bursa 3. asliye ticaret mahkemesinin haksız fiilden kaynaklanan trafik kazası sonrası yetersiz sigorta ödemesi nedeniyle araçtaki pert total farkı ile araç mahrumiyet zararının tespiti talepli belirsiz alacak davası gerekçeli kararı.

Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin haksız fiilden kaynaklanan trafik kazası sonrası yetersiz sigorta ödemesi nedeniyle araçtaki pert total farkı ile araç mahrumiyet zararının tespiti talepli belirsiz alacak davası gerekçeli kararı.

Özet: Davacı, 17.06.2024 tarihli trafik kazasında davalı sürücünün şeride tecavüz nedeniyle %100 kusurlu olduğunu, kendi aracının pert total seviyesinde ağır hasar gördüğünü ancak davalı sigorta şirketince yapılan kısmi ödemenin, aracın gerçek piyasa değerini ve pert total farkını karşılamadığını iddia ederek, araç mahrumiyet zararı ile birlikte eksik ödenen pert total bedelinin belirlenmesi ve tahsili amacıyla belirsiz alacak davası açmış, zararın tespiti için bilirkişi incelemesi talep etmiştir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

BURSA

3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2025/

KARAR NO : 2026/

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ : Av.

DAVALI : 1-

VEKİLLERİ : Av.

Av.

DAVALI : 2-

VEKİLİ : Av.

DAVALI : 3-

İHBAR OLUNAN :

VEKİLİ : Av.

