onların saatte gününün istemli geldi başlanarak davetiye günde dinlenerek maliki

Anahtar kelimeler: Onların Saatte Gününün İstemli Geldi Başlanarak Davetiye Günde Dinlenerek Maliki

6. Hukuk Dairesi ████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : ████████ E., ████████ K.

Mahkemece bozmaya uyularak verilen kararı davalı ... vekilince duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 25.03.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde davalı asil ... geldi. Tebligata rağmen başka gelen olmadığı anlaşılmakla onların yokluğunda duruşmaya başlanarak hazır bulunanın sözlü açıklaması dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saatte Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının maliki olduğu taşınmazlar üzerine arsa payı karşılığı inşaat yaptırılması ve sair işlerin yürütülmesi için davalı ...'yi vekil tayin ettiğini, ancak davalı ... tarafından davacının menfaatine aykırı hareket edilerek diğer davalı ... ile arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlendiğini ve davacıya ait ...........ili, ........... ilçesi, ........... Köyü,..... ada, ..... no'lu parselde yer alan taşınmazın 1/2 hissesinin de davalı ...'e devredildiğini ileri sürerek davacı adına davalılar tarafından yapılan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin feshine, davalı ...'e yapılan satışın iptali ile tapu kaydının davacı adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacının bilgi ve talimatına göre hareket ettiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

2. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; tüm işlemlerin davacının vekili olarak diğer davalı aracılığıyla usulüne uygun bir şekilde yürütüldüğünü, kat karşılığı inşaat sözleşmesinin gereğinin, sözleşmedeki %30'luk imâr oranının henüz gerçekleşmemesi nedeniyle yerine getirilemediğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 08.07.2014 tarihli kararı ile parsel bazında konut alanında inşaat oranının %10 olduğu, sözleşme yapılırken Ortaca ilçesi Sarıgerme köyünde davacı adına kayıtlı 206 ada, 2 no'lu parsel ile 206 ada, 3 no'lu parsel üzerinde inşaat yapabilme yüzdesinin %30 olmasının kararlaştırıldığı, idarenin düzenlemesi karşısında inşaata başlanması mümkün olduğundan sözleşmenin iptalini gerektirecek koşullar oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

İlk Derece Mahkemesinin 08.07.2014 tarihli kararının süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, davalı ...'e devredilen 2 no'lu parselin 1/2 payının arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereği devredildiği , dava tarihi itibariyle %30'luk imâr oranı şartının gerçekleşmediği anlaşılmakta ise de mahkemece imâr değişikliğinin gerçekleşip gerçekleşmediği araştırılıp, gerçekleşmemiş ise makul bekleme süresinin de geçtiği dikkate alınarak davacının fesih ve tapu iptal talebinin değerlendirilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesinin doğru olmadığı gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı tarafından davalı ...'ye 13.02.2007 tarihinde ilk vekaletnamenin, 28.06.2007 tarihinde ikinci vekaletnamenin verildiği, bu vekaletnamelerde davacıya ait 2 ve 3 nolu parsellerle ilgili olarak arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin yapılmasının amaçlandığı, 22.08.2007 tarihinde vekil olan davalı ... tarafından 2 no'lu parselin 1/2 payının dava dışı Medway İnşaat Ltd. Şti'ne devredildiği, .......... İnşaat Ltd. Şti. tarafından da 18.06.2009 tarihinde dava dışı ..............'a devredildiği, ................... tarafından da 27.07.2009 tarihinde davalı ...'e devredildiği, vekil olan davalı ... ile diğer davalı ... ile 28.06.2009 tarihinde arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin düzenlendiği, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinde arsalar üzerinde inşaat yapabilme yüzdesini %30 olarak düzenleyen imâr planı kesinleştiğinde inşaata başlanacağı düzenlemesinin yer aldığı, davalı ...'in cevap dilekçesinde arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin gereğinin, sözleşmedeki %30`luk imar oranının gerçekleşmemesi nedeniyle yerine getirilemediğini belirttiği, tüm bu hususlar dikkate alındığında, davalı ...'e devredilen 2 no'lu parselin 1/2 payının kat karşılığı inşaat sözleşmesi gereği devredildiği, ................ Başkanlığı Plan ve Proje Müdürlüğü'nün 15.05.2022 tarihli müzekkere cevabı ile taşınmazın bulunduğu mevkiide konut yapımında %10-20 oranında yapılaşma şartının bulunduğunun belirtildiği, dava tarihi itibariyle %30'luk imar oranı şartının gerçekleşmediği, imâr planında da herhangi bir değişiklik bulunmadığı, dolayısıyla tarafların sözleşmeyle bağlı kalmasının geçen zaman zarfı, değişen sosyal ve ekonomik koşullar altında makul kabul edilemeyeceği, makul bekleme süresinin dolduğu, resmi şekilde yapılan sözleşme akdedilirken imâr uygulamasından kaynaklı gecikmelerin gözönünde bulundurulması gerektiği, yapılaşmaya ilişkin imâr oranının süresiz olarak beklenemeyeceği, aksi düşüncenin dürüstlük kuralına aykırılık teşkil edeceği, vekil olan davalı ...'ye yönelik vekalet ilişkisinden kaynaklanan bir hak talebi olmadığı, davada husumeti bulunmadığı gerekçesiyle davalı ... yönünden davanın reddine, davalı ... yönünden davanın kabulü ile arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin geriye etkili feshine, davalı ... adına kayıtlı olan 1/2 hissenin tapu kaydının iptali ile davacı adına tesciline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1. Davacı ... vekili temyiz dilekçesinde;

