Anahtar kelimeler: Savrulması Şeridi Devrilmesi Seyri Yönüne Seyreden Cismani Otobüs Otobüsün Çarparak
T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : ████████ KARAR NO : ████████DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)DAVA TARİHİ : █████/2023KARAR TARİHİ : █████/2025Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;11.06.2022 tarihinde sürücü ------- sevk ve idaresindeki ----- plaka sayılı otobüs ile ----- istikametinden ------- yönüne seyri esnasında emniyet şeridi kısmında durduğu esnada hemen arkasından aynı istikametten gelen sürücü ---- sevk ve idaresindeki ----- plakalı aracı ile direksiyon hakimiyetini kaybederek aracının ön sağ kısımları ile otobüsün arka sol kısımlarına çarparak yola savrulması ve yine aynı istikamette seyreden sürücü ---- sevk ve idaresindeki ------ plakalı aracın da karıştığı ve bu aracın devrilmesi sonucunda ölümlü, yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, söz konusu kazada ------plakalı araçta yolcu konumunda olan müvekkili ----- ağır yaralandığını, kaza tespit tutanağından da anlaşılacağı üzere kusurlar ------plakalı araçlara ait olup, müvekkiline atfedilecek herhangi bir kusur bulunmadığını, müvekkili kazadan dolayı ağır yaralanmış olup, vücudunda büyük kemik kırıkları bulunduğunu, kaza tarihinde, kusurlu olan---- plakalı araç ---- Şirketi ile diğer kusurlu olan ---- plakalı araç ise ------ Şirketi tarafından ZMMS'na kayıtlı olduğunu beyan ile, fazlaya dair talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, meydana gelen trafik kazası sonucu yaralanan müvekkil için, HMK 107. maddesi uyarınca 50,00- TL geçici iş göremezlik tazminatı, 50,00-TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 50,00-TL bakıcı gideri tazminatı olmak üzere şimdilik 150,00-TL olarak talep ettiğimiz ancak yapılacak tahkikat neticesinde miktarı tam olarak belirlenecek maddi tazminatın kaza tarihindeki poliçe limitleri ile sınırlı olmak kaydıyla ve kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsil tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP: Davalı ------. vekili cevap dilekçesinde özetle; Belirsiz alacak davası açmada davacının hukuki yararı bulunmadığını, dava şartı yokluğundan davanın reddi gerektiğini, davacının faize ilişkin taleplerinin kabul edilebilir olduğunu, ceza dosyasının celbi gerektiğini, işbu davanın açılmasına müvekkili sigorta şirketi sebebiyet vermediğinden yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmaması gerektiğini beyan ile, dava şartı yerine getirilmediğinden işbu davanın usulden reddini, her durumda yetkisiz mahkemede açılan davanın yetkisizlik nedeniyle reddini, her durumda maluliyetin tespitine yönelik Adli Tıp Kurumu'ndan rapor alınmasını, davacının talebinin açıklattırılmasını, itirazların kabul görmemesi halinde, maluliyet tazminatı hesabının ZMS sigortası genel şartları A.5/c maddesi ve ekinde yer alan esaslara göre yapılmasını, her halükârda sigortalı araç sürücüsünün kusur oranlarının belirlenebilmesi için dosyanın ATK Trafik ihtisas Dairesi'ne tevdi edilmesini, her halükarda tazminat hesaplanması halinde hesaplamanın ZMMS Genel Şartlar ekinde yer alan esaslara göre yapılmasını, tazminat hesaplanması halinde hesaplanan tazminattan müterafık kusur indirimi yapılmasını, ceza dosyasının celbini, her durumda müvekkili şirketin yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmamasını talep etmiştir.CEVAP: Davalı ------. vekili