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : █████/2025

KARAR TARİHİ : █████/2026

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : █████/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA; davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 17.06.2024 tarihinde ... plakalı özel halk otobüsü sürücüsü ...'ın sevk ve idaresinde bulunduğu aracı ile ... Mahallesi istikametinden ... Mahallesi istikametine seyir halinde iken yolun keskin virajlı kısmına geldiğinde karşı yönden gelen ... plakalı araç sürücüsü müvekkilinin şeridine girmesi sebebi ile trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen kazada ... plakalı özel halk otobüsü şoförü ...'ın 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nda belirtilen asli kusurlardan 84/G " Şeride Tecavüz Etme " kuralını ihlal etmesi sebebi ile %100 kusurlu olduğunu, araçta meydana gelen hasarın tamir masraflarının ekonomik olmaması nedeniyle aracın perte ayrılması gerektiğini, müvekkiline ait aracın pert işlemi görmediğini, davalı sigorta şirketinin müvekkiline yalnızca bir hasar ödemesinde bulunduğunu, işbu ödemenin de hali hazırda müvekkilinin aracında oluşan zararı karşılamaya yetmediğini, işbu sebeple huzurdaki davanın ikame edilmesi gerektiğini, meydana gelen trafik kazası nedeni ile görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, 04.04.2025 tarihinde ticari uyuşmazlıklarda dava şartı arabuluculuğa başvurulduğunu, ancak burada da davalılarla bir anlaşmaya varılamadığını, bu nedenle işbu davayı ikame etmek gerektiğini, müvekkiline ait aracın davalı ile maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmesi nedeni ile davalının ZMMS sigortacısının (... Sigorta Anonim Şirketi Poliçe no: ... Poliçe Bitiş Tarihi: 12.03.2025) limitleri dahilinde hasar ödemesi yapmasına karşın müvekkilinin zararının tam olarak giderilemediğini, müvekkilinin aracının hali hazırda perte ayrılması gerektiğini, sigorta şirketinin hasar ödemesinde bulunmasının zaten müvekkilinin zararını karşılamayacağını, müvekkiline ait aracın maddi hasarlı trafik kazasına ilişkin kusurunun bulunmaması, tazminat taleplerinin karşı tarafın sigorta şirketi tarafından kısmen ( hasar ödemesi olarak ) ödenmesine karşın sigorta şirketinin yapmış olduğu ödemenin yetersiz kalması, davalıların müvekkilinin zararını gidermekten kaçınması ve sair nedenlerle işbu davayı ikame etme zorunluluğu hasıl olduğunu, meydana gelen kazada müvekkilinin kusuru bulunmadığını, davalı tarafın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 84/G " Şeride Tecavüz Etme " kuralını ihlal ettiğini, hal böyle olunca uyuşmazlığa konu trafik kazasında davalı tarafın %100 kusurlu olduğunu, müvekkilinin aracında kaza sonrasında meydana gelen zararların ekte sundukları eksper raporunda görüldüğünü, eksper raporu neticesinde araçta oluşan zararın 124.536,92-TL olarak tespit edildiğini, işbu zarar dolayısıyla davalının ZMMS sigorta şirketi olan ... Sigorta A.Ş. tarafından müvekkiline hasar ödemesi yapıldığını, araç görselleri incelenecek olduğunda müvekkilinin aracının ön tarafından ağır bir şekilde hasar gördüğünün, pert total işlemi görmesi gerektiğinin açıkça anlaşılacağını, Sigorta şirketi tarafından müvekkilinin aracı lehine yapılan hasar ödemesinin yetersiz kaldığını ve müvekkilinin aracının gerçek değerini yansıtmadığını, müvekkilininin aracının emsalleri ile kıyaslandığı vakit gerçek değerinin 415.000,00-TL - 460.000,00-TL arasında olduğunun anlaşıldığını, açıklamalarının www.sahibinden.com gibi satış sitelerinde yer alan ilanlardan da görüleceği üzere hakkaniyete uygun olduğunu, alanında uzman bir bilirkişiden alınacak rapor kapsamında aracın gerçek değerinin tespit edilip ... farkının davalı tarafça tarafımıza ödenmesi gerektiğini, işbu sebeple araçta meydana gelen pert total farkının belirlenmesi adına alanında uzman bir bilirkişiden rapor alınmasını mahkemeden talep ettiklerini, işbu davanın 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 107. maddesi uyarınca ve pert total farkının taraflarınca hesaplanmasının mümkün olmaması nedeni ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 10,00-TL üzerinden belirsiz alacak davası olarak ikame edildiğini, Mahkemece atanacak bilirkişinin yapacağı tespit ve değerlendirmelere bağlı olarak her nevi talep, ıslah ve dava haklarının saklı tutulduğunu, müvekkilininin aracının perte ayrılmış olup, müvekkilinin aracını bu sebeple kullanamadığını, hal böyle olunca müvekkilininin araç mahrumiyet zararının meydana geldiğini, Yargıtaya göre ikame araç için araç tamir edilebiliyor ise tamirden çıkış süresinin, aracın tamiri mümkün olmayıp pert olması durumunda mağdurun tekrar araç alabilme süresinin tespit edilerek araç mahrumiyet bedelinin hesaplandığını, işbu davanın 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 107. maddesi uyarınca ve müvekkilinin araç mahrumiyeti zararının taraflarınca hesaplanmasının mümkün olmaması nedeni ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 