Anahtar kelimeler: Kabuli Kumaş İrsaliyesi Öğrenildiğini Satım Alışverişi Alışverişin Kesildiğini Yazildiği Almadığını
T.C. BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████DAVA : Menfi Tespit (Alım Satım)DAVA TARİHİ : █████/2024KARAR TARİHİ : █████/2025GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : █████/2025Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Alım Satım) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı taraf dava dilekçesinde özetle; Davacının, davalı ile herhangi bir ticari alışverişi olmamasına rağmen davalı tarafından kendisi adına fatura kesildiğini, Bakırköy .. Noterliğinin █████/2024 tarih ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile öğrenildiğini, davalı tarafından davacıya kumaş satışı olmadığı gibi, davalı ile hiçbir şekilde bir ticari alışverişin de söz konusu olmadığını, davacının davalıdan herhangi bir şekilde kumaş, mal satın ve teslim almadığını, davacı adına düzenlenmiş bir sevk irsaliyesi de söz konusu olmadığını beyan etmiştir. Sonuç ve talep olarak; Davanın kabuli █████/2024 tarih ... no.lu 642.936,00-TL bedelli faturadan dolayı davalıya borcu olmadığının tespitini, davalının haksız ve kötü niyetli takip yapmış olması nedeni ile davalı taraf aleyhine alacağın 9620 'sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, vekâlet ücreti ve sair yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesini talep etmiştir.Davalı taraf cevap dilekçesinde özetle; Davalı şirketin kumaş dijital baskı üzerine çalışma gerçekleştiren bir şirket olduğunu, davacı firmanın da benzer sektörde faaliyet gösteren bir firma olduğunu, davacı firmanın 6 farklı zamanda vermiş olduğu siparişlerle toplamda 6.020.m2 kumaş baskı ve kumaş siparişi verdiğini, davalının siparişleri teslim ettikten sonra ... fatura numaralı faturayı düzenlediğini ve Bakırköy .... Noterliğinin 16.05.2024 tarihli ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile davacı tarafa gönderdiğini, davacının ise Bakırköy .... Noterliğinin 16.05.2024 tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesiyle söz konusu faturaya itiraz ettiğini, gelinen aşamadan sonra alacağın tahsili amacıyla davacı aleyhine Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davacının takibe itiraz edip huzurdaki davayı açtığını beyan etmiştir. Sonuç ve talep olarak; davanın reddini, davacının alacağının 9020 'ından az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahküm edilmesini, yargılama gideri ile vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLER VE GEREKÇE;Dava, İİK 72. Maddesi gereğince icra takibine dayanak fatura nedeniyle davacının borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir Bakırköy ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, davalı tarafından davacı aleyhine 642,936,00-TL cari hesap alacağının tahsili amacıyla ilamsız takip başlatıldığı, süresinde borç ve ferilerine itiraz edilmesi sonucu takibin durduğu itiraz ve davanın süresinde olduğu anlaşılmıştır.Dosyaya sunulan belge ve kayıtlarla birlikte dosya mali müşavir bilirkişisine tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen raporda özetle; Davalı ... Kumaş tarafından, davacı ... Dizayn aleyhine, 03.06.2024 tarihinde, Bakırköy ... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası ile 642.936,00.TL asıl alacak, 4.597,43.TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 647.533,43.TL tutarında icra takibi başlatıldığı, davacı tarafından 06.06.2024 tarihinde itiraz edildiği, Usul yönünden incelenen davacı ... Dizayn'a ait 2024 dönemi defter-i kebir ve yevmiye defteri, e-defter olarak tutulmuş, beratları zamanında ve usulüne uygun oluşturulduğu, fiziki olarak tutulan, envanter defteri açılış noter onayı zamanında ve usulüne uygun yaptırıldığı, usul yönünden incelenen davalı ... Kumaş'a ait 2024 dönemi yasal defterleri, fiziki olarak tutulmuş, açılış noter onayı, zamanında ve usulüne uygun yaptırıldığı, Hesap ve kayıt yönünden incelenen davacı ... Dizayn yasal defterlerinde, davalı ... Kumaş'a ilişkin herhangi bir hesap ve kayda rastlanmadığı, Davalı ... Kumaş tarafından davacı ... Dizayn'a düzenlendiği, davaya konu 02.05.2024 tarih ... no.lu 642.936,00.TL tutarındaki fatura, davacı ... Dizayn yasal defterlerine kaydedilmediği, Hesap ve kayıt yönünden incelenen davalı ... Kumaş yasal defterlerine göre, davacı ... Dizayn, icra takip tarihi (03.06.2024) itibariyle (642.936,00.TL) tutarında borçlu olduğu, Davalı ... Kumaş tarafından davacı ... Dizayn'a düzenlendiği, davaya konu 02.05.2024 tarih ... no.lu 642.936,00.TL tutarındaki faturanın, davalının kendi yasal defterlerine kaydedildiğini, Davaya konu 02.05.2024 tarih ... no.lu 642.936,00.TL tutarındaki fatura ve içeriğine karşı, davacı ... Dizayn tarafından yasal süre içerisinde itiraz edilmediği, fatura üzerinde, irsaliye