Danıştay, sözleşmeli erin devam eden soruşturma sebebiyle güvenlik soruşturması olumsuzluğuna dayalı sözleşme feshine ilişkin iptal kararının temyizini inceliyor.
Özet: Bir sözleşmeli erin, hakkında devam eden bir siber suçlar soruşturması nedeniyle güvenlik soruşturmasının olumsuz değerlendirilerek sözleşmesinin feshedilmesi işlemine karşı açtığı davada, ilk derece mahkemesi feshi hukuka uygun bulurken, bölge idare mahkemesi devam eden soruşturmanın tek başına fesih sebebi olamayacağı gerekçesiyle sözleşmenin feshini hukuka aykırı bularak iptal etmiş ve parasal haklarının ödenmesine karar vermiş olup, davalı idare bu kararın bozulması için temyiz başvurusunda bulunmaktadır.
T.C.
D A N I Ş T A YONİKİNCİ DAİREEsas No : █████████Karar No : █████████ TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı VEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF (DAVACI) : ...VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: Van ili, ... Tugay Komutanlığında ... olarak görev yapan davacının, 7315 sayılı Kanun uyarınca yapılan güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlandığından bahisle, 6191 sayılı Kanun'un 6. maddesinin dördüncü fıkrasının (d) bendi uyarınca sözleşmeli er olma şartını taşımadığı gerekçesiyle sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı maaş ve tazminat alacaklarının ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; sözleşmeli er olarak istihdam edilen davacının, 6191 sayılı Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanunu'nun 6. maddesi uyarınca hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması incelemesi kapsamında elde edilen bilgilere göre yapılan olumsuz değerlendirme uyarınca şartları yitirdiğinin sonradan anlaşıldığından bahisle sözleşmesinin feshedilmesine dair dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; davacı hakkında Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının ... sayılı soruşturma dosyasında "Bilişim Sistemlerinin Kullanılması Suretiyle Hırsızlık, Bilişim Sistemine Hukuka Aykırı Müdahale Nedeni ile Haksız Çıkar Sağlama, Yasak Cihaz ve Program Bulundurmak, Bilişim Sistemindeki Verileri Bozma, Yok Etme Erişilmez Kılma, Sisteme Veri Yerleştirme vb Suçtan Kaynaklanan Mal Varlığı Değerlerini Aklama" suçundan soruşturmasının devam ettiği gözetilerek, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz değerlendirilerek dava konusu işlemin tesis edildiği, uyuşmazlıkta, davacıya ilişkin UYAP sistemi üzerinden yapılan sorgulamada, ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... sayılı dosyasında yargılamanın devam ettiğinin anlaşıldığı, bu durumda, yargılama sonucu davacının atılı suçu işlediği sabit olduğuna karar verilmeden, soruşturmanın devam ettiği gerekçesinin tek başına güvenlik soruşturmasını olumsuz hale getirmeyeceğinden, davacının sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal haklarının tazmini talebinin kabulüne karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin, işin gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Van ili, ... Tugay Komutanlığında ... olarak görev yapan davacının, hakkında 7315 sayılı Kanun uyarınca yapılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının ... sayılı dosyasında "Bilişim Sistemlerinin Kullanılması Suretiyle Hırsızlık, Bilişim Sistemine Hukuka Aykırı Müdahale Suretiyle Haksız Çıkar Sağlama, Yasak Cihaz ve Program Bulundurmak, Bilişim Sistemindeki Verileri Bozma, Yok Etme Erişilmez Kılma, Sisteme Veri Yerleştirme vb Suçtan Kaynaklanan Mal Varlığı Değerlerini Aklama" suçundan soruşturmasının devam ettiği gerekçe gösterilerek, olumsuz değerlendirilmesi nedeniyle sözleşmeli er olma şartını taşımadığından bahisle, 6191 sayılı Kanun'un 6. maddesinin dördüncü fıkrasının (d) bendi uyarınca sözleşmesinin feshine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlem tesis edilmesi üzerine, temyizen incelen dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 6191 sayılı Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanunu'nun "Kaynak" başlıklı 3. maddesinin üçüncü fıkrasında; "Güvenlik soruşturması olumlu sonuçlanmış olmak; güvenlik soruşturmasının sonucunun henüz gelmediği hallerde arşiv araştırması olumlu sonuçlanmış olmak" sözleşmeli er olabilmek için aranan şartlar arasında sayılmış; "Sözleşmenin idarece feshi" başlıklı 6. maddesinin dördüncü fıkrasında, "Sözleşmeli erbaş ve erlerin sözleşmeleri, aşağıdaki nedenlerle süresinin bitiminden önce feshedilir:d) Sözleşmeli er olmak için gerekli nitelik ve şartlardan herhangi birini taşımadığı sonradan anlaşılmak veya sözleşme süresi içinde bu niteliklerden herhangi birini kaybetmek" kuralına yer verilmiştir. Öte yandan, █████/2021 tarih ve 31457 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu'nun "Amaç ve kapsam" başlıklı 1. maddesinde,"Bu Kanun, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının yapılmasına ve elde edilecek verilerin kullanılmasına ilişkin temel ilkeleri, kimler hakkında yapılacağını, araştırma konusu edilecek bilgi ve belgelerin neler olduğunu, bu bilgilerin ne şekilde kullanılacağını, hangi mercilerin soruşturma ve araştırma yapacağını, Değerlendirme Komisyonunun oluşumu ve çalışma usul, esaslarını, veri