Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi, davacının peşin ödeme yapıp teslim alamadığı mal bedeli alacağına yönelik icra takibine yapılan itirazın iptali davasının istinaf incelemesidir.
Özet: Davacı tarafın ticari mallar karşılığında davalıya yaptığı 710.000 TLlik peşin ödemeye rağmen malların teslim edilmemesi üzerine başlatılan icra takibine davalının itiraz etmesiyle ortaya çıkan "itirazın iptali" davasında, ilk derece mahkemesi, davalının ödemenin farklı bir ticari ilişki nedeniyle yapıldığı yönündeki savunmasını ticari defter kayıtları ve ispat yükünün kendisine ait olduğu tespitiyle ispatlayamaması ve yemin delilini reddetmesi üzerine, davalının itirazının iptaline ve takibin faiziyle birlikte devamına karar vermiştir.
T.C.
KAYSERİBÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ6. HUKUK DAİRESİESAS NO: █████████ KARAR NO: █████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AB Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R IİNCELENEN KARARINMAHKEMESİ: KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ: █████/2026ESAS NO: █████████KARAR NO: ████████DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)İSTİNAF KARAR TARİHİ:█████/2026İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ:█████/2026Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2026 tarih ve █████████ Esas ████████ Karar sayılı ilamına karşı ,davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya dairemize gelmekle dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;"müvekkilinin ...tarihinde 710.000,00-TL peşin ödeme yaparak mal satın aldığını, satın alınan ürün bedelinin tamamının ödemesinin yapıldığını, ürünlerin davalı tarafından teslim edilmediğini, müvekkilin zor durumda kaldığını ve hak kaybına uğradığını, peşin ödenen paranın sebepsiz zenginleşme şartlarını oluşturduğunu, müvekkilin davalı/borçluya yapmış olduğu ödeme sebeiyle beklediği karşılık ve faydayı alamadığını, hatta zarara uğradığını, ödemenin iade edilmediğini, davalı tarafın takip dosyasını semeresiz ve sürüncemede bırakmak amacıyla borca itiraz ettiğini, haksız ve kötü niyetli itiraz üzerine takip durduğunu, arabuluculuk aşamasında anlaşma sağlanamadığını, bu nedenlerle Kayseri Genel İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyasına yapılan haksız ve hukuki dayanaktan yoksun itirazın iptali ile takibin kaldığı yerden devamına, davalının icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasına, karar verilmesini " talep ve dava etmiştir. DAVALI VEKİLİ'NİN İLK DERECE MAHKEMESİNE SUNMUŞ OLDUĞU CEVAP DİLEKÇESİNDEN ÖZETLE: "Davacının yapmış olduğu ödemenin davacı ile olan bir ticari ilişkiye dayalı olmadığını, zira davacı ile aralarında da bir ticari ilişki olmadığını, davaya konu ödemenin ise; davacının ... Ltd. Şti'den almış olduğu ürünler karşılığında ödemesi gereken ücreti ... Ltd. Şti.'nin ...' a olan borcunu kapatmak üzere ...adına yapması olduğunu, ...Ltd. Şti., ...' a olan borcunu, şirketinden mal alan dolayısıyla borçlusu olan davacıya ödettiğini, sonrasında ise ...Ltd. Şti., davacıya sattığı ürünlerden 470.000,00-TL'lik kısmını teslim etmiş fakat 240.000,00-TL'lik kısmını teslim etmediğini, bu hususun ...'un sorumluluğunu doğurmayacağını, ortada yalnızca davacıya karşı alacaklı konumunda olan ...Ltd. Şti.'nin, ...'a karşı borçlu durumunda olmasından dolayı, alacağını ...'a ödettirmesi durumunun olduğunu bu nedenle davanın reddi ile davacının kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini " talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda "... davalı tarafça davacıdan ödeme aldığı inkar edilmemiş olup yapılan ödemenin davacının ...ile olan ticari ilişkisinden dolayı ...a yapacağı ödemeyi, davalının ...dan olan alacağı nedeniyle kendisine yapıldığı iddia edilmiş olup, tarafların ve dava dışı ...un ticari defterlerinin incelenmesi sonucu düzenlenen raporda , davacının ticari defterlerinde davalının verilen