİ : █████/2026

Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali (haksız eylemden kaynaklanan zarar nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket nezdinde sigortalı ----Şirketi'nin malik ve --- sürücüsü olduğu --- plakalı aracın; 28.12.2014 tarihinde; --- ili ---- İlçesi ----- istikametine seyri esnasında karşıdan karşıya geçmekte olan ---- çarpması sonucu ölümlü trafik kazası meydana geldiğini, kaza sonrasında tanzim edilen kaza tespit tutanağı, mütalaa edilen bilirkişi raporları, şikayet evrakları, soruşturma ve kovuşturma aşamasında alınan kusura ilişkin bilirkişi raporu, --- Asliye Ticaret Mahkemesi --- Esas sayılı destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat talebi ile açılan davada alınan bilirkişi raporu kusur raporunda---- plakalı sigortalı aracın alkollü olan sürücüsü meydana gelen trafik kazasında %75 oranında kusurlu olduğunu, meydana gelen olayda sürücünün alkollü olması nedeni ile müvekkili Sigorta şirketinin kaza nedeniyle meydana gelen maluliyet ve maddi zarar sonucunda ödemiş olduğu tazminat için K.T.K ve ZMMS Poliçe Genel Şartnamesi gereği Sigortalısına rücu hakkının doğduğunu, alkollü olarak trafik kazasına sebebiyet veren sigortalıya meydana gelen kaza sonucunda sigorta poliçesi kapsamında ödenen tazminat tutarında rücu edebileceğini,---İcra---. Sayılı dosyası ile başlatılan icra takibi sonrası müvekkil sigorta şirketi -----numaralı hasar dosysından toplamda 473.750,00-TL ödeme yapıldığını, ---. İcra Müdürlüğü’nün ---- Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin devamını, arabuluculuk vekalet ücretinin karşı tarafa tahmilini, yargılama harç ve giderleri ile ücret-i vekâletin davalıya tahmilini talep ve dava etmiştir.

İhbar Olunan ---- vekili cevap dilekçesinde: Müvekkili ---- kiraladığı --- plakalı araç şirketin sürücüsü ---- tarafından görev ve mesaisi dışında kullanıldığını, trafik kazası yaparak ---- ölümüne neden olduğunu, ---- müvekkilinin gözetim ve denetimi altındayken kaza yapmadığını, adam çalıştıranın sorumlu tutulabilmesi için zararla görülen iş arasında işlevsel bağ olması gerektiğini, aracın üçüncü şahıslara verdiği maddi ve manevi zararların karşılanmasında sorumlu olanın araç kiralayan --- ve kazaya neden olan sürücü ---- olduğunu, sunulan nedenlerle resen tespit buyrulacak durumlar karşısında davalı ----- davanın ihbar edilmesi talebinin ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ----vekili cevap dilekçesinde özetle; ---- Asliye Ticaret Mahkemesi ----- Sayılı dosyasında müvekkili şirketin de dosyada taraf olarak yer aldığını, ----. Asliye Ticaret Mahkemesi verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulduğunu ve ---- Bölge Adliye Mahkemesi ----. Hukuk Dairesi'nin ---- Esas, ----- sayılı ve █████/2022 tarihli ilamı ile davalı müvekkil şirketin istinaf başvurusu kabul edildiğini ve davalı müvekkili şirket yönünden "Davalı ---- hakkındaki davanın taraf sıfatı (husumet) yokluğundan reddine," kesin olarak karar verildiğini, ----Asliye Ticaret Mahkemesine müzekkere yazılarak ----Asliye Ticaret Mahkemesi -----. Sayılı dosyasının celbini, Davalı Müvekkili şirketin 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 114. maddesinin (d) bendi gereğince, taraf sıfatı bulunmadığından husumet itirazında bulunduklarını ve davanın kiracı şirket ---- ile araç sürücüsü --- ihbar edilmesini, --- plaka sayılı aracın dava dışı ---- kiraya verilmesi nedeni ile Davalı Müvekkili şirketin gerek genel şartlar gerekse 2918 sayılı yasa çerçevesinde işleten sıfatına haiz olmadığını, Davacı sigorta şirketinin Müvekkili şirkete karşı rücu hakkının bulunmadığını, 18.07.2014 tarihinde Davacı ----- Sigorta ile Davalı Müvekkili şirket arasında imzalanan protokol ile Davacı sigorta şirketi Davalı Müvekkilinin işleten sıfatının bulunmadığını kabul ettiğini, Karayolları Trafik Kanunu uyarınca işleten sıfatına haiz olmadığını bilmekte ve bu anlamda Davalı Müvekkil şirketin sorumluluğun doğmayacağını kabul ettiğini, Müvekkili şirketin aracın sürücüsünü belirleme veya aracın alkollü bir sürücü tarafından kullanıldığına yönelik bir bilgi edinme imkân ve ihtimali bulunmadığını, trafik kazası ile ilgili olarak hiçbir kusur izafe edilemeyeceğini,Sayın Mahkeme tarafından tarafların kusur durumu tespit ettirildiğinde Davalı Müvekkili şirketin hiçbir kusurunun bulunmadığının ortaya çıkacağını, dava konusu kazanın nedeninin sürücünün alkollü olması olmadığını, kazaya karışan sürücünün alkollü olması ile söz konusu trafik kazası arasında illiyet bağının mevcut olmadığını, bu sebeple, Davacı sigorta şirketinin Davalı Müvekkil şirkete rücu hakkı bulunmadığını, husumet yönünden davanın reddini, husumet yönünden itirazlarının kabul görmemesi halinde davanın esastan reddini, davacının % 20 den az olmamak üzere kötü niyet tazminatı ödemeye mahkûm edilmesini, yargılama giderleri ve ücret-i vekâletin Davacı üzerine bırakılmasını talep etmiştir.

