Kamulaştırma bedelinin tespiti ve idare adına tescil istemli davada, hatalı bilirkişi raporu nedeniyle bozulmuş kararın ardından verilen yeni karara karşı süre aşımı ve bedelin yüksekliğine dair temyiz itirazlarının incelenmesi.
Özet: Kamulaştırılan bir taşınmazın bedelinin tespiti ve tescili davasında, ilk derece mahkemesinin hatalı bilirkişi raporu ve kanun değişikliklerine uyumsuzluk nedeniyle bozulan kararının ardından, mahkeme bozmaya uyarak yeniden davanın kabulüne karar vermiştir; bu kararın temyiz incelemesinde, davalı vekilinin temyiz süresini kaçırması üzerine başvurusu reddedilirken, davacı idarenin kamulaştırma bedelinin yüksek olduğuna dair itirazları incelenmiş ve temyiz incelemesi sonucunda, yerel mahkemenin bozmaya uygun kararında hukuka aykırılık bulunmadığı kanaatine varılmıştır.
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : ███████ Esas, 2020/4 KararKARAR : Kabul Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkin davada, verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir. Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir. Mahkeme kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda,6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) Geçici 3 üncü maddesi uyarınca uygulanmasına devam olunan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 26.09.2004 tarihli ve 5236 Kanun'la değişiklikten önceki 432 nci maddesine göre verilecek nihai kararlara karşı tebliğden itibaren 15 gün içinde temyiz yoluna, 1086 sayılı Kanun'un 433 üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca da 10 gün içinde katılma yoluyla temyiz yoluna başvurulabilir. Davalı vekili Avukat ...'e mahkeme kararının 31.05.2025 tarihinde, davacı idare vekilinin temyiz başvuru dilekçesinin ise 16.06.2025 tarihinde tebliğ edildiği, temyiz dilekçesi davalı vekilince 1086 sayılı Kanun'un 432 nci ve 433 üncü maddelerinde öngörülen süreler geçtikten sonra 30.06.2025 tarihinde verildiğinden, davalı vekilinin temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekmiştir.Davacı idare vekilinin süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Kahramanmaraş ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 17 42... parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescilini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı vekili cevap dilekçesi sunmamışlardır.III. MAHKEME KARARIMahkemenin 16.10.2015 tarihli ve ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne ve kamulaştırma bedelinin tespiti ile bu bedelin davalı tarafa ödenmesine, dava konusu taşınmazın davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile davacı idare adına tesciline karar verilmiştir.IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİA. Bozma Kararı 1. Mahkemenin 16.10.2015 tarihli ve ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda, emsal taşınmazlar ile dava konusu taşınmazın Arsa Metrekare Rayiç Bedeli Takdir Komisyonu tarafından belirlenen emlak vergisine esas olan metrekare değerlerine göre fark oranı tespit edildikten sonra dava konusu taşınmazın değerlendirmeye esas alınan emsallere göre ayrı ayrı üstün ve eksik yönleri ve oranları açıklanmak suretiyle karşılaştırma yapılmadan, emsallerin daha değerli olduğu kabul edilerek (taşınmaz ile emsallerin metrekare değerleri arasında 10-15 kat fark vardır.) soyut ifadelerle taşınmazın metrekare birim fiyatına 550,00 TL/m² olarak değer biçildiğinden bu rapora göre hüküm kurulması mümkün olmadığından ve 7139 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası gereğince bankaya hak sahibi adına yatırılacak bedel bakımından; 7139 sayılı Kanun ile yapılan değişiklik hükümlerine göre işlem yapılması gerektiğinden kararın bozulmasına karar verilmiştir.B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar Mahkemenin 08.01.2020 tarihli ve ███████ Esas, 2020/4 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir. V. TEMYİZA. Temyiz Yoluna BaşvuranlarMahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.B. Temyiz Sebepleri Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; taşınmazın tarla olarak gelir elde edilecek ürünlerde maksimum verim esas alınarak hesaplama yapıldığını, kapitalizasyon faiz oranının uygun olmadığını, bedelin yüksek belirlendiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.C. Gerekçe1. Uyuşmazlık ve Hukukî NitelendirmeUyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir.2. Değerlendirme1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un Geçici 3 üncü maddesi gereği yürürlükte bulunan 1086 sayılı Kanun’un 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 428 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.2.Temyizen incelenen mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.3. Buna karşın, Mahkemece verilen ilk karar bozma ile ortadan kalktığı hâlde, bozma sonrası yeniden tescil hükmü kurulmaması bozmayı gerektirir. Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 Kanun'un Geçici 3 üncü maddesi gereği yürürlükte bulunan 1086 sayılı Kanun'un 438 inci maddesinin yedinci fıkrası hükmü uyarınca mahkeme kararının düzeltilerek onanması gerekir. VI. KARARAçıklanan sebeplerle;1. Davalı vekilinin Temyizi Yönünden;Davalı vekilinin temyiz dilekçesinin süreden REDDİNE,2.Davacı İdare Vekilinin Temyizi Yönünden; Davacı idare diğer temyiz itirazlarının reddine, kamu düzeni gereği yapılan inceleme sonucunda; gerekçeli kararın hüküm fıkrasının (1-A)numaralı bendinin çıkartılması, yerine “Dava konusu Kahramanmaraş ili, Dulkadiroğlu ilçesi, Turan Mahallesinde bulunan 17 42... parsel sayılı taşınmazın davalının hissesine düşan tapu kaydının iptali ile davacı adına tesciline" cümlesinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, Davalıdan aşağıda yazılı temyize başvuru harcının alınmasına, davacı idareden peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine,30.03.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.