sipariş avansları hesabında kayıtlı olduğu ve davalıya yapmış ödemelerin de ticari defterlerinde yer aldığ, ı defter kayıtlarında takip tarihi itibariyle davalıdan 710.000,00 TL alacaklı olduğunun kayıtlı olduğu, davalının ticari defterlerinde davacı ile ilgili kaydın yer almadığı, davacının yapmış olduğu ödemelerin ...dan alınan tahsilat olarak kaydedildiği anlaşılmıştır. Mevcut dosya kapsamına göre davalı tarafın, davacının yapmış olduğu ödemelerin davacı ile ...arasındaki ticari ilişkiden kaynaklı olduğunu ispatla yükümlü olduğu anlaşılmıştır. Bu kapsamda davacı defter kayıtları ve ...un defter kayıtlarının incelenmesinde birbirleri ile ilgili kaydın olmadığı tespit edilmiştir. Her ne kadar daha önce sehven ispat yükünün davacıda olduğu kabul edilerek davacı tarafa yemin delili hatırlatılmış olsa da mevcut dosya kapsamı itibariyle ispat yükünün davalı taraf üzerinde olduğu anlaşılmıştır. Dosya kapsamı itibariyle davalı taraf iddiasını ispatlayamadığından davalı vekiline yemin delili hatırlatılmış olup davalı vekilinin █████/2026 tarihli duruşmada Yemin deliline başvurmayacaklarını beyan etmesi karşısında davanın kabulü ile davalının Kayseri Genel İcra Dairesinin ... esas sayılı icra takip dosyasında 710.000,00-TL asıl alacak yönünden vaki itirazının iptali ile takibin 710.000,00-TL asıl alacak üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden tahsil tarihine kadar reeskont faizini geçmemek üzere ticari avans faizi işletilmesine karar verilmiştir. Davacı taraf dava dilekçesinde icra inkar tazminatı talebinde bulunmuştur. İİK'nun 67/1. maddesine göre "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın "yüzde yirmisinden" aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." Buna göre davacı lehine icra inkar tazminatına hükmetmek için davalının haksız olması, itirazın iptaline karar verilen alacağın likit olması ve davacının talebi gerekir. Takibe konu edilen alacak taraflar arasındaki ticari ilişki nedeniyle, taraflar arasındaki icra takibinden, incelenen ticari defter ve kayıtlardan tespiti ve hesabı mümkün olduğundan ve davacının davalıdan alacaklı olduğu da sabit olduğundan alacağın likit ve belirlenebilir olduğu görülmekle itirazın iptaline karar verilen asıl alacağın takdiren %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir. 1-Davanın kabulü ile davalının Kayseri Genel İcra Dairesinin ... esas sayılı icra takip dosyasında 710.000,00-TL asıl alacak yönünden vaki itirazının iptali ile takibin 710.000,00-TL asıl alacak üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden tahsil tarihine kadar reeskont faizini geçmemek üzere ticari avans faizi işletilmesine, 2-İİK 67.maddesi dikkate alınarak asıl alacak miktarının %20' si oranında icra inkar tazminatının (142.000,00 TL) davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine..." dair karar verilmiştir. İş bu kararı davalı vekili süresinde istinaf etmiştir. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:Davalı vekilinin istinaf başvuru dilekçesinden özetle; itirazın iptali davalarında borçlu olmadığını iddia ettiğine göre yokun ispatının mümkün olmadığından kural olarak ispat yükünün alacaklıya ait olduğunu, cevap dilekçelerinde bahsettikleri üzere müvekkili ile davacı arasında herhangi bir hukuki ilişki bulunmadığını, gerek mevzuat gerek Yargıtay kararlarından anlaşılacağı üzere Yargıtay uygulamalarına göre akdi inkar edilen sözleşmenin varlığı hususunda ispat yükünün davacı tarafta olduğunu, bu hususun da yazılı sözleşme veyahut da yemin delili ile ispat edilmesi gerektiğini, taraflarınca dosyaya sunulan müvekkilinin ticari defter kayıtlarına göre müvekkili ile davacı arasında herhangi bir ticari ilişki olmadığının sabit olduğunu, davacının ticari defter kayıtlarında ise müvekkilinden bir ürün alındığına ve bu ürünün karşılığında bir ödeme yapıldığına dair bir kayıt bulunmadığını, beyanlarına ek olarak davacı tarafın müvekkilinden hangi