Anahtar kelimeler: Karışmış Seferinde Çarpışmak Araçla Servis Yolcu Plaka Araca Yazildiği Taşıma
TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. BURSA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARARESAS NO : 2024/KARAR NO : 2025/HAKİM : ... ...KATİP : ... ...DAVACI :VEKİLİ : Av. DAVALI :VEKİLİ : Av.DAVA : İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)DAVA TARİHİ : █████/2024KARAR TARİHİ : █████/2025GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : █████/2025Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili şirket ile davalı arasında, plaka sayılı araca ilişkin olarak 07.07.2018 tanzim tarihli ... Servis Aracı ile Yolcu ( Veya Personel ) Taşıma İşi Sözleşmesi ile bir ticari ilişki kurulmuş olduğunu, İşbu plakalı aracın, 22.07.2018 tarihli seferinde, mülkiyeti dava dışı ...'a ait ... plakalı araçla çarpışmak suretiyle trafik kazasına karışmış ve söz konusu kaza sonucunda dava dışı ... tarafından müvekkili şirket aleyhine, hasar bedeli, değer kaybı ile ikame araç ve mahrumiyet bedelini içerir maddi tazminat talepli dava açılmış olduğunu, İşbu davanın ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2020/... Esas sayılı dosyası ile görülmüş ve 29.02.2024 tarihli, ███████ Karar sayılı İlam ile davacı ... lehine 16.400,00-TL tutarında maddi tazminata hükmedilmiş olduğunu, Söz konusu dava dosyasında davalı ... da ihbar olunan tarafı sıfatıyla yer almakta olduğunu, İlamın dava dışı ... tarafından ... 23. İcra Dairesinin 2024/... sayılı icra dosyası ile takibe konu edilmiş olduğunu, İcra tehdidi ile karşı karşıya kalan müvekkili şirketin, takip dosyasına müvekkili şirket tarafından 22.04.2024 tarihinde, tüm dosya borcunu karşılayacak şekilde ve 3.609,64-TL stopaj kesintisi ile, 48.065,73-TL tutarında ödeme yapılmak zorunda kalınmış olduğunu, davalı ile müvekkili şirket tarafından akdedilmiş olan ... Servis Aracı ile Yolcu ( Veya Personel ) Taşıma İşi Sözleşmesinin " Servis Sahibinin Yükümlülükleri " başlıklı 5. maddesinin " Servis sahibi, kiralama aracın kullanımından dolayı gerek personelinin, gerek yolcuların vesair üçüncü şahısların trafik kazalarından ve sair olaylardan dolayı maruz kalabilecekleri her türlü zarar ziyandan bahisle öne sürebilecekleri tazminat taleplerinden bizzat sorumlu olup, böyle bir talep vuku halinde, ...'un herhangi bir ödemede bulunmasına mahal vermeksizin derhal üstlenmeyi ve hak talebinde bulunan üçüncü şahsın yargı mercinden bir karar istihsal etmesine dahi mahal vermeksizin derhal karşılayıp ödemeyi ve konuyu bu suretle sulhen halletmeyi peşinen kabul ve taahhüt etmiştir. Aksi halde ...'un herhangi bir teminat iradesine dahi lüzum ve gerek olmaksızın kiralama konusu araç üzerine ihtiyati tedbir kararı talep ederek ihtiyati tedbir vazettirmeye haklı ve mezun olduğunu servis sahibi peşinen beyan ve ikrar etmiştir. " şeklinde düzenlenmiş " h " bendi gereği, meydana gelen trafik kazasından kaynaklı olarak müvekkil işirketin ödemek mecburiyetinde bırakıldığı tüm tazminat ve sair taleplerin sorumluluğunun servis sahibi davalı ...'da olduğunu, Sözleşmeye konu aracın kazası nedeniyle açılmış olan davalardaki hüküm ile masraf ve sairlerinin ödeme yükümlülüğünün tamamının taşıt sahibi olan davalıya ait olduğunu, bu nedenlerle, müvekkili şirket tarafından ... 23. İcra Dairesi Müdürlüğü'nün 2024/ sayılı dosyasına yapılmış olan ödemenin, sorumluluğun tamamının taraflar arasındaki sözleşme gereği davalı yanda olması nedeniyle, rücu talepli olarak, ... 