Danıştay 6. Daire, İzmirde daha önce parselasyona uğrayan arsanın kamu yararı gözetilmeksizin tekrar parselasyonunun hukuka aykırılığını inceledi.
Özet: İzmirde bir parselin, daha önce parselasyon işlemine tabi tutulmasına ve yapılaşmaya elverişli olmasına rağmen, hukuken kabul edilebilir bir neden gösterilmeksizin yeniden parselasyon işlemine dahil edilmesi üzerine açılan davada, ilk derece mahkemesi davanın reddine karar vermiş, ancak bölge idare mahkemesi bu işlemi daha önce parselasyona tabi tutulmuş taşınmazın yeniden işleme alınmasının hukuka uygun olmadığını belirterek iptal etmiş, bu karar davalılarca temyiz edilmiş olup, temyiz incelemesinde bölge idare mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu değerlendirilmektedir.
T.C.
D A N I Ş T A Y ALTINCI DAİRE Esas No : █████████Karar No : █████████ TEMYİZ EDEN (DAVALILAR) : 1- ... Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ... 2- ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF (DAVACI) : ...VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: İzmir ili, Buca ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... sayılı parseli kapsayan alanda 3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesi uyarınca Buca Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararıyla kabul edilen, İzmir Büyükşehir Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararıyla onaylanan parselasyon işleminin iptali istenilmiştir.İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi neticesinde düzenlenen raporun ve dosyada yer alan bilgi ve belgelerin birlikte incelenmesinden, düzenleme sınırının imar adalarını çevreleyen yol eksenlerinden geçirildiği ve yasal düzenlemelere uygun olduğu, düzenleme ortaklık payı oranının yasal sınır içerisinde olduğu, oluşturulan imar parselinin dayanağı plana ve yapılaşmaya uygun oluşturulduğu, davacıya kadastral parselinin bulunduğu yerden hisselendirme yoluyla tahsis yapıldığı, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesince verilen kararda; dava konusu parselin daha önce parselasyon işlemine tabi tutulmasına rağmen hukuken kabul edilebilir bir neden gösterilmeksizin yeniden parselasyona tabi tutulduğu, dava konusu parselasyon işlemi öncesinde dava konusu taşınmazın formunun düzgün ve yapı yapmaya elverişli olduğu, taşınmazın yeniden parselasyona tabi tutulmasına ilişkin işlemde bu yönüyle hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.Belirtilen gerekçelerle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun kabulüne, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının kaldırılarak dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE:MADDİ OLAY : İzmir ili, Buca ilçesi, Kaynaklar Mahallesi, 1031 sayılı parseli kapsayan alanda 3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesi uyarınca Kaynaklar Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararıyla onaylanan parselasyon işlemi sonucunda, davacıya ... ada, ... sayılı parsel tahsis edilmiştir.Bu parseli kapsayan alanda 1/1000 ölçekli uygulama imar plan revizyonu Buca Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararıyla kabul edilmiş, İzmir Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararıyla onaylanmıştır.3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesi uyarınca Buca Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararıyla kabul edilen, İzmir Büyükşehir Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararıyla onaylanan parselasyon işlemi ile davacıya ait imar parselinden herhangi bir düzenleme ortaklık payı kesintisi yapılmadan parselin bulunduğu alanda oluşturulan ... ada, ... sayılı parselden hisse tahsisi yapılmıştır.Davacı tarafından, alanda daha önce parselasyon yapıldığı, yeniden parselasyon yapılmasında kamu yararı bulunmadığı ileri sürülerek görülmekte olan dava açılmıştır.İLGİLİ MEVZUAT:3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesinde; "İmar hududu içinde bulunan binalı veya binasız arsa ve arazileri malikleri veya diğer hak sahiplerinin muvafakatı aranmaksızın, birbirleri ile, yol fazlaları ile, kamu kurumlarına veya belediyelere ait bulunan yerlerle birleştirmeye, bunları yeniden imar planına uygun ada veya parsellere ayırmaya, müstakil, hisseli veya kat mülkiyeti esaslarına göre hak sahiplerine dağıtmaya ve re'sen tescil işlemlerini yaptırmaya belediyeler yetkilidir. Sözü edilen yerler belediye ve mücavir alan dışında ise yukarıda belirtilen yetkiler valilikçe kullanılır." hükmü, "Düzenleme sonucu taşınmaz maliklerine verilecek parseller; öncelikle düzenlemeye alınan taşınmazın bulunduğu yerden, mümkün olmuyor ise en yakınındaki eşdeğer alandan verilir." hükmü, "Uygulama imar planında hüküm bulunmaması hâlinde yönetmelikte belirlenen asgari parsel büyüklüklerinin altında parsel oluşturulamaz." hükmü yer almaktadır.