ürünü aldığını, ne kadar aldığını dahi beyan edemediğini, alım satıma dair bir fatura dahi sunamadığını, taraflarınca davacının müvekkiline ödeme yaptığının kabul edildiğini, davacının müvekkilinden hangi ürünü aldığını, ne kadar ürün aldığını, ne zaman ürün aldığının dahi dosya kapsamında belli olmadığını, davacının ticari defter kaydında müvekkiline ödeme yapmış olduğundan bahsedildiğini, ödemenin ne için yapıldığını, hangi amaçla yapıldığı bir ürün alımı için mi alındığı, borç ödemesi mahiyetinde mi yapıldığına dair davacı tarafça ispat edilen bir husus bulunmadığını, mahkemece davanın kabulüne dair verilen kararın hukuka aykırı olduğunu, bu nedenle istinaf incelemesi sonucu kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesi için istinaf başvuru dilekçesi sunmanın zaruriyetinin hasıl olduğunu, tüm bu nedenlerle Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile müvekkili aleyhine başlatılan icra takibinin istinaf incelemesi sonuna kadar durdurulması için taraflarına tehiri icra kararı verilmesini, istinaf başvurularının kabulüyle yerel mahkeme kararının kaldırılmasını, davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf yükletilmesini, davacı aleyhine asıl alacağın %20 si oranında kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekilinin istinafa cevap dilekçesinden özetle; davalı tarafın haksız, mesnetsiz ve kötü niyetli istinaf başvurusunun esastan reddini, usul ve yasaya uygun olan yerel mahkeme kararının onanmasını, davalının tehir i icra talebinin reddini, istinaf yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep etmiştir. HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: Dava itirazın iptali istemine yöneliktir. HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf itirazları ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda; davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü iddialarına, davalının cevap dilekçesindeki savunmalarına, toplanan delillere,konusunda uzman bilirkişiden aldırılan hüküm kurmaya ve denetime elverişli nitelikte olduğu görülen rapordaki tespit ve değerlendirmelere, somut olayda davalının davacının üçüncü kişiye/şirkete olan borcunu ifa ettiği yönündeki savunmasını (dava konusu alacağın temlik edildiğine yönelik iddiasını TBK 183,184 Maddelerine göre ) yasal delillerle ispat edememiş olmasına, ilk derece mahkemenin somut olaya yönelik kanıtları takdirinde ve hukuki ilişkiyi nitelendirmesinde herhangi bir isabetsizlik bulunmamasına, istinaf edilen kararda yazılı açıklamalara, yasal sebep ve gerekçelere göre davalı yanın yukarıda yazılı istinaf sebeplerinin hiç birinin yerinde olmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davalı tarafça yapılan istinaf başvurusunun HMK'nun 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Kayseri 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin istinafa konu edilen █████/2026 tarih ve █████████ E. - ████████K. sayılı nihai kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşılmakla davalı tarafın istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-Davalının istinafı yönünden; Alınması gerekli olan 48.510,10-TL istinaf karar ve ilam harcından istinaf eden davalı tarafından peşin yatırılmış 1.206-TL harcın mahsubu ile bakiye eksik kalan 47.304,1TL istinaf karar ve ilam harcının istinaf eden davalıdan alınarak Hazineye Gelir kaydına, 3-İstinaf başvurusunda bulunan davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ve istinaf kanun yoluna başvurma harcının kendi üzerinde bırakılmasına, 4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından karşı taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 5-Kararın tebliğ işlemlerinin Dairemiz tarafından yapılmasına, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu 6100 sayılı HMK'nın 361/1 Mad. uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Yargıtay'a temyiz yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi. █████/2026