izmir 1. asliye ticaret mahkemesinde görülen, bir sanayi şirketinin 10 yıllık elektrik faturalarındaki kayıp kaçak, trt payı, dağıtım, sayaç okuma gibi haksız tahsil edilen bedellerin iadesini talep ettiği ticari alacak davası.

İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, bir sanayi şirketinin 10 yıllık elektrik faturalarındaki kayıp kaçak, TRT payı, dağıtım, sayaç okuma gibi haksız tahsil edilen bedellerin iadesini talep ettiği ticari alacak davası.

Özet: Demir çelik üretimi yapan bir şirket, elektrik dağıtım şirketinden, geçmiş on yıla ait elektrik faturalarında yasalara aykırı olarak tahsil edildiğini öne sürdüğü kayıp kaçak, dağıtım, sayaç okuma ve çeşitli vergi/fon bedellerinin iadesi ile 100.000 TL maddi tazminat istemekte; davalı şirket ise bu bedellerin Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu onaylı tarifeler kapsamında yasalara uygun tahsil edildiğini, davanın husumet ve zamanaşımı yönünden reddi gerektiğini ve ödemelerin ihtirazi kayıt konulmadan yapıldığını iddia etmektedir.

T.C.

İZMİR

1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : █████████ Esas

KARAR NO : ████████

DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : █████/2015

KARAR TARİHİ : █████/2018

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin davalı şirketin ... nolu elektrik abonesi iken elektrik dağıtım şirketlerinin özelleştirilmesi ihalesi neticesinde 2013 yılından itibaren dava dışı... Satış AŞ'nin ... nolu elektrik tüketim abonesi olduğunu, davalı şirketle olan aboneliği ise ... no ile değiştirilerek elektrik aboneliğinin devam ettiğini, müvekkili şirketin sanayi bölgesi olan İzmir Aliağa ilçesinde demir çelik üretim faaliyetinde bulunan bir sanayi kuruluşu olduğunu, bir kısım faturaların ellerinde olmaması nedeniyle dava tarihinden geriye dönük 10 yıllık dönemi kapsayan süre içinde yer alan 2005, 2006, 2007 yıllarına ait fatura ve ödeme belgelerinin de davalı şirketten celbini talep ettiğini, davalı şirket tarafından haksız ve hukuka aykırı olarak elektrik tüketim sarfiyatı bedeli dışında kayıp kaçak bedeli ve bu bedel üzerinden TRT payı, dağıtım bedeli, KDV, Belediye Tüketim Vergisi, Enerji fonu vb tahsilatlar yapıldığını, ayrıca sayaç okuma bedeli alındığını, bunların hukuka ve yasaya aykırı olup söz konusu tahsilatların müvekkili şirkete iade edilmesi gerektiğini, söz konusu bedellerin bir dönem faturalarda gözüktüğünü ancak sonrasında kaldırılarak gizlenip farklı alacak kalemleri içinde alınmaya devam edildiğini, bu hususun tespitinin ancak uzman bir bilirkişi tarafından alınacak rapor ile sabit olabilecek nitelikte olduğunu, müvekkili şirket yönünden sarfettiği tüketim miktarı dışında davalı şirket tarafından haksız ve hukuka aykırı olarak tahsil edilen alacak kalemlerini kabul etmenin mümkün olmadığını, sözleşmede yer alan hükümlerin BK 20-25 maddeleri gereğince müvekkili şirket açısından geçersiz olacağını, kaçak bedelinin talep edilebilmesi için ortada kaçak kullanıldığı tespit edilen bir elektrik tüketiminin olması ve bunun da yargı merci kararları ile tespit edilmesi gerektiğini, aksi halde kaçak bedelinin talep edilmiş olmasının açıkça hukuka, yasaya ve hakkaniyete aykırılık teşkil ettiğini bildirerek davacının maddi zararının değerini tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda arttırılmak üzere geçmiş on yıla yönelik müvekkili şirketten haksız ve hukuka aykırı alınan alacak kalem bedelleri olarak asgari 100.000,00 TL maddi tazminat alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı şirketten tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap süresinin uzatılmasına ilişkin █████/2014 tarihli dilekçesinde davanın husumet yönünden reddi gerektiğini, şirket merkezinin İzmir adresinde olup davanın İzmir Mahkemelerinde açılması gerekirken Karşıyaka Mahkemelerinde açılmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, █████/2015 tarihli cevap dilekçesinde ise özetle; husumet ve yargı yolu itirazında bulunarak davanın düzenleyici işlemi yapan kurum olan ... ve uygulama talimatı veren ... Genel Müdürlüğü ile faturalar ve satış sözleşmelerinin tarafı olan... Satış AŞ'ye yöneltilmesi gerektiğinden husumet yönünden davanın reddi gerektiğini, davanın yargı yolu bakımından ... ve Danıştay'da açılması gerektiğini, davayı kabul etmemekle birlikte zamanaşımı yönünden davanın reddi gerektiğini, esas yönünden ise; gerek kanun gerekse kanun kapsamında çıkartılan yönetmelik ile kurul kararları düzenlemelerinden de açıkça anlaşılacağı üzere abonelere tahakkuk ettirilen elektrik tüketim bedelinin müvekkili kurum tarafından değil ... Kurulu tarafından düzenlenen tarife dikkate alınmak suretiyle tespit edildiğini, bu tarife dışında bir tarife uygulamasının söz konusu olmadığını, kayıp kaçak bedeli, dağıtım bedeli, sayaç okuma bedeli, perakende satış bedeli olarak faturada gösterilen gider kaleminin de aynı şekilde ... tarafından onaylanan tarife uygulama usul ve esasları hükümlerinde gösterilen şekli ile bir gider kalemi olarak faturaya yansıtıldığını, uygulama talimatına bağlı olarak işlem tesis edildiğini, tarife yapısı içindeki kayıp kaçak bedelinden abonenin sorumlu olup olmadığı konusunun ancak söz konusu tarife yapısını düzenleyen ... ya karşı dava konusu yapılması gerektiğini, ihtirazi kayıt olmadan ödeme yapıldığını, belirsiz alacak davası olarak davanın açılmayacağını, ticari faiz talebinin usul ve yasaya aykırı olduğunu bildirerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiş, ayrıca davanın ..., ... Genel Müdürlüğü ve... Satış AŞ'ye ihbar edilmesini talep etmiştir.