İşlem tarihine yürürlükte bulunan İmar Kanunu'nun 18'inci maddesi Uyarınca Yapılacak Arazi ve Arsa Düzenlemesi İle İlgili Esaslar Hakkında Yönetmeliğinin 10. maddesinde; "İmar parsellerinin oluşturulması ve dağıtımında aşağıdaki esaslar dikkate alınır: a. Düzenlemeyle oluşacak imar parsellerinin mümkün mertebe aynı yerdeki veya yakınındaki eski parsellere tahsisi sağlanır. b. Plan ve mevzuata göre korunması mümkün olan yapıların tam ve hissesiz bir imar parseline intibak ettirilmesi sağlanır. c. Mal sahibine tahsis edilen miktarın bir imar parselinden küçük olması veya diğer teknik ve hukuki nedenlerle müstakil imar parseli verilmemesi halinde, İmar parselasyon planları ve imar durumu belirlenmiş düzenleme alanlarında yapılacak binaların toplam inşaat alanı veya bağımsız bölüm adetleri belirtilen imar iddiaları veya parselleri, kat mülkiyetine esas olmak üzere hisselendirilebilir." hükmü yer almaktadır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Yukarıda yer verilen Kanun ve Yönetmelik hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden, parselasyon işlemiyle amaçlananın, imar planına uygun yapı yapmaya elverişli imar parseli oluşturmak olduğu anlaşılmaktadır. Parselasyon yapılmış bir alanda tekrar parselasyon yapılabilmesi için; söz konusu parselasyon işleminin yargı kararıyla iptal edilmesi, alanda yeni bir plan yapılması ya da mevcut parselasyonda maddi hatanın bulunması gerekmektedir. Uyuşmazlıkta, İdari Dava Dairesince, dava konusu parselin daha önce parselasyon işlemine tabi tutulmasına rağmen hukuken kabul edilebilir bir neden gösterilmeksizin yeniden parselasyona tabi tutulmasında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle işlemin iptaline karar verilmişse de, taşınmazın bulunduğu alanda yapılan ilk parselasyon işleminden sonra alanda uygulama imar planı revizyonu yapıldığı, plan revizyonu yapılan bu alanda dava konusu parselasyon işleminin onaylandığı, dava konusu taşınmazın da bu uygulama sahası içinde bulunduğu anlaşıldığından, alanda yeniden parselasyon yapılma şartlarının oluştuğu görülmektedir. Dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden, taşınmaza yönelik yapılan ilk parselasyon işleminde, davacıya 273,62 metrekarelik ... ada, ... sayılı parselden Kaynaklar Belediyesinin 5,35 metrekare hissesiyle birlikte, 268.27 metrekare hisse tahsisi yapıldığı, bu parselin üzerinde davacıya ait 2 katlı konutun bulunduğu, dava konusu parselasyon işleminde ise ... ada, ... sayılı parsel ile parselasyon işlemine dahil olan ... ada, ... sayılı 226,38 metrekarelik parselin birleştirilerek 500 metrekarelik ... ada, .... sayılı parselin oluşturulduğu ve bu parselden davacıya hisseli tahsis yapıldığı, ancak dava konusu parselasyon işleminde davacının hak edişi olan 268.27 metrekareden daha küçük parsellerin oluşturulduğu dikkate alındığında, daha önce parselasyon sonucunda oluşan imar parseli niteliğinde olan davacıya ait parsele karşılık dava konusu işlemle büyük bir parsel oluşturularak hisseli tahsis yapılmasında herhangi bir teknik zorunluluk olmadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemde bu yönüyle hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.Bu itibarla, dava konusu işlemin iptaline ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında sonucu itibarıyla isabetsizlik bulunmamaktadır.KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;1. Davalı idarelerin temyiz isteminin reddine,2. Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile anılan kararının kaldırılarak yukarıda özetlenen gerekçeyle dava konusu işlemin iptali yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçe ile ONANMASINA, 3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, █████/2025 tarihinde, kesin olarak, oyçokluğuyla karar verildi. (X) KARŞI OY :Dava, İzmir ili, Buca ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... sayılı parseli kapsayan alanda 3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesi uyarınca Buca Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararıyla kabul edilen, İzmir Büyükşehir Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararıyla onaylanan parselasyon işleminin iptali istemiyle açılmıştır.Dosyanın incelenmesinden, taşınmazın bulunduğu alanda, 3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesi uyarınca Kaynaklar Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararıyla onaylanan parselasyon işlemi sonucunda davacıya ait ... ada, ... sayılı imar parselinin oluşturulduğu, daha sonra alanda Buca Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararıyla kabul edilen, İzmir Büyükşehir Belediye Meclisinin... tarih ve ... sayılı kararıyla onaylanan 1/1000 ölçekli uygulama imar plan revizyonunun yapıldığı, bu plan revizyonunda ise dava konusu parselde herhangi bir değişiklik yapılmadığı, bu nedenle imar parseli olan dava konusu parselin yeniden parselasyona tabi tutulmasının şartlarının oluşmadığı anlaşılmış olup, dava konusu işlemde bu yönüyle hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varıldığından, temyize konu bölge idare mahkemesi idari dava dairesi kararının onanması gerektiği oyu ile Dairemizin değişik gerekçeyle onama kararına katılmıyorum.