konusukıymetli sanayii çekler tedbiren men açtığını ödemeden zayi bilindiği konulduğunu

Anahtar kelimeler: Konusukıymetli Sanayii Çekler Tedbiren Men Açtığını Ödemeden Zayi Bilindiği Konulduğunu

T.C.

ANTALYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

16. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ:ANTALYA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR TARİHİ:█████/2025

DAVANIN KONUSU:Kıymetli Evrak İptali

GEREKÇELİ KARAR

YAZIM TARİHİ:█████/2025

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.

Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

İHTİYATİ TEDBİREN İTİRAZ EDEN 3.KİŞİ DİLEKÇESİNDE; Davacı ... Tarım Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi (“... Elektrik”) tarafından keşidecisi ... Tesisleri Sanayii ve Ticaret Anonim Şirketi (“...”, “Müvekkil Şirket”) olan ...-Ticari Şubesinin ... Seri Numaralı ... Keşide Tarihli 340.744,00 TL bedelli çek dahil olmak üzere toplam 4 adet çekin zayi olduğu gerekçesi ile dava açtığını, mahkemece çekler üzerine tedbir konulduğunu, bilindiği üzere ödemeden men kararı, düzenleyen ile diğer müracaat borçluları aleyhine icra takibi yapmak suretiyle çek bedelinin tahsil edilmesine engel değildir. Bu halde çeki elinde bulunduranın, çek karşılığı bankada mevcut olmasına rağmen ödemeden men kararı nedeniyle çekin ödenmesinin gerçekleşmediği durumda keşideci müvekkil şirket aleyhine icra takibi başlatmak suretiyle bedeli tahsil cihetine giderek çek bedeli yanında icra takip masraflarını, takibin vekil aracılığıyla yapıldığı halde yasal vekâlet ücretini ve çek tazminatını ödemek zorunda kalma ihtimali bulunduğunu, İlgili çekin icra takibine konularak yukarıda sayılan alacak kalemlerinin müvekkil şirketten talep edilmesi ve daha da önemlisi olası icra takibinin müvekkilin iş süreçlerine ve bankalarla olan kredi ilişkisinin bozulması riskine binaen mevcut ihtiyati tedbir kararı hak ve menfaatlerimize zarar verici nitelikte olduğunu, bu süreçte müvekkilin herhangi bir kusuru olmamasına rağmen, mağdurunun müvekkil olacağını davacının çeki kaybetmesinden kendi kusurundan kaynaklanan eyleminin sonuçlarının müvekkile tahvil edilmesi adil ve hukuki bir çözüm olmadığını, ihtiyati tedbir kararına itirazımızın kabulü ile ihtiyati tedbir kararının kaldırılarak ödeme yasağı kararından dönülmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; "...6102 sayılı TTK'nın 651/2. Maddesi gereğince kıymetli evrak zayi olduğu anda ancak çek üzerinde hak sahibi olan kişinin iptal davası açma hakkının bulunduğu keşidecinin çek iptal davası açma hakkının bulunmadığı (Yargıtay 11.Hukuk Dairesinin █████/2013 tarih █████████ esas ██████████ karar sayılı ilamınında aynı yönde olduğu) anlaşılmakla, hasımsız görülen ve dava açma hakkı bulunmayan keşidecinin ihtiyati tedbire itiraz hakkı bulunmadığı kanaati ile itirazın reddine karar verilmiştir. Kaldı ki, HMK 389 madde ile, ihtiyati tedbir kararının uygulanması sebebiyle menfaati açıkça ihlal edilen üçüncü kişilerin tedbir kararına itiraz edebilecekleri düzenlenmiş olup eldeki talep kapsamında verilen ihtiyati tedbir kararında itiraz eden keşidecinin açıkça ihlal edilen bir menfaati de bulunmamaktadır. Açıklanan tüm sebeplerle, talebin hasımsız görülen çek iptali talebine ilişkin olduğu da gözetilerek, itirazın reddine ..." şeklinde karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:

Karara karşı, ihtiyati tedbire itiraz eden 3. kişi vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İhtiyati tedbire itiraz eden 3. kişi vekili istinaf dilekçesinde özetle; ödemeden men kararının düzenleyen ile diğer müracaat borçluları aleyhine icra takibi yapmak suretiyle çek bedelinin tahsil edilmesine engel olmadığını, bu nedenle çeki elinde bulunduranın çek karşılığı bankada mevcut olmasına rağmen ödemenin meni kararı nedeniyle çekin ödenmesinin gerçekleşmediği durumda keşideci müvekkili aleyhine icra takibi başlatmak suretiyle çek bedelinin tahsili yanına icra takip masrafları, vekalet ücreti ve çek tazminatı ödemek zorunda kalma ihtimalinin bulunduğunu, müvekkilinin herhangi bir kusurunun olmamasına rağmen mağduriyetinin doğacağını, bu nedenle ihtiyati tedbirin kaldırılması gerektiğini istinaf nedenleri olarak ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

İstinafa konu ara karar, ihtiyati tedbire itirazın reddine ilişkin █████/2025 tarihli karardır.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

HMK'nın 341. maddesinde ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz taleplerinin reddi kararları, karşı tarafın yüzüne karşı ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararları, karşı tarafın yokluğunda verilen ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararlarına karşı yapılan itiraz üzerine verilen kararların istinaf incelemesinin yapılabileceği belirtilmiştir.

HMK'nun 394/4. Maddesinde de "İtiraz dilekçeyle yapılır. İtiraz eden, itiraz sebeplerini açıkça göstermek ve itirazının dayanağı olan tüm delilleri dilekçesine eklemek zorundadır. Mahkeme, ilgilileri dinlemek üzere davet eder; gelmedikleri takdirde dosya üzerinden inceleme yaparak kararını verir. İtiraz üzerine mahkeme, tedbir kararını değiştirebilir veya kaldırabilir." denilmektedir.

Somut olayda, ihtiyati tedbire itiraz eden 3.kişinin itirazı üzerine ilk derece mahkemesince duruşma açılıp değerlendirilip, olumlu olumsuz karara bağlandıktan sonra istinaf hakkı doğacak olup, mahkemece bu yönde işlem yapılıp duruşma açılmadan dosya üzerinden karar verilmiş olup ihtiyati tedbire itirazın ilk derece mahkemesince duruşma açılarak değerlendirilmesi gerektiğinden ihtiyati tedbire itiraz eden 3. Kişi vekilinin istinaf talebinin usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-İhtiyati tedbire itiraz eden 3.kişi vekilinin ilk derece mahkemesinin █████/2024 tarihli ihtiyati tedbir talebinin kaldırılmasına ilişkin talebin HMK'nin 352/1-ç maddesi uyarınca USULDEN REDDİNE,

2-İhtiyati tedbire itiraz eden 3.kişi tarafından yatırılan 615,40 TL istinaf karar harcının istek halinde ihtiyati tedbire itiraz eden 3.kişiye iadesine,

3-İhtiyati tedbire itiraz eden 3.kişinin istinaf başvurusu nedeniyle yaptığı yargılama masraflarının kendi üzerinde BIRAKILMASINA,

4-Kullanılmayan istinaf gider avansının 6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca ilk derece mahkemesince ilgilisine İADESİNE,

5-İstinaf incelemesi dosya üzerinden yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,

6-Kararın ilk derece mahkemesi tarafından taraflara TEBLİĞİNE,

Dair, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle, 6100 sayılı HMK'nın 362/1-f maddesi gereğince kesin olarak karar verildi.

...