10,00-TL üzerinden belirsiz alacak davası olarak ikame edildiğini, arz edilen nedenlerle ve mahkemenin re'sen gözeteceği hususlarla birlikte; fazlaya ilişkin beyan, ıslah ve ek dava dahil tüm hakları saklı kalmak kaydı ile 10,00-TL pert total farkına ve 10,00-TL araç mahrumiyeti tazminatına olmak üzere şimdilik neticeten 20,00-TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalı taraftan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP; Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Huzurdaki başvurunun kısmi başvuru ya da belirsiz alacak talebi olarak açılmasında hiçbir hukuki yarar bulunmadığını, davacı tarafından dosyaya eksper raporu sunulmuş olmasına rağmen başvuran tarafın ilgili raporu esas almayarak HMK'nın 109'uncu maddelerine dayanarak kısmi alacak davası açmasının kanundaki düzenlemenin amacına aykırı olduğunu, başvuran tarafından sunulan raporun başvuru dilekçesinde esas alınmamasının başvuru sahibinin talepleri ile örtüşmediğini, müvekkilİ şirket tarafından dava öncesi ödemenin yapılmış olup tüm sorumluluğun yerine getirildiğini, 16.08.2024 tarihinde Talat Karabal'a 103.780,77 TL maddi hasar ödemesi yapıldığını, yapılan ödemeler ile müvekkili şirketin sigorta poliçesinden kaynaklanan sorumluluğun yerine getirildiğini, bu nedenle iş bu haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, kaza tespit tutanaklarının kesin delil olmadıkları gibi bilirkişi raporu niteliğinde de olmadıklarını, kusur derecesi ve dağılımı ile olayın oluş şeklinin özel ve teknik bir çözümleme gerektirdiğini, bu nedenle talep konusu olayın çözüme kavuşturulması için kusur yönünden öncelikle bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini, ister kolluk kuvvetleri tarafından hazırlansın isterse anlaşmalı tutulan kaza zabıtları olsun bu zabıtlardaki kusur oranlarının hükme esas alınamayacağının ... içtihatları ile sabit olduğunu, kusur oranlarının tespiti için konusunda uzman bilirkişiler veya gerekirse Adli Tıp Kurumu ile Teknik Üniversiteler aracılığı ile bilirkişi incelemesi yapılmasını talep ettiklerini, davacının taleplerinin genel şartlar kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini, Zorunlu Mali Sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatların Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabi olduğunu, 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümlerinin uygulanacağını, Trafik Sigortası Genel Şartları'nın değer kaybı taleplerini maddi hasarlara ilişkin verilmiş poliçe teminatı kapsamında değerlendirdiğini, piyasa rayiç değeri ve değer kaybına konu parça/işçilikler doğrultusunda başvuru sahibinin talebinin sonuçlandırılmış olup müvekkili şirketin başkaca bir sorumluluğunun kalmadığını, müvekkili şirketin sadece gerçek zarardan sorumlu olduğunu, davacı vekilince başvuru dosyasına hiçbir onarım faturası sunulmamasının gerçek zararın ispatlanamadığını gösterdiğini, trafik poliçesinin gerçek zarara yönelik teminat sağladığını, varsayımsal zararın poliçe teminatına girmediğini, başvuran tarafın ilgili hasardan doğan zararlarının 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu aynen tazmin ilkesi ışığında müvekkil şirketçe karşılandığından ve ortada artık gerçek bir zarar kalmadığından huzurdaki başvurunun reddi gerektiğini, TBK madde 50/1'e göre zarar görenin zararını ispatlamak zorunda olduğunu, hasar onarım hususundaki başvuru taleplerinin haksız olduğunu, 4/███████ tarihli ve 31679 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan düzenlemeler uyarınca hasar gören parçanın orijinal parça ile değiştirilmesine imkân olmaması halinde eşdeğer veya yeniden kullanılabilir parça ile değiştirilebileceğini, Genel Şartlar'ın B. 2. maddesinin 2.2. fıkrası ve TBK aynen tazmin ilkesi gereğince müvekkili şirketin kaza tarihi itibariyle anlaşmalı olduğu onarım merkezinde onarılsaydı uygulanacak parça, tedarik ve işçilik indirimi nispetine göre belirlenecek bedele göre ödeme yapma ve tedarik indirimi hakkına sahip olduğunu, onarım başlamadan evvel müvekkili şirkete hiçbir bilgi verilmediğinden ve bildirim yapılmadığından onarıma dair cevap vermenin mümkün olmadığını, davacının avans faiz talebinin de reddine karar verilmesi gerektiğini, araç işleteni tacir olmadığından ve araç tescil belgesinde aracın kullanım şeklinin hususi olduğu belirtildiğinden somut olayda zarar gören 3. kişi konumunda olan başvuru sahibinin işleten ve müvekkili şirket arasında ticari bir ilişki bulunmadığını, tazminat talebinin haksız fiilden kaynaklandığını, araç mahrumiyetine ilişkin taleplerin reddi gerektiğini, gelir kaybı, kar kaybı, iş durması ve kira mahrumiyeti gibi zarar verici olguya bağlı olarak yansıma veya dolaylı zararların trafik poliçesi teminatına girmediğini, açıklanan nedenlerle davanın reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP; Davalılar ... ve ...'a usulüne uygun tebligata rağmen, süresi içerisinde cevap dilekçesi ibraz etmedikleri görülmüştür.