cevap dilekçesinde özetle;Sigortacılık kanunu gereği müvekkili şirkete başvuru şartı gerçekleşmediğini, başvuru şartının gerçekleşmediği sabit olup davanın usulden reddi gerektiğini, açıklanan nedenlerden dolayı davanın usulden reddedilmesi gerektiğini, öncelikle davacı kusur durumunu tespit edebilmek adına ve ceza dosyasında uzlaşma mevcutsa müvekkili şirketin sorumluluğu olmayacağını, ceza dosyasının celbini talep ettiklerini, müvekkili şirket kaza tarihi itibariyle yalnızca sürekli iş göremezlik tazminatından sorumlu olduğunu, geçici iş göremezlik-bakıcı ve tedavi giderleri-yol masrafı sorumluluk kapsamında bulunmadığını, SGK tarafından karşılanması beklenen bakıcı, tedavi ve geçici iş göremezlik giderlerinin müvekkilimizden talep olunmasında hukuka uyarlık olmadığını, müracaatçının SGK'lı olup olmadığına bakılmaksızın, mevzuata göre SGK tarafından karşılanması gereken giderler trafik sigortalarının teminat kapsamına girmediğini, müvekkili şirket işbu sorumluluk için üretmiş olduğu trafik sigortası priminden bir kısmını sorumlu olan SGK'ya devrettiğini, ilgili taleplerin SGK yerine müvekkili kuruma yöneltilmesi hukuka ve de hakkaniyete aykırı olduğunu, kusur durumunun tespiti gerektiğini, müvekkili şirket sigortalısı kusursuz olup haksız davanın reddi gerektiğini, davacının kazada sürücü olduğu anlaşılmış olup koruyucu tertibat- müterafik kusur hallerinin araştırılması gerektiğini, müterafik kusurun varlığı halinde Yargıtay kararları gereği %20 den az olmamak üzere indirim uygulanması gerektiğini, müvekkili şirketin sorumluluğunun teminat limiti ve kusur oranı ile sınırlı olduğunu, kaza tarihi itibariyle geçerli olan Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (Trafik) şahıs başına ölüm için teminat limiti ile sınırlı olduğunu, ancak öncelikle yapılacak inceleme ile davacının gerçek zararının tespit edilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin temerrüde düşmediğini, kabul anlamına gelmemek ile birlikte tazminat hesabı yapılacaksa TRH-2010-erkek mortalité tablosuna uygun hesaplama yapılması gerektiğini, avans / ticari / temerrüt faizi talep edilemeyeceğini beyan ile, haksız, mesnetsiz, usul ve yasaya aykırı davanın usulden reddini, kusur durumunun şüpheye mahal vermemesi adına ceza dosyanın celbini, kusur durumunun tespiti gerektiğini, aleyhe karar verilmesi halinde güncel mevzuata uygun (MUAYENELİ) maluliyet raporu alınması için ------ Adli Tıp Kurumu İlgili İhtisas Dairesi'ne sevkine karar verilmesini, aksi takdirde haksız ve sebepsiz zenginleşmeye yol açacak nitelikteki talebinin esastan reddi ile yargılama masraf ve vekâlet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.RAPOR: Bilirkişi raporunda özetle;"Davalı ----- sigortalı araç sürücüsü ---- plaka sayılı otomobil sürücüsü) ---- %100 (Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, Davalı ----- sigortalı araç sürücüsü ------ plaka sayılı ----- marka otobüs sürücüsü) ---- kusursuz olduğu, Dava dışı sürücü (---- plaka sayılı ---- marka kamyonet sürücüsü) ------- kusursuz olduğu, Davacı yolcu -------plaka sayılı kamyonette yolcu konumunda bulunduğu anlaşılmakla, olayın oluşumunda ve kendi yaralanmasında kusursuz olduğu, Davacı vekili dava dilekçesinde davacı ------ 11.06.2022 tarihli trafik kazası sonucu yaralanması sebebiyle geçici işgöremezlik, sürekli işgöremezlik ve bakıcı gideri sebebiyle maddi tazminat talebinde bulunduğu, taleple bağlılık durumuna