a. Müvekkili ile davacı arasında 28.06.2007 tarihinde arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi olmadığını, bozma ilamındaki bu tespitin yanlış olduğunu, bu tespite nasıl ulaşıldığının anlaşılamadığını,

b. Dava dışı ............’dan 27.07.2009 tarihinde ½ payı aldığını, davacının bu işlemle alakası olmadığını, davacının vekili....................’e açık ve kesin satış yetkisi verdiğini, satış ile ilgili vekalet ilişkisinden kaynaklanan sorunu varsa iyiniyetli müvekkiline değil, vekiline yöneltmesi gerektiğini,

c. Taşınmazın ½ si zaten müvekkiline ait olduğundan davacı payında inşa edilecek üç villanın bir tanesinin davacıya ait olacağını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ve şerhler davaya konu olsa da ½ müvekkili payının davaya konu edilemeyeceğini beyan etmektedir.

C. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin geriye etkili feshi ile tapu iptal ve tescil istemine ilişkindir.

Dairemizin 06.04.2021 tarihli ve ████████ Esas, █████████ Karar sayılı bozma ilamında davalı ...'e devredilen 2 nolu parselin 1/2 payının arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereği devredildiği, dava tarihi itibariyle %30'luk imar oranı şartının gerçekleşmediği anlaşılmakta ise de mahkemece imar değişikliğinin gerçekleşip gerçekleşmediği araştırılıp, gerçekleşmemiş ise makul bekleme süresinin de geçtiği dikkate alınarak davacının fesih ve tapu iptal talebinin değerlendirilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesinin doğru olmadığına karar verilmiş olup mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dairemizce yeniden yapılan temyiz incelemesinde ;

Davacıya ait 206 ada, 2 no'lu parselin ½ hissesinin bedel karşılığında davacı vekili tarafından 22.08.2007 tarihinde Medwey İnşaat Ltd. şirketine satıldığı, bu şirketin de satın aldığı hisseyi 18.06.2009 tarihinde dava dışı ...........’a satış yaptığı,................’ın ise 27.07.2009 tarihinde davalı ...’e sattığı, ... ile davacı vekili arasında hisse satışından bir gün sonra 28.07.2009 tarihinde inşaat yapabilme yüzdesini %30 olarak düzenleyen imâr planı kesinleştiğinde inşaata başlanacağı koşuluyla arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi yapıldığı ancak dava tarihine kadar imar değişikliği söz konusu olmadığından davacının sözleşmenin geriye etkili feshi ve vekaletnamenin kötüye kullanılarak 206 ada, 2 parselin ½ hissesinin satışının gerçekleştirildiğinden bahisle tapu iptal ve tescile karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

Dosyadaki belgeler incelendiğinde; davacı vekili olan ...’nin hisse satış bedelini İngiliz Sterlini olarak banka havalesiyle davacıya göndermiş olması, hisseyi ilk devralan .............. İnşaat Ltd. şirketi üzerinde tapunun yaklaşık iki yıl kaldıktan sonra önce ................’a, ................’ın da davalı ...’e satış suretiyle intikal ettirmiş olması ve davacı tarafın son malik ...’in 206 ada, 2 no'lu parselin ½ hissesini kötü niyetli olarak aldığını ispat edememesi karşısında ...’in iktisabının TMK’nın 1023. maddesi hükmü gereğince korunması gerekmektedir.