4. Genel İcra Dairesi Müdürlüğü’nün 2024/ E. numaralı dosyası ile toplam 53.287,92-TL (51.675,37-TL asıl alacak ve 1.612,55-TL işlemiş faiz) tutarlı icra takibi başlatılmış olduğunu, Davalı tarafın ise işbu takibe 14.04.2024 tarihinde haksız ve mesnetsiz olarak itiraz etmiş olduğunu, Davalı borçlu her ne kadar itirazında, müvekkili şirkete herhangi bir borcunun bulunmadığını ve davaya konu trafik kazası sebebiyle müvekkili şirketin dava dışı ... icra takibi yoluyla yapmış olduğu ödemede sorumluluğunun bulunmadığını iddia etmişse de, söz konusu iddiaların asılsız olduğunu, davalının söz konusu takibe ilişkin olarak yetki itirazında da bulunmuş olduğunu, yetkili icra dairesinin ... İcra Daireleri olduğunu ifade etmiş olduğunu ve fakat taraflar arasında akdedilen 07.07.2018 tanzim tarihli ... ... ( Veya Personel ) Taşıma İşi Sözleşmesinde ihtilafların halline ilişkin yetkili mahkeme olarak ... Mahkemeleri ve İcra Dairelerinin belirlenmiş olduğunu, işbu sözleşme gereği icra takibinin ... İcra Dairesinde başlatılmış olduğunu, İşbu hususun yetki sözleşmesi niteliği taşımakta olduğunu, davalı tarafından yapılan yetki itirazının bu açıdan da yersiz olduğunu, davalının itirazına istinaden, itirazın iptali konulu işbu davanın ikamesinden evvel 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu Md. 5/A gereği arabuluculuk kurumuna başvurulmuş olup 05.07.2024 tarihinde yapılan müzakereler sonucunda anlaşmaya varılamadığından görüşmenin anlaşamama olarak sonlandırılmış olduğunu, beyanla davanın kabulünü talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Müvekkili hakkında ... 4. Genel İcra Dairesi 2024/... E. Sayılı dosyası üzerinden girişilen icra takibine itiraz üzerine davacı-alacaklı tarafından açılmış işbu itirazın iptali davasına karşı itiraz ettiklerini, davacı tarafından dava dilekçesinde ifade edilen beyanlar ile oluşan hasarın müvekkilden rücu edilmesinin hukuka aykırılık teşkil etmekte olduğunu, bu sebeple işbu davanın reddinin gerektiğini, müvekkilinin davacı şirket ile yapmış olduğu sözleşmenin matbu olup önceden hazırlanmış olduğunu, sözleşmenin müvekkile de bu şekilde sunulmuş ve imzalatılmış olduğunu, önceden matbu olarak hazırlanmış olan ve bütün servis sahipleri için aynı şekilde hazırlanan maddelerin TBK 20. Ve 25. Maddeleri gereğince genel işlem koşulu hüviyeti taşımakta olduğunu, Sözleşme özgürlüğünün, sağlıklı bir rekabet ortamına ve sözleşme tarafları arasında güç dengesi bulunması ile sıkı sıkıya bağlı olduğunu, müvekkili aleyhine ve durumunu ağırlaştırıcı nitelikte hükümler konulması durumunda bu genel işlem şartının yok sayılması gerektiğini, davacı şirket tarafından matbu olarak hazırlanan ve müvekkili tarafından imzalanmış olunan sözleşmenin 5. Maddesi H bendi hükmünün müvekkilinin durumunu ağırlaştırıcı ve kısıtlayıcı bir biçimde düzenlendiği ortadayken iptal edilmesi gerekmekte oluğunu, ilgili maddeye dayanarak müvekkilinden icra takibine konu alacağın talep edilmesinin de ve müvekkili hakkında başlatılmış olan icra takibinin de hukuka aykırı olduğunu, bu nedenle yapılan takibe itiraz edip durdurmuş olduklarını, davacı şirketin ... plakalı aracı vermiş olduğu şoförün kusurundan kaynaklanan bir kazayla ilgili oluşan zararı müvekkili tarafından karşılanması gerektiğini savunmasının hukuka aykırı olduğunu, müvekkilinin ... plakalı aracı davacı şirkete 1 yıl süreyle teslim etmiştir ve teslim ettikten sonra araçla ile ilgili herhangi