Kaldırma İlamı Öncesi

"(..) temin edilen kayıtlar, diğer mahkeme dosyaları ve denetime ve hüküm tesisine elverişli değerlendirilen rapor içeriği birlikte ele alındığında, dava dışı ---- sevk ve idaresindeki ---- plakalı aracın davalı şirket tarafından uzun süreli kira sözleşmesi çerçevesinde dava dışı (ihbar olunan) ----kiraya verildiği, davalı şirketin işleten sıfatını kaybettiği, sabit olan bu tespite göre davalının pasif husumetinin bulunmadığı anlaşıldığından.." denilmek suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkememizden verilen █████/2025 tarih ve -- Esas ---- sayılı kararı ---- Bölge Adliye Mahkemesi ---Hukuk Dairesi'nin █████/2025 tarih ve ---- Karar sayılı ilamı ile;

"(...) davacı, nezdinde düzenlenen ZMMS poliçesi ve genişletilmiş kasko poliçesinin İMM teminatı kapsamında, sigortalı aracın karıştığı trafik kazasında vefat eden ---- hak sahiplerine ödediği meblağı, dava dışı araç sürücüsünün alkollü olduğu iddiasıyla, sigortalı araç malikinden rücuen tahsiline karar verilmesini talep etmekte olup, davacı ile davalı arasında, sigorta akti mevcut olduğu, sözleşmesinin tarafının davalı malik olduğu, yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler gereğince, davacı tarafça, sigorta poliçesine dayanan rücu davasının ancak kendisiyle sözleşme yapan akidine karşı açabileceği, kaza tarihini kapsayan geçerli bir sigorta poliçesi mevcut olup sigorta ettirenin, işletenlik sıfatının kalkmasının, sigorta poliçesinin geçerliliğini ortadan kaldırmayacağı (K.T.K. 20/d-94. md.-107. ve vs. md. açıklanan bazı durumlar ayrık olmak üzere) gözetilerek, yargılamaya devamla taraf delilleri toplanarak hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken (Bkz. Yargıtay ----. HD'nin 04.04.2019 tarihli ----sayılı ve 07.05.2018 tarihli -----sayılı ilamları) hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olup, davacı vekilinin istinaf talebi bu nedenle yerindedir." denilmek suretiyle Mahkememiz kararı kaldırılmıştır.

