Anahtar kelimeler: Saatte Gününün Davalıbirleşen Gelmiş Başlanarak Davetiye Olmalarıyla Günde Dinlenerek Sözlü
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : ████████ E., ████████ K. Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar taraflar vekillerince duruşmalı olarak temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 15.05.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.Belli edilen günde asıl ve birleşen davada davacılar-birleşen davada davalılar vekili Avukat ... ile asıl ve birleşen davada davalı-birleşen davada davacı vekili Avukat ...'ın gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saatte Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVA 1. Davacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkilleri ile davalı arasında .... Noterliği'nin 30.06.2004 tarihli ve ... yevmiye numaralı arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlendiğini, yüklenicinin süresinde daireleri teslim etmediğini ileri sürerek inşaatın eksik ve kusurlarından doğan giderim bedeli 10.000,00 TL, ceza koşulu alacağı 10.000,00 TL, kira kaybı 5.000,00 TL ve yapının imara uygun hale getirilmesi bedeli 5.000,00 TL olmak üzere toplam 30.000,00 TL’nin 30.09.2005 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini, 21.03.2016 tarihli ıslah dilekçesi ile yapının imara uygun hale getirme bedeli olarak 801.009,00 TL’nin tahsilini talep etmiştir.2. Birleşen Bursa 6. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ████████ Esas sayılı dava dosyasında davacı arsa malikleri vekili dava dilekçesinde; davalı yüklenicinin süresinde daireleri teslim etmediğini ileri sürerek, 12.280,00 TL eksik ve kusurlu iş bedeli ile 133.000,00 TL kira bedelinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 12.08.2023 tarihli ıslah dilekçesi ile inşaat sözleşmesinin iptaline, davalının tüm bağımsız bölümler yönünden elatmanın önlenmesine karar verilmesini talep etmiştir. 3. Birleşen Bursa 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin ████████ Esas sayılı dava dosyasında davacı yüklenici vekili dava dilekçesinde; taraflar arasında düzenlenen arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca müvekkiline verilmesi gereken 9 adet bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile müvekkili adına tapuya tescilini talep ve dava etmiştir.II. CEVAPDavalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin davacıların izin vermemesi nedeniyle inşaat ruhsatını yenileyemediğini ve inşaatı tamamlayıp teslim ettiğini, ruhsatsız inşaattan dolayı davacıların kusurlu olduğunu savunarak, davanın reddini talep etmiştir.III. MAHKEME KARARI Mahkemenin 23.11.2009 tarihli kararı ile davanın kısmen kabulüne, 10.000,00 TL eksik ve kusurlu iş bedelinin, 5.000,00 TL imara uygun hale getirme bedelinin ve 5.000,00 TL kira bedelinin toplamı olan 20.000,00 TL'nin davalıdan alınarak davacılara verilmesine ve fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir. IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ1. Mahkemenin 23.11.2009 tarihli kararının süresi içinde taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (kapatılan) 15. Hukuk Dairesince, inşaatın yasal hale getirilmesi için gerekli işlemlerin belirlenmesi amacıyla bilirkişi raporu alınması ve dairelerin fiilen arsa maliklerine teslim edilip edilmediğinin araştırılması gerektiği gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.2. Mahkemenin 25.10.2017 tarihli kararı ile davacının davasının eksik iş ve kusurlu imalat bedeli, imara uygun hale getirme bedeli ve cezai şart yönünden reddine, kira kaybı yönünden kısmen kabulüne, birleşen Bursa 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ████████ Esas sayılı dava dosyasında davanın reddine karar verilmiştir. Mahkemenin 25.10.2017 tarihli kararının süresi içinde taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 15. Hukuk Dairesince, asıl ve birleşen dava dosyaları hakkında ayrı ayrı hüküm kurulması gerektiği gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.3. Mahkemenin 22.10.2019 tarihli kararı ile davacının davasının eksik iş ve kusurlu imalat bedeli, imara uygun hale getirme bedeli ve cezai şart yönünden reddine, davanın kısmen kabulüne, 5.000,00 TL kira kaybının dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine, birleşen Bursa 6. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ████████ Esas sayılı dava dosyasında davanın kısmen kabulüne, 50.500,00 TL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine, Birleşen Bursa 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ████████ Esas sayılı dava dosyasında davanın reddine karar verilmiştir. Mahkemenin 22.10.2019 tarihli kararının süresi içinde taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 15. Hukuk Dairesince, asıl davada davalı-birleşen davada davacı yüklenici vekilinin tüm, davacı-birleşen davada davalı arsa sahipleri vekilinin sair temyiz itirazları reddedilmiş, yapının imara uygun hale getirme bedelinin raporlar arasındaki çelişki giderilerek hesaplanması, Bursa 6. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ████████ Esas sayılı dava dosyası bakımından kira bedelinin hüküm altına alınması, birleşen ████████ Esas sayılı dava dosyası bakımından 492 sayılı Harçlar Kanunu’nun 30. maddesine uygun şekilde işlem yapılması gerektiği gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir. 4. Mahkemenin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile birleşen Bursa 6. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ████████ Esas sayılı dava dosyasında başlangıçta dava değerinin 145.280,00 TL gösterildiği, 21.03.2016 tarihinde sunulan ıslah dilekçesinde ise talebin 82.500,00 TL'ye düşürüldüğü anlaşılmakla mezkur ıslah dilekçesinin birleşen dava dosyası yönünden talep sonucunun azaltılmasından ibaret olması nedeniyle birleşen dava dosyası bakımından 21.03.2016 tarihinde sunulan ıslah dilekçesinin ıslah müessesesi çerçevesinde değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, 12.08.2023 tarihli dilekçenin birleşen Bursa 6. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ████████ Esas sayılı dosyası yönünden sunulan ilk ıslah talebine ilişkin olduğu, dava konusu binanın yapı ruhsatı alınmadan inşaatına başlandığı, ayrıca yapı ruhsatı ile ilgili mevzuat değişiklikleri ile binanın hali hazır durumu irdelendiğinde yasal tüm şartların sağlanamayacağı, bu hali ile yapı ruhsatı dolayısıyla yapı kullanım izin belgesi almasının mümkün olmadığı, Yapı Denetim Uygulama Yönetmeliği 5. maddesi, hükmü ve diğer düzenlemeler gereğince inşaatın yasal hale getirilmesinin mümkün olmadığı, yapı kayıt belgesi binayı iskân alınacak şekilde imara uygun hale getiremeyeceğinden sözleşmenin geriye etkili olarak feshi talebinin haklı gerekçeye dayandığı, dava konusu taşınmazlarda davalı-birleşen davacının malik olmadığı ve sözleşmenin geriye etkili olarak feshine karar verildiği nazara alındığında davacılar-birleşen davalıların el atmanın önlenmesi talebi yönünden davanın konusuz kaldığı, gecikme tazminatı müspet zarar olup sözleşmenin geriye etkili feshi halinde istenemeyeceği, Bursa 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ████████ Esas sayılı dosyasında, sözleşmenin geriye etkili feshi halinde, sözleşmeye göre tapu iptali ve tescili talep edilemeyeceği gerekçesiyle asıl davanın reddine, birleşen ████████ Esas sayılı davada davacı ... ve diğer davacıların murisi ... ile davalı ... arasında akdedilen .... Noterliği'nin 30.06.2004 tarih ve .... yevmiye numaralı Düzenleme Şeklinde Gayrimenkul Satış Vaadi ve Daire Karşılığı İnşaat Sözleşmesinin geriye etkili feshine, el atmanın önlenmesi talebi yönünden dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, birleşen ████████ Esas sayılı davada davanın reddine karar verilmiştir.V. TEMYİZA. Temyiz Sebepleri1- Davacı-birleşen davada davalılar vekili temyiz dilekçesinde; mesken ve dükkanların davalının işgali altında olduğunu, bu nedenle konusuz kaldığından bahisle davanın reddi kararının doğru olmadığını, harç ikmali yapılmış olup harç değeri üzerinden yargılama giderlerine hükmedilmesi gerektiğini, birleşen ████████ Esas sayılı davada tescil talebi reddedildiğinden reddedilen dava değeri üzerinden nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini beyan etmektedir. 2- Davalı-birleşen davada davacı vekili temyiz dilekçesinde; birleşen ████████ Esas sayılı dava dosyasında bozma öncesinde bir kez ıslah yapıldığını, bu nedenle bozma sonrasında ikinci ıslah yapılamayacağını, birinci ıslah dilekçesi ile zaten seçimlik hakkın kullanılmış olduğunu, asıl davaya ek dava olarak açılan birleşen davada ıslahın kabul edilmesinin mümkün olmadığını, inşaat seviyesi %90 oranını geçtiğinden müvekkiline yetki verilmesi gerektiğini, yapı kayıt belgelerinin de alındığını, geriye etkili fesih kararı verilmesinin bu aşamada mümkün olmadığını, müvekkilinin birleşen davada haklı olduğunu beyan etmektedir. B. Değerlendirme ve GerekçeDosyanın içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinden kaynaklanmış olup, asıl ve birleşen ████████ Esas sayılı davada tazminat, sözleşmenin feshi, el atmanın önlenmesi, birleşen ████████ Esas sayılı davada tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir. 1. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı-birleşen davada davacı vekilinin tüm, davacı-birleşen davada davalılar vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.2. Taraflar arasında ..... Noterliği'nin 30.06.2004 tarihli ve ... yevmiye numaralı arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlenmiştir. Davacılar arsa maliki; davalı ise yüklenicidir. Bursa, ... ilçesi, ... mahallesinde bulunan ... pafta, ... ada ve ... parsel numaralı davacılar adına tescilli taşınmazdaki 4 kat betonu atılmış, zemin ve 1. katta tuğlaları örülmüş, çıplak karkas inşaatın tamamlanmasını davalı yüklenmiştir. İnşaatın yapı kullanma izin belgesini yüklenici davalının alması gerektiği sözleşmenin 19. maddesinde kabul edilmiştir. Ayrıca yüklenicinin, inşaatı “anahtar teslimi” şeklinde yaparak arsa sahibi davacılara ait bağımsız bölümleri sözleşmede kararlaştırılan sürede teslim edeceği sözleşmenin 2. maddesinde düzenlenmiştir.Mahkemece dosya kapsamı ve bilirkişi raporlarından dava konusu binanın yapı ruhsatı alınmadan inşaatına başlandığı, mevcut hali ile yapı kullanma izin belgesi alınmasının mümkün olmadığı, bu nedenle sözleşmenin geriye etkili şekilde feshine karar verilmiş olması isabetli ise de, sözleşme konusu binada yer alan daire ve dükkanların davalının kullanımında olduğu ileri sürüldüğü halde davalı-birleşen davada davacı yüklenicinin malik sıfatının bulunmadığı, fesih kararı verildiğinden davacı-birleşen davada davalıların el atmanın önlenmesi talebinin konusuz kaldığından bahisle yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır. O halde mahkemece yapılacak iş; davacı-birleşen davada davalıların el atmasının önlenmesi talebinin esasına ilişkin inceleme yapılarak sonucuna uygun şekilde karar vermekten ibarettir. Açıklanan nedenlerle kararın bozulması gerekmiştir. VI. KARARAçıklanan sebeplerle;Temyiz Olunan İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Takdir olunan 28.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin davalı-birleşen davada davacıdan alınarak Yargıtay duruşmasında vekille temsil olunan davacı-birleşen davada davalılara verilmesine, Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde taraflara iadesine,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,21.05.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.