DELİLLER; Kaza tespit tutanağı, trafik tescil kayıtları, ... Merkezi kayıtları, araç hasarı ve onarıma ilişkin kayıtlar,... Sigorta A.Ş. ZMM poliçe ve hasar dosyası, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı,

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;

Dava; █████/2024 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle araç hasarı ve araç mahrumiyetinden kaynaklı maddi tazminat istemine ilişkindir.Mahkememizce taraflarca dayanılan deliller toplandıktan sonra, dosyanın bilirkişiye tevdi ile, meydana gelen kaza nedeniyle kusur durumları ile davacının varsa talep edebileceği zararının tespiti yönünden rapor düzenlenmesine karar verilmiş, bu kapsamda █████/2026 tarihli raporun dosyaya ibraz edildiği görülmüştür.

Davacı vekili █████/2026 tarihli ıslah dilekçesi ile özetle; talep sonucunun ıslah yoluyla düzeltilerek, 10,00-TL pert total farkı tazminatı adı altında talep edilen 10,00-TL maddi tazminatın yekün değerlendirilerek 10,00-TL üzerinden "bakiye hasar bedeli tazminatı" maddi tazminat kalemi olarak ıslah edildiğini, bilirkişi raporu doğrultusunda, dava değerini araç hasarı için 20.756,15-TL'ye arttırarak tüm davalılardan; araç mahrumiyet bedelini için 10.147,00-TL'ye arttırarak davalılar ... ve ...'den tahsilini talep ettiği görülmüştür. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; █████/2024 tarihinde, ... İli, ... İlçesinde, sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracıyla ... Mahalle istikametinden ... Mahallesi istikametine doğru seyir halinde iken kaza yeri olarak belirtilen 5.km+600 metresi sola virajlı kesimde direksiyon hakimiyetini kaybederek yolun karşı istikametine geçip, aracının ön kısımlarıyla, karşı istikamette ... Mahalle istikametine seyreden sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın ön kısımlarına çarpması sonucu meydana gelen kazada; dosya kapsamına ve mahkememizce benimsenen gerekçeli ve denetime elverişli bilirkişi raporuna göre, ... plakalı araç sürücüsü ..., 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu Trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan hallerden madde 84 gereğince şeride tecavüz etme kuralı ihlalinden ötürü meydana gelen kazada asli yönden %100 oranında kusurlu olduğu,... plakalı otomobil sürücüsü ...’ ın çarpışmanın seyir şeridi içerisinde bulunmasının, kendi şeridinde ilerlediğini işaret ettiği, dolayısıyla 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu aykırı bir fiili görülmediğinden ötürü kazanın oluşumunda kusurunun olmadığı, meydana gelen kaza nedeniyle davacıya ait ... plaka sayılı araçta, 43.780,77 TL KDV hariç ( yedek parça tutarı ) + 60.000,00 TL KDV hariç ( işçilik tutarı ) = 103.780,77 TL KDV hariç & 124.536,92 TL KDV dahil hasar hesap edildiği, buna göre, 124.536,92 TL ( tamir ve onarım tutarı ) / 260.000.00 TL ( rayiç değeri ) = 0.478 hesap edilmekle, tamir ve onarım tutarı , araç rayiç değerinin % 50-60 altında kaldığından tamir ve onarımın ekonomik olduğu, ... Sigorta A.Ş tarafından 23.07.2025 tarihindehasara ilişkin103.780,77 TL ödeme yapılmakla, 124.536,92 TL – 103.780,77 TL = 20.756,15 TL bakiye hasarın bulunduğu, ayrıca dava konusu araç onarımının 20 günde tamamlanacağı, 20 günlük mahrumiyet zararının yıpranma payı ve bakım masrafları da düşüldüğünde 10.147,00-TL olduğu tespit edilmiştir.Kazaya konu ... plakalı plakalı araç davalı sigorta şirketi nezdinde,... no’lu,█████/2024 -█████/2025 tarihleri arasında geçerli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olup, araç başı teminat limiti kaza tarihi itibariyle 200.000 TL limit ile sınırlı olarak sigortalı olduğu, davalı sigorta şirketinin hasara yönelik bakiye zarardan sigortalının kusuru ve poliçe limiti itibariyle diğer davalılar sürücü/araç maliki ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, araç mahrumiyetine ilişkin dolaylı zararlar, sigorta poliçesi kapsamında olmayıp, araç mahrumiyetine ilişkin zarardan davalılar sürücü/araç maliki sorumlu olduğu, dava tarihinden önce davalı sigorta şirketine 10.10.2024 tarihinde başvuru yapılmakla, davalı sigorta şirketi yönünden temerrütün 8 iş günü sonunda 23.10.2024 tarihinde oluşacağı, diğer davalılar yönünden kaza tarihinden itibaren temerrütün oluşacağı anlaşılmakla; Mahkememizce, davanın kabulü ile, araç hasarına ilişkin 20.756,15-TL maddi tazminatın, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden 23.10.2024 temerrüt tarihinden; diğer davalılar yönünden 17.06.2024 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, araç mahrumiyetinden kaynaklı 10.147,00-TL maddi tazminatın 17.06.2024 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... 'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KABULÜ ile, araç hasarına ilişkin 20.756,15-TL maddi tazminatın, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden 23.10.2024 temerrüt tarihinden; diğer davalılar yönünden 17.06.2024 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,

Araç mahrumiyetinden kaynaklı 10.147,00-TL maddi tazminatın 17.06.2024 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... 'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,

2-Harçlar yasası gereğince alınması gereken 2.110,99-TL karar ve ilam harcından peşin ve ıslah harcı olarak alınan toplam 1.143,40-TL harcın mahsubu ile bakiye 967,59-TL harcın davalılardan (davalı ... Sigorta A.Ş. 649,88-TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) müteselsilen alınarak hazineye İRAT KAYDINA,

3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca belirlenen 30.903,15-TL vekalet ücretinin davalılardan ( davalı ... Sigorta A.Ş. 20.756,15-TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,

4-Davacı tarafından yapılan 1.950,30-TL harç, 6.400,00-TL bilirkişi ücreti ve 1.553,50-TL tebligat ve posta giderinden oluşan toplam 9.903,80-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,

5-6325 Sayılı Kanun 18/A-13 maddesi uyarınca 4.600,00-TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin davalı ... Sigorta A.Ş.'den alınarak hazineye İRAT KAYDINA,

6-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa İADESİNE,

Dair, davacı ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı, diğer davalıların yokluğunda, miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026

Katip

¸e-imzalıdır

Hakim

¸e-imzalıdır