bir tasarrufta bulunmamış olduğunu, kazaya karışan şoföre aracı davacı şirketin vermiş olduğunu, oluşabilecek kazalarda servis sahiplerinin hiçbir sorumluluğu olmamasına rağmen davacı şirket önceden hazırlamış olduğu matbu sözleşmeler ile hukuka aykırı olarak geri ücret talep etmekte olduğunu, müvekkilinin, aracı verdikten sonra ... plakalı araç ile ilgili hiçbir tasarrufu olmadığı gözetildiğinde davacı şirketin müvekkilinden icra takibine konu miktarı talep etmesinin davacı şirketin ilgili olayda kötü niyetli olduğunu göstermekte olduğunu, beyanla davanın reddini ve kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Mahkememizde açılan işbu dava rücu sebepli başlatılan icra takibine itirazın iptali olduğu talebine ilişkindir. ... 4. Genel İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, alacaklı ... ... 7 Şubesi tarafından borçlu ... aleyhine 53.287,92-TL alacağın tahsili amacıyla takip başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya tebliğ edildiği, borçlunun borca ve ferilerine itiraz ettiği, işbu davanın süresinde açıldığı anlaşılmıştır.Alacağın varlığının tespiti amacıyla dosya bilirkişiye tevdi edilmiş ve rapor düzenlenmiştir. Düzenlenen █████/2025 tarihli raporda "Davacı tarafça ... 23. İcra Dairesinin 2024/ E sayılı dosyasında yapılan ödemenin ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2020/... E, 2024/ K sayılı ilamı ile uyumsuzluk görüldüğünü, takibin 43.815,50TL takip çıktısı ile 17.04.2024 tarihinde yapıldığını, ödemenin ise 22.04.2024 tarihinde yapılarak ile ödemenin makul sürede yapıldığını, gecikme olmadığını olsa dahi emredici hükümler sebebiyle asıl borçtan sorumlu tutulamayacak olan davalının gecikmeden kaynaklı yapılan fazla ödeme de davalıdan talep edilemeyeceğini, Davaya konu olayda her ne kadar taraflara arasında imzalanmış sözleşmede kiraya veren trafik kazasında kusuru olmadığı halde sorumlu tutulması, taraflara yüklenen hak ve borçlar ile genel işlem koşulları ile alakalı mevzuat hükümleri gereğince geçersiz olduğundan takdir mahkemede olmak üzere davalının davacı tarafa ödemesi gereken bir bedel olmadığı" tespit edilmiştir.Dava taraflarca imzalanan sözleşmeden kaynaklı olarak davacının rücu talebi ile başlattığı icra takibine itirazın iptaline yöneliktir. Dosya kapsamına bakıldığından davacı ile davalı arasında taşıma işi sözleşmesi düzenlendiği, bu sözleşmenin 5. Maddesi h bendine göre sözleşmeye konu aracın kullanılmasından kaynaklı olarak yolcular ve üçüncü kişilerin trafik kazasından kaynaklı oluşacak zararların davalının sorumluluğunda olacağı kararlaştırılmıştır. İcra takibine bakıldığında ise icra takibinin davacı tarafça sözleşmeye konu aracın karıştığı kazadan ötürü davacı tarafça ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2020/... E sayılı dosyasında verilen karara istinaden davacı tarafça yapılan ödemeye ilişkin başlatılan icra takibi olduğu anlaşılmaktadır.Somut durumda uyuşmazlık, davacı ile davalı taraf arasında yapılan sözleşmenin geçerli olup olmadığı, trafik kazasından kaynaklı tazminat taleplerinin kimin sorumluluğunda olduğundan kaynaklanmaktadır. Uyuşmazlık hakkında değerlendirme yapılma üzere dosya bilirkişiye tevdi edilmiş olup düzenlenen raporda, davacı tarafça ödemenin mahkeme kararı ile uyumlu olarak ve makul zamanda yapıldığı, gecikme yapılarak zararın artmasına sebebiyet verilmediği, ancak taraflar arasındaki sözleşmenin genel işlem koşulu olması sebebi ile zarardan davalının sorumlu