tarihi ve numarası bilgisi belirtilmişse de dosya kapsamı içerisinde, fatura içeriği malın teslimine ilişkin, herhangi bir teslim/tesellüm belgesi bulunmadığını, Davacı ... Dizayn, davalı ... Kumaş ile hiçbir şekilde ticari ilişkiye girmediğini ifade ettiğini, buna karşı, davalı ... Kumaş tarafından dilekçe ekinde çeşitli belgeler ibraz edilerek, davacı ile ticari ilişkisinin olduğunu, siparişlerin bir kısmının doğrudan firma yetkilisi ... tarafından verildiğini, bir kısmının ise ... tarafından kendilerine iletildiğini beyan ettiği şeklinde tespit ve rapor edilmiştir. Bilirkişi raporunun denetime ve hükme esas almaya elverişli olduğu görülmüştür. Ticari defterlerin delil olmasına ilişkin düzenleme HMK 222. maddede yer almaktadır. Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK 222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2). Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir. Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK 222/4).. Mevcut olayda her iki tarafın ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu anlaşılmakla davacı tarafın ticari defterleri hükme esas alınmıştır.HMK'nın MADDE 222. maddesinde;"(1)Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir.(2)Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.(3)İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.(4)Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur.(5)Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır." denmektedir. İcra ve İflas Kanunu'nun 72.maddesi gereğince borçlu icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu olmadığını ispat için menfî tespit davası açabilir. Yargıtay .... Hukuk Dairesi; menfi tespit davasını, bir hukuki ilişkinin ya da ondan doğan bir hak veya yetkinin mevcut olmadığının, bir belgenin sahteliğinin ya da herhangi bir nedenle hükümsüzlüğünün tespiti için hukuki yarar bulunması koşuluna bağlı olarak açılan ve sonucunda herhangi bir mahkumiyet istemini içermeyip, konusunu teşkil eden hususun bir kararla tespitini amaçlayan dava olarak tanımlamıştır. Borçlu icra takibine süresinde itiraz etmediği ve takibin kesinleşmesi halinde borcunun bulunmadığını bu dava türü ile ileri sürebilir. Menfi tespit davasında ispat yükü kural olarak davalı alacaklıya düşer. Ancak kambiyo senedi niteliğinde bulunan bonolardan kaynaklanan alacaklarda ispat yükü borçlu bulunmadığını iddia eden davacı borçluya düşer. Borçlu imza inkarında bulunduğu takdirde ispat yükü alacaklı olan davalıya düşmektedir.Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Mahkememizce tarafların ticari defterleri üzerinde yaptırılan inceleme sonucu alınan bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere Davalı firmanın davacı adına fatura düzenlediği bu faturanın davacı tarafından deftere kaydedilmediği, davalının düzenlediği faturaya istinaden mal teslimi yaptığına ilişkin defterlerde bir kayda rastlanmadığı ve dosya içeriğinde de buna ilişkin bilgi ve belge bulunmadığı anlaşılmıştır. Davada, fatura ve içeriğinin teslim edildiğini ispat külfeti davalıya, teslim olgusunun ispatından sonra bedelinin ödendiğini ispat yükü ise davacıya aittir. Tek başına fatura düzenlenmesi ve söz konusu faturaya süresinde itiraz edilmemesi fatura içeriği malların teslim edildiğine delil teşkil etmeyecektir. Davacı tarafından açılan menfi tespit davasında alacaklı olduğunu ispat yükü davalıya düşmektedir ve davalı alacaklı olduğu ispat edememiştir. Bu nedenlerle davacı tarafından davalı aleyhine açılan menfi tespit davasının kabulüne dair karar verilmiştir. Davalının kötüniyeti ispatlanamadığı anlaşılmakla davacının kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir ve aşağıda yazılı şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın KABULÜ ile; davacının █████/2024 tarih ... nolu 642.936,00-TLbedelli faturadan dolayı davalıya borcu olmadığının olmadığının TESPİTİNE,2- Şartları oluşmadığından davacının kötüniyet tazminat talebinin REDDİNE, 3-Harçlar Kanunu'na göre belirlenen 43.918,96TL ilam harcından peşin alınan 10.979,74TL harcın mahsubu ile bakiye 32.939,22 TL'nin davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına, 4-6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa göre alınan 3.600,00 TL arabulucu ücretinin davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına,5-Davacı tarafından sarf edilen 4.500,00 TL bilirkişi ücreti, 249,00 TL posta masrafı, 427,60 TL başvuru harcı, 10.979,74 TL peşin harç olmak üzere toplam 16.156,34TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 100.440,40TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,7-HMK’nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra artan avansın taraflara iadesine, Dair, tarafların yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2025Katip ... e-imzalıdır. Hakim ... e-imzalıdır.