İhbar olunan ... A.Ş. Genel Müdürlüğü vekili, genel müdürlüğün dağıtım lisansının bulunmadığını, dağıtım faaliyetinin dağıtım lisanslarına istinaden genel müdürlükten ayrı bir tüzel kişiliği bulunan dağıtım şirketlerinde perakende hizmetlerinin tedarik lisanslarına istinaden perakende şirketlerince yerine getirildiğini, sayaç okumalarının dağıtım şirketlerince, fatura tahakkuklarının ise perakende şirketlerince yapıldığını, faturadan tahsil edilen dağıtım bedeli ve kayıp kaçak bedeli gibi kalemlerin tüketicilerden tahsil edildikten sonra perakende şirketlerince dağıtım şirketlerine ödendiğini, bu nedenle fatura kalemlerine ilişkin itirazların perakende şirketlerine yapılması gerektiğini, davanın ihbarını kabul etmediklerini ifade ederek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İhbar olunan... Satış AŞ. vekili, müvekkili şirketin faaliyet konularında olmayan dava konusu ile sorumlu tutulamayacağını, fatura yoluyla tahsil edilen, müvekkili şirketin faaliyet sahası dışında yapılan gider ve harcamalara ilişkin olan ve doğrudan müvekkili şirkete ödenmeyen bedellerden ve kurulduğu 01.01.2013 tarihinden önceki yıllara ait faturalardan sorumlu olamayacağını, dava konusu kayıp/kaçak bedeli ve diğer fatura kalemleri ile alınan bedellerin verilen hizmet ve sunulan ürünün maliyet unsuru olarak bu ürün ve hizmeti alan gerçek ve tüzel kişilere yansıtılmasının zorunluğu olduğunu, hukuka aykırılık teşkil etmediğini ifade ederek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İhbar olunan Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu beyanda bulunmamıştır.

Dava dosyası Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas,... Karar sayılı █████/2015 tarihli yetkisizliğe ilişkin karar sonucu mahkememize tevzi edilmiştir.

Mahkememizce ön inceleme tamamlanarak tahkikata geçilmiş, taraf delillerinin ibrazından sonra dosya üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu alınan █████/2016 tarihli bilirkişi raporunda; davacı şirkete ait elektrik aboneliklerinden ... dönemi ile dava tarihi arasında yapılan tahsilatların ayrı ayrı belirtildiğini, buna göre ... dönemi ile █████/2013 tarihleri arasında davalı şirket tarafından tahsil edilen kayıp kaçak bedeli ile bunun üzerinden ayrıca alınan TRT payı, belediye tüketim vergisi ve enerji fonu toplam tutarının KDV Dahil 2.903.744,02 TL olduğunu, █████/2013 tarihi ile dava tarihi arasında... Satış AŞ tarafından tahsil edilen kayıp kaçak bedeli ile bunun üzerinden alınan TRT payı, belediye tüketim vergisi ve enerji fonu toplam tutarının KDV Dahil 1.523.829,74 TL olduğunu, davacıdan her iki şirket tarafından tahsil edilen kayıp kaçak bedeli ile bunun üzerinden alınan TRT payı, belediye tüketim vergisi ve enerji fonu toplam tutarının KDV Dahil 4.427.573,77 TL olduğunu,... Satış AŞ tarafından davacıdan yapılan kayıp kaçak bedeli tahsilatının da nihai durumda görevli dağıtım şirketi olan ... AŞ'ye aktarıldığını, davacı şirkete ait 2011 yılı sonuna kadar sabit ücret olarak alınması gerektiği halde tüketimle artan miktara göre PSH sayaç okuma bedeli alındığını, davacıdan davalı tarafından fazladan alınan perakende satış hizmet sayaç okuma bedelinin KDV dahil 206.598,69 TL olduğunu, bu durumda davacıdan tahsil edilen toplam kayıp kaçak bedeli, TRT payı, Belediye Tüketim Vergisi, Enerji Fonu ile fazladan alınan PSH Sayaç okuma tutarının KDV Dahil toplam 4.634.172,46 TL olduğunu, davacının talebinin şimdilik 100.000,00 TL olduğunu, öte yandan █████/2016 tarihli 29745 Sayılı resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 6719 Sayılı EPK ile bazı kanunlarda değişiklik yapılmasına dair kanunun 21.maddesi ile 6446 sayılı kanunun 17.maddesine eklenen 10.fıkra hükmü ile kurum tarafından gelir ve tarife düzenlemeleri kapsamında belirlenen bedellere ilişkin "Kurum tarafından gelir ve tarife düzenlemeleri kapsamında düzenlenen bedellere ilişkin olarak yapılan başvurularda ve açılan davalarda tüketici hakem heyetleri ile mahkemelerin yetkisi bu bedellerin kurumun düzenleyici işlemlerine uygunluğunun denetimi ile sınırlıdır." düzenlemesinin getirildiğini, buna göre ... tarafından çıkartılan tarifeler ile tespit edilen her türlü elektrik tüketim ve dağıtım bedellerine ilişkin olarak açılan davalarda mahkemelerce sadece ...'nın çıkardığı idari düzenlemelere uygunluk yönünden değerlendirme yapılabileceği ve genel hükümlere göre yargısal denetim yapılmasının mümkün olmadığının anlaşıldığını, diğer taraftan 6719 sayılı Kanunun Geçici 20.maddesi hükmünde " Kurul kararlarına uygun şekilde tahakkuk ettirilmiş dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmet, iletim ve kayıp kaçak bedelleri ile ilgili açılmış olan her türlü ilamsız icra takibi, dava ve başvurular hakkında 17.madde hükümleri uygulanır. " düzenlemesinin yer aldığını, buna göre 6446 sayılı Kanunun 6719 sayılı Kanun ile Değişik 17.maddesinin 6719 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği █████/2016 tarihinden önce açılmış olan icra takibi ve davalar hakkında da geçmişe etkili olacak şekilde uygulanacağı ve dolayısıyla 6446 sayılı Kanunun 17.maddesine eklenen ve 10.Fıkrası hükmünde yer alan düzenlemenin iş bu dava açısından da uygulanmasının gerektiği, bu çerçevede 6719 sayılı Kanun ile geçmişe etkili olacak şekilde getirilen bu düzenleme dikkate alındığı takdirde kayıp kaçak bedeli ile ... tarifelerine dayalı olarak tahsil edilen diğer elektrik kalemi bedellerinin genel hükümlere göre yargısal denetime tabi tutulması mümkün olamayacağından davacının dava kapsamındaki taleplerinin isabetli olmadığı sonucuna ulaşmak gerekeceğini, █████/2018 tarihli ek raporlarında ise; dava konusu edilen dönemde ... AŞ ve... Satış AŞ tarafından davacı şirketin faturalarına yansıtılan kayıp kaçak bedeli ve diğer fatura bileşenlerinin birim fiyatları ve tutarlarının ... tarafından düzenlenerek onaylanan elektrik tarifelerine ve ...'nun düzenleyici işlemlerine uygun olduğunu, davacıdan ... tarafından belirlenen ve onaylanan tarifelerin dışında tahsil edilen bir bedel bulunmadığını bildirmişlerdir.