Her ne kadar Dairemiz bozma ilamında taraflar arasındaki arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi çerçevesinde davalı ...’e hisse intikali yapıldığı belirtilmiş ise de; Dairemizce yeniden yapılan incelemede tapuya güven ilkesinin esas olduğu, davalı ... ve diğer şahıslar ve resmi senede göre hisse devrinin arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi çerçevesinde değil satış yoluyla olduğu iddia edildiği ve bu iddianın aksinin davacı tarafça ispatlanamamış olduğu dikkate alındığında mahkemece tapu iptal ve tescil isteminin reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın 6460 sayılı Kanun'un 1. maddesiyle eklenen HUMK'un 429/4. maddesi uyarınca bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Mahkeme kararının BOZULMASINA,

Yargıtay duruşmasında vekille temsil olunmayan davalı yararına duruşma vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,

25.03.2025 tarihinde oy çokluğuyla karar verildi.

(Muhalif)

MUHALEFET ŞERHİ

Davacı vekili; davacının maliki olduğu taşınmazlar üzerine kat karşılığı inşaat yaptırılması ve sair işlerin yürütülmesi için davalı ...'yi vekil tayin ettiğini, ancak davalı ... tarafından davacının menfaatine aykırı hareket edilerek diğer davalı ... ile kat karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlendiğini ve davacıya ait ............................Köyü 206 ada 2 nolu parselde yer alan taşınmazın 1/2 hissesinin de davalı ...'e devredildiğini belirterek, davacı adına davalılar tarafından yapılan kat karşılığı inşaat sözleşmesinin feshine, davalı ...'e yapılan satışın iptali ile tapu kaydının davacı adına tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili; cevap dilekçesinde davalı ... ile 28.07.2009 tarihli kat karşılığı inşaat sözleşmesinin düzenlenmesinden önce dava dışı.................... şirketi ile kat karşılığı inşaat sözleşmesinin düzenlendiğini, bu sözleşmede davacıya ait olan 206 ada 2 nolu ve 3 nolu parselde toplam 4 villa yapılıp bunun bir tanesinin davacı arsa sahibine verilmesinin kararlaştırıldığını, ayrıca dava dışı yüklenici şirketin davacıya bedel ödemesi karşılığında 206 ada 2 nolu parselin ½ payının şirkete devredileceğinin kararlaştırıldığını, buna uygun olarak Medwey Ltd. şirketine tapu devrinin yapıldığını karşılığında alınan paranın davacıya gönderildiğini savunmuştur.

Dosyada bulunan vekaletnamelere göre davacı tarafından davalı ...'ye 13.02.2007 tarihinde ilk vekâletnamenin, 28.06.2007 tarihinde ikinci vekâletnamenin verildiği, bu vekâletnamelerde davacıya ait 2. ve 3. nolu parsellerle ilgili olarak kat karşılığı inşaat sözleşmesinin yapılmasının amaçlandığının anlaşıldığı davalı ...’in cevap dilekçesinde belirtildiği şekilde davacı arsa sahibi vekili Muhammet tarafından 2 nolu parselin 1/2 payının dava dışı Medway İnşaat Ltd. Şti.'ne devredildiği, bu devirden hemen sonra 29.06.2007 ve 22.08.2007 tarihli dekontlarla davalı ... tarafından davacı ...’e toplam 13.500 ingiliz sterlininin havale edildiği anlaşılmaktadır.

Davacıya gönderilen havale esas itibariyle davalı ...’in savunmasında belirttiği gibi yapılan tapu devrinin düzenlenen kat karşılığı sözleşme hükümleri gereği yapıldığını doğrular nitelikte olup davalı ...’ın daha sonra tapunun bir kısmını devralmış olmasına rağmen dava dışı Medvey Ltd şirketi ile imzalanan kat karşılığı inşaat sözleşmesi ile aynı paylaşımı içeren sözleşmeyi imzalaması hayatın olağan akışına aykırıdır. Dairemizin hükmüne uyulan bozma ilamında da açıkça devirin kat karşılığı sözleşme gereği yapıldığı kabul edilmiştir. Bozma ilamında açık bir maddi hata bulunmadığı gibi 6460 sayılı Kanun'un 1. maddesiyle eklenen HUMK 429/4. maddesinin uygulanması koşulları da bulunmamaktadır.

Mahkemenin Dairemizin bozma ilamına uyarak verdiği karar usul ve yasaya uygun olup onanması gerektiği düşüncesinde olduğumdan Sayın Çoğunluğun bozma kararına katılamıyorum.