Kaldırma Sonrası

Mahkememizce kaldırma sonrası tensiben duruşma günü tayin edilmiştir. Kaldırma ilamında da belirtildiği gibi, nezdinde düzenlenen ZMMS poliçesi ve genişletilmiş kasko poliçesinin İMM teminatı kapsamında, sigortalı aracın karıştığı trafik kazasında vefat eden ---- hak sahiplerine ödediği meblağı, dava dışı araç sürücüsünün alkollü olduğu iddiasıyla, sigortalı araç malikinden rücuen tahsiline karar verilmesini talep etmekte olup, davacı ile davalı arasında, sigorta akti mevcut olduğu, sözleşmesinin tarafının davalı malik olduğu; davacı tarafça, sigorta poliçesine dayanan rücu davasının ancak kendisiyle sözleşme yapan akidine karşı açabileceği, kaza tarihini kapsayan geçerli bir sigorta poliçesi mevcut olup sigorta ettirenin, işletenlik sıfatının kalkmasının, sigorta poliçesinin geçerliliğini ortadan kaldırmayacağı (K.T.K. 20/d-94. md.-107) gözetilmiş; davacı sigorta şirketinde trafik ve genişletilmiş kasko sigortalı davalı adına kayıtlı ---- plakalı aracın, dava dışı ---- sevk ve idaresinde iken █████/2014 tarihinde karıştığı kaza nedeniyle zarar görenler tarafından müvekkili şirkete karşı ---.ATM --- dosya ile tazminat davası açıldığı, dava dışı -----vefat etmesi nedeniyle hak sahiplerine ----.İcra Müdürlüğü’nün ----- sayılı takip dosyasında toplam 473750,00 TL ödeme yapıldığını, kazanın meydana gelmesinde %75 kusurlu olan ---- aracı alkollü bir şekilde sevk ve idare etmesi nedeniyle ZMMS Genel Şartları B.4-c bendi gereği müvekkilinin rücu hakkının bulunduğu; kaldırma ilamı öncesi temin edilen denetime ve hüküm tesisine elverişli aktüer hesap raporuna göre, davacı--- tarafından davalı-dosya borçlusu---- aleyhine olarak, T.C. ---. İcra ----Esas sayılı icra dosyasında başlatlan icra takibinde; dosya borçlusu tarafından icra dosyasına yapılan borca yapılan itirazın kısmen iptali 467.721.441 TL. asıl alacak 119.987,06 TL. işlemiş ticari avans faizi olmak üzere toplam 587.708,47 TL. üzerinden icra takibinin devamı gerektiği anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, likit olmadığı değerlendirilmekle davalı aleyhine inkar tazminatına hükmedilmemiştir.

HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davanın kısmen kabulü ile davalının, --- İcra müdürlüğünün ---- sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin 467.721,41 TL asıl alacak ve 119.987,06 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 587.708,47 TL üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine,

Likit olmadığı anlaşılmakla davalı aleyhine inkar tazminatına hükmedilmesine yer olmadığına,

2-HARÇLAR

Alınması gerekli 40.146,36 TL harcın davacı tarafından dava açılışı sırasında yatırılan 7.170,86 TL peşin harçtan mahsubu ile eksik bakiye 32.975,50 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

3-VEKALET ÜCRETİ

a-Avukatlık asgari ücret tarifesine göre davacı için takdir olunan 94.033,36 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

b-Avukatlık asgari ücret tarifesine göre davalı için taktir olunan 6.028,59 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

4-ARABULUCULUK ÜCRETİ

Davadan önce gidilen arabuluculukta devletçe karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 3.563,28 TL'sinin davalıdan, 56,72 TL'sinin de davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu nedenle bu miktar yönünden de harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına,

5-YARGILAMA GİDERLERİ

a-Davacı tarafından harç olarak yatırılan 7.598,46 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

b-Davacı tarafından sarf edilen 5.250,00 TL Bilirkişi ücreti ve 1.450,00 TL Posta ücreti olmak üzere toplam yargılama gideri olan 6.700,00 TL'nin davanın kabul ve red oranı gözetilerek 6.631,66 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

c-Davalı tarafından sarf edilen 962,00 TL bilirkişi ücretinin davanın kabul ve red oranı gözetilerek 9,82 TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, kalan 952,18 TL'nin davalı üzerinde bırakılmasına,

ç-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

Dair, davacı vekilinin ve davalı---- vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren iki (2) hafta içerisinde ---- Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu.