kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz tescili davasında, bedel ile düzenleme ortaklık payı uyuşmazlığına ilişkin bölge adliye mahkemesi kararının temyiz incelemesi.

Kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz tescili davasında, bedel ile düzenleme ortaklık payı uyuşmazlığına ilişkin bölge adliye mahkemesi kararının temyiz incelemesi.

Özet: Bu hukuki belge, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayalı kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmazın tescili davasında, ilk derece mahkemesinin davanın kabulüne karar vermesi üzerine, tarafların istinaf başvurularının Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddedilerek, arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması, yapılar için resmi birim fiyatlarından yıpranma payı düşülerek ve ağaçlara maktuen değer biçilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığına hükmedilmesiyle, istinaf kararının temyiz edildiği bir süreci özetlemektedir.

5. Hukuk Dairesi ██████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi

SAYISI : ████████ Esas, █████████ Karar

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Malatya 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2023/8 Esas, ████████ Karar

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde; Malatya ili, .... ilçesi, ... Mahallesi 10 13... parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitini, kamulaştırılan taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı idare adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Bir kısım davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaz için tespit edilen bedelin taşınmazın gerçek değerini yansıtmadığını, taşınmazın değerinin uzman bilirkişilerce tespit edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerektiğini, Malatya 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin ███████ Değişik iş sayılı dosyasından alınan bilirkişi raporlarını kabul etmediklerini, değişik iş dosyasında tespit edilen bedelin düşük olduğunu, söz konusu bölgede dairelerin ortalama fiyatının 400.000,00 -500.000,00 TL civarında olduğunu, dava konusu taşınmazın konumu ve bulunduğu mevkii itibari ile şehrin tüm alt ve üst yapı olanaklarından faydalandığını ve kamulaştırmaya konu taşınmazın gerçek değerinin tespit edilmesi gerektiğini, dava konusu taşınmazdan daha önce düzenleme ortaklık payı kesintisi yapıldığından, bir kez daha düzenleme ortaklık payı kesintisi yapılmaması gerektiğini ileri sürmüştür.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne ve kamulaştırma bedelinin tespiti ile davalıya ödenmesine, dava konusu taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile davacı idare adına tesciline karar verilmiştir

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; kesilen düzenleme ortaklık payı oranının hatalı olduğunu, kanunda %45 oranına kadar düzenleme ortaklık payı kesilebileceğinin düzenlendiğini, bedelin yüksek belirlendiğini, emsal karşılaştırmasının usul ve kanuna aykırı olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmaz bedelinin düşük belirlendiğini, metrekare birim bedelinin en az 1.900,00-2000,00 TL olması gerektiğini, emsale göre fazla düzenleme ortaklık payı kesintisi yapıldığını, üzerindeki yapıların yeni olmasına rağmen yıpranma payı oranı düşülmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek kararı kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak, üzerindeki yapılara resmî birim fiyatları esas alınıp yapının yaşına göre yıpranma payı düşülerek, taşınmaz üzerindeki ağaçlara ise maktuen değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmediğinden taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme

Uyuşmazlık, ... olarak davacı idare ile davalı tapu malikleri arasındaki kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir

2. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmazın zeminine 2942 sayılı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak üzerindeki yapıya aynı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendi uyarınca resmî birim fiyatları esas alınıp yıpranma payı düşülerek değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Taraflardan peşin alınan temyiz harçlarının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,30.03.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.