güvenliği ile verilerin saklanma ve silinme sürelerini düzenlemektedir." kuralına, "Hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılacaklar" başlıklı 3. maddesinde,(1) Arşiv araştırması, statüsü veya çalıştırma şekline bağlı olmaksızın ilk defa veya yeniden memuriyete yahut kamu görevine atanacaklar hakkında yapılır. (2) Kurum ve kuruluşlarda, yetkili olmayan kişilerin bilgi sahibi olmaları hâlinde devlet güvenliğinin, ulusal varlığın ve bütünlüğün, iç ve dış menfaatlerin zarar görebileceği veya tehlikeye düşebileceği bilgi ve belgelerin bulunduğu gizlilik dereceli birimler ile Milli Savunma Bakanlığı, Genelkurmay Başkanlığı, jandarma, emniyet, sahil güvenlik ve istihbarat teşkilatlarında çalıştırılacak kamu personeli ile ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde çalışacak personel, kamu kurum ve kuruluşlarında çalışacak öğretmenler, üst kademe kamu yöneticileri, özel kanunları uyarınca güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasına tabi tutulan kişiler ile milli güvenlik açısından stratejik önemi haiz birim, proje, tesis, hizmetlerde statüsü veya çalıştırma şekline bağlı olmaksızın istihdam edilenler hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması birlikte yapılır." kuralına; "Güvenlik soruşturması" başlıklı 5. maddesinde, (1) Güvenlik soruşturması, arşiv araştırmasındaki hususlara ilave olarak kişinin;a) Görevin gerektirdiği niteliklerle ilgili kolluk kuvvetleri ve istihbarat ünitelerindeki olgusal verilerinin,b) Yabancı devlet kurumları ve yabancılarla ilişiğinin,c) Terör örgütleri veya suç işlemek amacıyla kurulan örgütlerle eylem birliği, irtibat ve iltisak içinde olup olmadığının, mevcut kayıtlardan ve kişinin görevine yansıyacak hususların denetime elverişli olacak yöntemlerle yerinden araştırılmak suretiyle tespit edilmesidir." kuralına; 'Değerlendirme Komisyonu' başlıklı 7. maddesinde, "(1) Yaptırılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda elde edilen verilerin değerlendirilmesi amacıyla Değerlendirme Komisyonu kurulur. Değerlendirme Komisyonu; Cumhurbaşkanlığında İdari İşler Başkanının görevlendireceği bir üst kademe yöneticisinin, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığında genel sekreter yardımcısının, bakanlıklarda bakan yardımcısının, diğer kamu kurum ve kuruluşlarında en üst yöneticinin görevlendireceği bir üst kademe yöneticisinin, üniversitelerde rektör yardımcısının, valiliklerde vali yardımcısının başkanlığında, teftiş/denetim, personel ve hukuk birimleri ile uygun görülecek diğer birimlerden birer üyenin katılımıyla başkan dahil en az beş kişiden ve tek sayıda olacak şekilde oluşturulur. Milli güvenlik açısından stratejik önemi haiz birim, proje, tesis ve hizmetlerde istihdam edilecekler hakkındaki değerlendirme, ilgili bakanlık ya da kamu kurumları bünyesindeki Değerlendirme Komisyonunca yapılır.(2) Memuriyet veya kamu görevlerine uygunluğunun değerlendirilmesini sağlayacak yorum içermeyen olgusal veriler, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapmakla görevli birimlerce ilgili kurum ve kuruluş bünyesinde kurulan Değerlendirme Komisyonuna iletilir.(3) Değerlendirme Komisyonu kendisine iletilen verilere ilişkin nesnel ve gerekçeli değerlendirmelerini yazılı olarak atamaya yetkili amire sunar. Mahkemeler tarafından istenildiğinde bu bilgiler sunulur." düzenlemesine yer verilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Bakılan uyuşmazlıkta, dava dosyasında bulunan bilgi ve belgeler incelendiğinde; davacının güvenlik soruşturmasının olumsuz olarak değerlendirilmesinin sebebinin, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının ... sayılı dosyasında devam eden soruşturma olduğu, UYAP sistemi üzerinde yapılan inceleme sonucunda,"Bilişim Sistemlerinin Kullanılması Suretiyle Hırsızlık, Bilişim Sistemine Hukuka Aykırı Müdahale Suretiyle Haksız Çıkar Sağlama, Yasak Cihaz ve Program Bulundurmak, Bilişim Sistemindeki Verileri Bozma, Yok Etme Erişilmez Kılma, Sisteme Veri Yerleştirme vb Suçtan Kaynaklanan Mal Varlığı Değerlerini Aklama" suçlarından ceza yargılamasının ... Asliye Ceza Mahkemesinin E:... sayılı dosyasında devam ettiği görülmüştür. Bu durumda, davacı hakkındaki ceza yargılaması sonucu araştırıldıktan sonra bir değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerekirken, bu husus gözetilmeksizin, henüz yargılama aşamasında bulunan ceza davasına dayanılarak eksik araştırma ve inceleme sonucunda davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptali ile işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal haklarının tazmini talebinin kabulüne ilişkin temyize konu kararda hukuki isabet görülmemiştir.KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle;1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,2. Davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun yukarıda açıklanan gerekçeyle kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması, dava konusu işlemin iptali ile işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal haklarının tazmini talebinin kabulü yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, kesin olarak, █████/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.