göre değerlendirme yapıldığı, T.C. Adalet Bakanlığı Adli Tıp Kurumu Başkanlığı Adli Tıp Kurumu ----- İhtisas Dairesi'nin 18.1.2024 tarih ve ----- sayılı rapora göre davacı ------ 11.06.2022 tarihinde maruz kaldığı olaya bağlı gelişen arızaları sebebiyle maluliyet derecesinin % 8 olduğu. Geçici işgörenıezlik süresinin (6) ay olduğu, geçici veya sürekli olarak başka birisinin bakım ve yardımına ihtiyaç duymayacağı belirtildiğinden, davacının bakıcı gideri talebi hususunda değerlendirme yapılması mümkün olmadığı------Plakalı aracın Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısı davalı -------sorumlu olduğu sakatlık ve tedavi gideri teminat limitleri kapsamında davacı ------ (6) aylık geçici işgörenıezlik ve % 8 nispetindeki sürekli işgöremezlik sebebiyle nihai ve gerçek maddi zararları: Davacı----- (6) Aylık Geçici İşgöremezlik Sebebiyle Maddi Zararı Toplamı= 32378,63 TL, Davacı ------ % 8 Sürekli İşgöremezlik Maluliyeti Sebebiyle Nihai ve Gerçek Maddi Zararı+ 500.000.00 TL, Davacı ------ (6) Aylık Geçici İşgöremezlik Ve % 8 Sürekli İşgöremezlik Sebebiyle Nihai ve Gerçek Maddi Zararı = 532.378,63 TL, Davalı ------ bakımından temerrüt tarihinin 07.07.2022 tarihi olduğu, ---- Plakalı araç sürücüsü ------- kusursuz olması sebebiyle söz konusu aracın Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısı davalı ------ kusur sorumluluk illiyet bağının kesilmesi sebebiyle) adı geçen sigorta kuruluşunun sorumluluğunun bulunmadığı." şeklinde sonuç ve kanaatine varıldığı beyan edilmiştir.BEYAN:Davacı vekilinin dava değeri arttırım dilekçesinde özetle; Tüm bu izah edilen sebeplerle, davalılar lehine usuli kazanılmış hak olmaması adına 05.05.2025 tarihli hesap raporundaki aleyhe olan hususları kabul etmiyor ve ücret değişimi, maluliyet durumu, gelir durumu, kusur durumu gibi hususların değişmesi durumuna karşılık fazlaya ilişkin talep ve dava açma hakkımızı saklı bırakarak hesap hatalarına itiraz ettiklerini, Mahkeme aksi kanaatte ise fazlaya ilişkin hakları talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla bedel arttırım dilekçeleri doğrultusunda davalarıının TAM KABULÜNE, Müvekkili için 500.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, Müvekkili için 32.378,63 TL geçici iş göremezlik tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline,) Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:Dava, yaralanmalı trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir.Bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan █████/2025 tarihli bilirkişi raporuna göre davalı ----- sigorta şirketine sigortalı araç (----) sürücüsü ----- %100 oranında kusurlu olduğu, davalı----- sigorta şirketine sigortalı araç (----) sürücüsü ----- kusursuz olduğu, davacı ----- yolcu konumunda olması nedeniyle kusursuz olduğu tespit edilmiştir.Mahkememizce davacının tedavisine ilişkin kayıtlar celp edilerek maluliyeti konusunda Adli Tıp Kurumundan rapor alınmıştır.Mahkememizce hesap durumuna ilişkin olarak Aktüerya bilirkişilerinden rapor alınmıştır. Dava trafik kazasına bağlı geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı davasıdır.Dosyanın incelenmesinde davanın yaralanmalı trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkin olduğu, davacının maluliyeti belirlenerek aktuerya hesabı yapıldığı, █████/2024 tarihli ve ----- sayılı Adli Tıp Kurumu Başkanlığı -----İhtisas Dairesinin maluliyet raporunda davacı