Dosyaya toplanan deliller ve tüm dosya kapsamının değerlendirilmesinde; Davacı tarafça elektrik aboneliğinden dolayı davacıdan geçmiş 10 yıla yönelik olarak kayıp kaçak bedeli, kayıp kaçak bedeli üzerinden alınan KDV, Belediye Tüketim Vergisi, TRT Payı, Enerji Fonu dahil, sayaç okuma, perakende satış hizmeti bedellerinin tahsiline yönelik olarak belirsiz alacak davası niteliğinde şimdilik 100.000,00 TL'nin davalı taraftan dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline yönelik işbu davanın █████/2015 tarihinde açıldığı, davadan sonra █████/2016 tarihli ve 29745 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6719 sayılı "Elektrik Piyasası Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 21.maddesi ile 6446 sayılı Kanunun 17.maddesine eklenen 10.Fıkra hükmü ile "Kurum tarafından gelir ve tarife düzenlemeleri kapsamında düzenlenen bedellere ilişkin olarak yapılan başvurularda ve açılan davalarda tüketici hakem heyetleri ile mahkemelerin yetkisi bu bedellerin kurumun düzenleyici işlemlerine uygunluğunun denetimi ile sınırlıdır." düzenlemesinin getirildiği, düzenleme doğrultusunda ... tarafından çıkartılan tarifeler ile tespit edilen her türlü elektrik tüketim ve dağıtım bedellerine ilişkin olarak açılan davalarda mahkemelerce sadece ...'nın çıkardığı idari düzenlemelere uygunluk yönünden değerlendirme yapılabileceği ve genel hükümlere göre yargısal denetim yapılmasının mümkün olmadığı, dava konusu edilen dönemde davacı tarafın faturalarına yansıtılan kayıp kaçak bedeli ve diğer fatura bileşenlerinin birim fiyatları ve tutarlarının ... tarafından düzenlenerek onaylanan elektrik tarifelerine ve ...'nın düzenleyici işlemlerine uygun olduğu, davacıdan ... tarafından belirlenen ve onaylanan tarifelerin dışında tahsil edilen bir bedel bulunmadığının bilirkişi raporu ile tespit edildiği, 6719 sayılı Kanunun geçici 20.maddesinde "Kurul kararlarına uygun şekilde tahakkuk ettirilmiş dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmet, iletim ve kayıp kaçak bedelleri ile ilgili açılmış olan her türlü ilamsız icra takibi, dava ve başvurular hakkında 17.madde hükümleri uygulanır." düzenlemesinin bulunduğu, bu düzenleme doğrultusunda 6446 sayılı Kanunun 6719 sayılı Kanun ile Değişik 17.maddesinin 6719 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği █████/2016 tarihinden önce açılmış olan icra takibi ve davalar hakkında da geçmişe etkili olacak şekilde uygulanacağı ve 6446 sayılı Kanunun 17.maddesine eklenen ve 10.fıkrasında yer alan düzenlemenin işbu davada da uygulanmasının gerektiği, 6719 Sayılı yasa yönünden başka mahkemelerce Anayasa Mahkemesine yapılan başvuruların reddedildiği, 6719 sayılı Kanun ile geçmişe etkili olacak şekilde getirilen düzenleme nazara alındığında kayıp kaçak bedeli ile ... tarifelerine dayalı olarak tahsil edilen diğer elektrik kalemi bedellerinin genel hükümlere göre yargısal denetime tabi tutulması mümkün olmadığı, 6719 sayılı Yasa ile getirilen düzenlemenin dava açılış tarihinden sonra olduğu, getirilen düzenleme ile davanın konusuz kaldığı, ancak dava tarihi nazara alındığında davacı şirketin davasında haklı olduğu, ancak 6719 Sayılı Kanunun yürürlüğe girmesi nedeniyle davanın konusuz kaldığı, bu nedenle davacı lehine vekalet ücreti ve yargılama gideri tayini gerektiği sonucuna ulaşılarak aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜM:

Yukarıda açıklanan nedenlerle:

1-6719 Sayılı yasa gereğince dava konusuz kaldığından davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına,

2-Alınması gerekli 35,90-TL harcın peşin alınan 1.707,75'den mahsubuyla bakiye 1.671,85-TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı yana iadesine,

3-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinden yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri gereğince hesap ve takdir edilen 2.180,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,

4-Davacı tarafça yapılan ilk masraf 32,40 TL, peşin harç bedeli 35,90 TL, tebligat ve müzekkere gideri toplamı 288,00 TL, 2 bilirkişi ücreti toplamı 1.100,00-TL olmak üzere toplam 1.456,30 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,

5-Artan avansın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,

İlişkin davacı vekili ve davalı ... AŞ vekilinin yüzüne karşı verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içinde İstinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2018

Katip ...

e-imzalı

Hakim ...

e-imzalı