2942 sayılı Kamulaştırma Kanununa dayalı kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescili davasında usuli kazanılmış hak ile yasal faiz hesaplamalarına ilişkin temyiz incelemesi.
Özet: Bu hukuki metin, davacı idare tarafından açılan kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescili davasında, ilk derece mahkemesinin davanın kabulüne ilişkin kararlarının, davacı idarenin yüksek bedel ve faiz hesaplama hatalarına ilişkin istinaf başvuruları üzerine bölge adliye mahkemesince usuli kazanılmış hakların göz ardı edilmesi, faiz başlangıç ve bitiş tarihlerindeki yanlışlıklar gerekçesiyle iki kez bozularak yeniden esas hakkında karar verilmesiyle sonuçlanan ve davacı idarenin temyiz yoluna başvurarak önceki itirazlarını yinelediği, aşamalı ve karmaşık yargılama sürecini anlatmaktadır.
MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
SAYISI : ███████ Esas, ████████ KararKARAR : Yeniden esas hakkında verilen kararİLK DERECE MAHKEMESİ : Kahramanmaraş 4. Asliye Hukuk MahkemesiSAYISI : ████████ Esas, ████████ KararTaraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın ... Genel Müdürlüğü adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesince, İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.Kararın davacı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Kahramanmaraş ili, .... ilçesi, .... Mahallesi 6 46... parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ile Kamulaştırılan taşınmazın ... Genel Müdürlüğü adına tescilini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı idarenin daha az miktarda kamulaştırma yapma ihtiyacı var iken fazla yer talep edildiğini, kamulaştırma bedelinin tespit edilirken tüm özelliklerinin dikkate alınması gerektiğini, taşınmazın gerçek değerinin belirlenmesini talep etmiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne ve kamulaştırma bedelinin tespiti ile davalıya ödenmesine, dava konusu taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile ... Genel Müdürlüğü adına tesciline karar verilmiştir.IV. İSTİNAFA. İstinaf Yoluna Başvuranlarİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.B. İstinaf Sebepleri Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; kamulaştırma bedelinin yüksek belirlendiğini, davacı kurum lehine vekâlet ücreti takdir edilmesi gerektiğini, yargılama giderinin davalı üzerine bırakılması gerektiğini ileri sürmüştür.C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kaldırma kararında önce İlk Derece Mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunda dava konusu taşınmaza 800 TL/m² bedel biçildiği, mahkemece bu metrekare değer esas alınmak suretiyle hüküm kurulduğu, mahkemece verilen bu karara karşı yalnızca davacı idare vekilince istinaf yoluna başvurulduğu dikkate alındığında, mahkemece davacı idare lehine oluşan usuli kazanılmış hakka riayet edilmek suretiyle hüküm kurulması gerekirken, usuli kazanılmış hak göz önüne alınmaksızın hüküm kurulması doğru görülmediğinden ayrıca dava 4 aylık yasal süre içinde bitirilemediğinden, tespit edilen kamulaştırma bedeline 01.05.2019 tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesi gerekirken, 01.04.2019 tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesi ve tespit edilen kamulaştırma bedeline işletilen yasal faizin bitiş tarihinin hangi karar tarihi olduğu belirtilmeksizin infazda tereddüte yol açılması doğru görülmediği gibi, idarenin kıymet takdir komisyonunca belirlenen bedele ilk karar tarihine kadar, kalan bedel yönünden ise mahkemece ilk hükümle ödeme hükmü kurulmadığından ikinci karar tarihine kadar yasal faiz işletilmesi gerektiğinin göz ardı edilmesi doğru görülmediğinden İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında karar verilmiştir.V. TEMYİZA. Temyiz Yoluna BaşvuranlarBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.B. Temyiz SebepleriDavacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.C. Gerekçe1. Uyuşmazlık ve Hukukî NitelendirmeUyuşmazlık, ... olarak davacı idare ile davalı tapu maliki arasındaki kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.2. Değerlendirme1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.2. Arsa niteliğindeki dava konu taşınmazlara 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davacı idare vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.VI. KARARAçıklanan sebeplerle;Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,12.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.