hakkında Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi hakkında Yönetmelik baz alınarak rapor düzenlenmiş ve █████/2020 Tarih ve ----- sayılı ----- Gazetede Yayımlanan T.C. Anayasa Mahkemesinin █████/2020 tarih ve ---- esas, ------ karar sayılı kararı ile Trafik Kanunu çerçevesinde hazırlanan genel şartları düzenleyen kanun maddesinin iptaline karar vermesi ile birlikte Yargıtay ---- Hukuk Dairesinin █████/2020 tarih, ----- Esas ve ------ karra sayılı ilamı nazara alındığında bakiye yaşam sürelerinin tespitinde TRH-2010 Yaşam Tablosu kullanılarak %1,8 Teknik Faiz uygulanmadan Rrogresif Rant Yöntemine göre hesaplama yapılması gerektiği vurgulandığından bu prensipler çerçevesinde hazırlanan █████/2025 tarihli bilirkişi raporu hükme esas alınarak hüküm kurulmuştur.Davacı vekili █████/2021 tarihli dilekçesi ile talep arttırımında bulunduğu anlaşılmıştır. Talep arttırım dilekçesinde davalılar hakkında ayrım yapmaksızın davanın tam kabulü talep edilmiştir. Davacı ---- % 8 maluliyeti sebebiyle maddi zararları davalı ----- sorumlu bulunduğu Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi 500.000,00 TL sakatlık teminat limitinin üstüne çıkarak 693.659,46 TL olduğu tespit edilmiştir. Sigorta şirketi poliçe limitleri kapsamında 500.000,00 TL den sorumlu olduğu anlaşılmıştır.Diğer yandan davacı----- (6) aylık geçici işgöremezlik sebebiyle maddi zarar miktarı olan 32.378,63 TL nin davalı ------- sorumlu bulunduğu Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi 500.000,00 TL tedavi teminat limitinin altında aldığı anlaşılmıştır.Tüm dosya kapsamının değerlendirilmesinde, davanın trafik kazası nedeniyle doğan maddi zararın tazmini talebi olduğu davalı ----- şirketinin sigorta poliçesi nedeniyle sorumluluğu bulunduğu ancak davalı ----- sigorta şirketine sigortalı araç (----) sürücüsü ---- kusursuz olması nedeniyle ------ sigorta şirketinin sorumluluğunun bulunmadığı anlaşılmıştır. Mahkememizce maluliyet ve maddi zararlar yönünden bilirkişi incelemesi yapılmış, maddi tazminat talebinin davalı ----- şirketi bakımından kabulüne diğer davalı ------ Şirketi bakımından davanın reddine karar verilmiştir.Davacı vekili dava dilekçesinde kaza tarihinden itibaren faiz talebinde bulunduğu ancak davalı -------- sigorta şirketine █████/2022 tarihli dilekçeleri ile başvurulduğu dosya kapsamından tespit edilmekle █████/2022 tarihinden 8 iş günü sonra █████/2022 tarihinde temerrüde düşürüldüğü anlaşılmış olması nazara alınarak davacının alacağına █████/2022 tarihi itibariyle yasal faiz işletilerek davalı ------ sigorta taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.Zira benzer konuya ilişkin Yargıtay ------Hukuk Dairesi'nin --- esas ve ----- karar sayılı ilamında; "Uyuşmazlık, haksız eylemden kaynaklanmaktadır. Haksız eylem faili, ihtar ve ihbara gerek olmaksızın, zararın doğduğu anda, başka bir anlatımla haksız eylem tarihinden itibaren zararın tamamı için temerrüde düşmüş sayılır. Dolayısıyla, zarar gören, gerek kısmi davaya, gerekse sonradan açtığı ek davaya veya ıslaha konu ettiği kısma ilişkin olarak haksız eylem tarihinden itibaren temerrüt faizi isteme hakkına sahiptir. Ancak, trafik kazaları esas itibariyle haksız eylem sayılan hallerden olmakla birlikte ZMSS'nı yapan sigortacı bakımından temerrüdün bu tarihte oluştuğunun kabulü mümkün değildir. Sigortacının tazminat giderim yükümlülüğünü düzenleyen KTK.nun 98/I. maddesi hükmü uyarınca, sigortacı maddede belirtilen belgelerin