tutulamayacağı değerlendirilmiştir. Bilirkişi raporunda her ne kadar ilgili maddenin genel işlem koşulu olduğu ve geçersiz olduğu bu sebeple davalının sorumluluğunun olmayacağı belirtilmiş ise de, sözleşmenin taraflarının tacir olduğu, sözleşmenin taşıma sözleşmesine ilişkin olduğu ve her iki tarafın da bu alanda iştigal ettiği, tacirlerin ticari hayatlarında basiretli davranma yükümlülüğünün olduğu bu sebeple iki tacir arasında imzalanan bu sözleşmenin ilgili maddesinin genel işlem koşulu olarak değerlendirilmesine olanak bulunmadığı kanaati mahkememizde oluşmuş olup, mahkeme kararı ile gecikmeden ödeme yapan davacının sözleşme kapsamında bu ödenen bedeli davalıdan rücu edilebileceği kanaati ile davanın kısmen kabul kısmen reddine karar vermek gerekmiş ( icra takibinde faiz başlangıcı ödeme tarihinden önceki bir tarihte başlatılmış ise de rücu davalarında temerrüt ödeme ile başlayacağından ödeme tarihi olan █████/2024 ile takip tarihi olan █████/2024 tarihleri arasında hesaplanan ticari temerrüt faizi yönünden kabul fazlası için red kararı vermek gerekmiş) ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile; ... 4. Genel İcra Müdürlüğü 2024/ E. Dosyasına davalı tarafın yaptığı itirazın asıl alacak miktarı olan 51.675,37 TL yönünden iptaline, işlemiş faiz yönünden 1.019,35 TL ile sınırlı olmak üzere (ödeme tarihi olan █████/2024 ile takip tarihi olan █████/2024 tarihleri arasında hesaplanan ticari temerrüt faizi) işlemiş faiz yönünden talebin kısmen kabulüne, 51.675,37 TL asıl alaca ile 1.019,35 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 52.694,72 TL'ye takip tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte takibin devamına, (kabul edilen dava değeri:52.694,72 TL, reddedilen dava değeri: 593,20 TL)2-Davacının icra inkar tazminatı talebinin, davalının kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE,3-Davacının bu dava sebebiyle yaptığı toplam yargılama gideri 4.332,00 TL'nin kabul edilen miktar üzerinden hesaplandığında 4.245,36 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davalının bu dava sebebiyle yaptığı yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 5-Alınması gereken 3.599,57 TL karar harcından peşin alınan 643,59 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.955,98 TL'nin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, 6-Peşin harç 643,59 TL ve 427,60 TL başvuru harcı olmak üzere toplam 1.071,19 TL'nin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine, 8-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden red edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre hesaplanan 593,20 TL vekalet ücretinin davacıdan taraftan alınarak davalı tarafa verilmesine, 9-Arabuluculuk Ücret Tarifesi kapsamında ... Hazinesinden karşılanan arabuluculuk ücreti olan 3.600,00TL'nin 3.528,00TL'sinin davalıdan 72,00TL'sinin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına, 10-Taraflarca yatırılan gider avansının bakiye kısmının karar kesinleştiğinde 6100 sayılı HMK'nun 333 maddesi uyarınca taraflara iadesine, Dair 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize sunulacak veya mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye verilecek bir dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesinde .... açık olmak üzere karar verildi. █████/2025Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ...¸e-imzalıdır
Tamamını görebilmek için üye olmanız gerekli :/ Tamamını görebilmek için üye ol!