iletildiği tarihten itibaren 8 iş günü sonrasında temerrüde düşer. Davadan önce böyle bir başvurunun bulunmaması halinde ise dava tarihinde temerrüde düşmüş sayılır." şeklinde açıklamalara yer verildiği görülmüştür. Mezkur Yargıtay kararı çerçevesinde 8 iş günü sonrası olan tarih baz alınarak temerrüd tarihi tespit edilmiştir.Diğer yandan davacı vekilince temerrüt faizi olarak avans faizi istenilmiş ancak mahkememizce yasal faize hükmedilmiştir. Çünkü Yargıtay ----- Hukuk Dairesinin ----- esas ve ------ karar sayılı ilamında benzer konuya ilişkin; "Davacı vekilince temerrüt faizi olarak avans faizi istenilmiş, ancak mahkemece yasal faize hükmedilmiştir. Oysa zarara neden olan araç ticari amaçlı kamyon olup ticari faaliyet sırasında zarara neden olmuştur. Bu itibarla davada temerrüt faizi olarak ticari faiz niteliğindeki avans faizine hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde yasal faize hükmedilmesi doğru olmamıştır." şeklinde gerekçeye yer verilerek avans faize hükmedilmesinin zarara neden olan aracın ticari amaçlı olup olmadığı ve ticari faaliyet sırasında zarara neden olup olmadığı hususlarının mevcut olması şartına bağladığı anlaşıldığından somut olayımızda kazaya sebebiyet veren-----plaka sayılı aracın kullanım amacının hususi olduğu, kullanım şeklinin hususi otomobil olarak belirlendiği ve ticari amaçla kullanılmadığı anlaşılmakla yasal faize hükmedilmiştir.HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1------ Şirketine Karşı açılan davanın KABULÜ ile; 32.378,63 TL geçiçi iş göremezlik tazminatı ve 500.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 532.378,63 TL'nin █████/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ----- Şirketinden alınarak davacıya verilmesine,2-Davalı ------ Şirketine karşı açılan davanın REDDİNE,3-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 36.366,78 TL karar ve ilam harcının, dava açılırken peşin olarak alınan 269,85 TL harçtan mahsubu ile bakiye 36.096,93 TL karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,4-Davacı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 83.856,79 TL vekalet ücretinin davalı ------ ŞİRKETİ'nden tahsili ile davacıya verilmesine,5-Davalı ------ ŞİRKETİ davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 83.856,79 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ------ ŞİRKETİ' ne verilmesine,6-Adli Yardım Talebinin Kabulü Öncesinde; Davacı tarafından yatırılan 269,85 TL başvuru harcı, 269,85 TL peşin harç toplamı 539,70 TL ile 7.344,50 TL (ATK faturası, kep reddiyatı, posta masrafı, elektronik posta masrafı) olmak üzere toplam 7.884,20 TL olan yargılama giderinin davalı------ ŞİRKETİ'nden tahsili ile davacıya verilmesine, 7-Adli Yardım Talebinin Kabulü Sonrasında; Suç üstü ödeneğinden karşılanan 21.060,00 TL (e tebligat ve bilirkişi ücreti olan yargılama giderinin davalı ------ ŞİRKETİ'nden tahsili ile hazineye irat kaydına,8-Arabuluculuk ücreti 3.200,00 TL'nin davalı ----- ŞİRKETİ'nden tahsili ile hazineye irat kaydına,9-Davalılar tarafından dava dosyasına yatırılan gider avansı bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, 10-Davacı tarafından dava dosyasına yatırılan gider avansından artan kısmın HMK. 333.maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra talep halinde davacıya iadesine, Dair, Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ----- Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.